Mỹ muốn bóp nghẹt kinh tế, Iran vẫn có cách qua mặt

Iran vẫn cần đô la Mỹ trong một số giao dịch. (Ảnh: Getty)

Wall Street Journal dẫn lời các quan chức và nhà nghiên cứu phương Tây cho biết , mỗi năm có hàng tỷ đô la liên quan đến Iran đi qua tài khoản thanh toán tại các ngân hàng Mỹ, bất chấp việc Washington áp lệnh trừng phạt nhằm cô lập Tehran khỏi hệ thống tài chính toàn cầu.

Iran được cho là tiếp cận gián tiếp hệ thống tài chính Mỹ thông qua tổ chức tài chính của nước khác có quan hệ với các ngân hàng Mỹ. Các công ty bình phong và sàn giao dịch tiền tệ có thể che giấu quan hệ với Iran, khi giao dịch bằng đô la Mỹ được chuyển tới các ngân hàng Mỹ để thanh toán.

Quy mô dòng tiền này được đánh giá là đáng kể. Theo bài báo, Bộ Tài chính Mỹ xác định khoảng 9 tỷ USD tiền liên quan đến Iran đã đi qua các ngân hàng Mỹ trong năm 2024.

Washington đang gia tăng sức ép lên các tổ chức tài chính trong khuôn khổ Chiến dịch Economic Outcast, nhằm cô lập Iran về kinh tế. Các ngân hàng Mỹ cũng được yêu cầu tăng cường kiểm tra những giao dịch có khả năng liên quan đến mạng lưới ngân hàng ngầm của Iran.

Ngày 28/8 vừa qua, Bộ Tài chính Mỹ hạn chế chi nhánh của ngân hàng quốc doanh Ai Cập Banque Misr tại UAE tiếp cận các tài khoản ngân hàng tại Mỹ. Giới chức Mỹ nói rằng chi nhánh của ngân hàng này đã chuyển 1,8 tỷ USD cho các công ty có khả năng liên quan đến mạng lưới của Iran.

Theo Bộ Tài chính Mỹ, chi nhánh của Banque Misr tại UAE duy trì các tài khoản bằng đô la Mỹ tại 3 ngân hàng Mỹ, nhưng không nêu tên. Trang web của Banque Misr liệt kê JPMorgan Chase và Citigroup trong danh sách hợp tác của họ. Cả 2 ngân hàng đều từ chối bình luận về động thái của Bộ Tài chính Mỹ.

Theo bài viết của Wall Street Journal, mạng lưới của Iran dựa vào các công ty vỏ bọc và sàn giao dịch tiền tệ tại những nơi như đặc khu Hong Kong (Trung Quốc) và Dubai. Những tổ chức này có thể giao dịch thông qua ngân hàng nước ngoài có quan hệ với Mỹ, qua đó cho phép các giao dịch được thanh toán bằng đô la Mỹ mà không công khai quan hệ với Iran.

Cách này đặt Washington trước bài toán khó trong việc thực thi các biện pháp trừng phạt. Việc tăng cường giám sát có thể khiến Tehran khó di chuyển dòng tiền hơn. Tuy nhiên, hạn chế mạnh tay hoạt động ngân hàng đại lý cũng có thể làm gián đoạn những khoản thanh toán quốc tế hợp pháp và thúc đẩy sử dụng các phương thức thay thế đồng đô la Mỹ.

Iran đang tăng cường sử dụng ngoại tệ khác và tiền mã hóa để tránh sự giám sát của Mỹ. Tuy nhiên, Tehran vẫn cần đô la Mỹ trong một số hoạt động thương mại, mua sắm công nghệ và các giao dịch quốc tế khác.