Nam Đà khơi nguồn di sản, tạo đà phát triển du lịch bền vững

Từ lễ hội truyền thống đến hệ thống hang động núi lửa thuộc Công viên Địa chất toàn cầu UNESCO Đắk Nông, địa phương đang mở lối cho mô hình phát triển du lịch gắn với bảo tồn văn hóa.

Phần nghi lễ truyền thống được người dân Nam Đà gìn giữ trang trọng như một cách lưu giữ ký ức cội nguồn nơi quê hương thứ hai

Từ phát huy lễ hội truyền thống đến khai thác lợi thế vùng đất núi lửa

Năm 2026, Lễ hội Lồng tồng tại xã Nam Đà tiếp tục trở thành điểm hẹn văn hóa thu hút đông đảo người dân và du khách.

Từ một lễ hội quy mô cấp thôn, đến nay, lễ hội đã được nâng tầm tổ chức ở quy mô cấp xã, trở thành hoạt động văn hóa đặc sắc, góp phần quảng bá hình ảnh địa phương.

Đây là lễ hội xuống đồng truyền thống của đồng bào Tày, Nùng, mang ý nghĩa mở đầu cho một mùa vụ mới với ước vọng mưa thuận gió hòa, mùa màng bội thu.

Văn hóa truyền thống độc đáo của các dân tộc được giới thiệu cùng với quảng bá hình ảnh, con người, vùng đất Nam Đà

Không chỉ giữ phần nghi lễ trang nghiêm, lễ hội còn sôi động với các trò chơi dân gian như: ném còn, kéo co, trèo cột mỡ, đi cà kheo, nhảy bao bố, đẩy gậy… tạo nên không khí rộn ràng, gắn kết cộng đồng.

Không khí rộn ràng tại sân hội với các trò chơi dân gian, góp phần gắn kết cộng đồng các dân tộc trên địa bàn

Điều đáng quý là dù rời quê hương miền núi phía Bắc để lập nghiệp trên vùng đất mới, đồng bào Tày – Nùng nơi đây vẫn gìn giữ những phong tục truyền thống của cha ông. Lễ hội không chỉ là dịp trở về với ký ức, mà còn là không gian để các thế hệ gặp gỡ, kết nối và trao truyền những giá trị văn hóa cội nguồn.

Với người dân Nam Đà, lễ hội không chỉ đơn thuần là một hoạt động văn hóa, mà còn là sợi dây gắn kết cộng đồng trong và ngoài địa phương. Anh Võ Đăng Dự, đến từ xã Quảng Phú (Lâm Đồng) chia sẻ: "Lễ hội tạo không gian để bà con gặp gỡ, vui chơi, giao lưu. Những người từ nơi khác đến cũng có dịp hiểu hơn về văn hóa dân tộc, từ đó thêm gắn bó với cộng đồng".

Hiện nay, Lễ hội Lồng tồng đang được địa phương định hướng xây dựng trở thành sản phẩm văn hóa - du lịch đặc trưng, vừa góp phần quảng bá hình ảnh, vừa mở ra cơ hội phát triển thương mại - dịch vụ, nâng cao đời sống vật chất và tinh thần cho người dân.

Đồng bào giới thiệu ẩm thực truyền thống trong lễ hội

Không chỉ vậy, địa phương còn sở hữu nhiều tiềm năng về cảnh quan và địa chất, nổi bật là hệ thống hang động núi lửa thuộc Công viên địa chất toàn cầu UNESCO Đắk Nông, khu vực núi lửa Nâm Blang, Suối nước trong (Hố Da) cùng các di tích lịch sử và nhiều điểm đến giàu tiềm năng trải nghiệm.

Nam Đà có nhiều ưu đãi về thiên nhiên, danh lam thắng cảnh, mở ra tiềm năng phát triển du lịch

Đây chính là nền tảng thuận lợi để Nam Đà phát triển các loại hình du lịch khám phá, trải nghiệm, du lịch cộng đồng gắn với nông nghiệp và văn hóa, từng bước đưa bản sắc trở thành nguồn lực cho phát triển bền vững.

Du khách khám phá hệ thống hang động núi lửa trên địa bàn xã Nam Đà

Đưa văn hóa trở thành động lực phát triển

Không dừng lại ở việc bảo tồn, Nam Đà đang từng bước hiện thực hóa mục tiêu đưa văn hóa trở thành động lực phát triển kinh tế – xã hội.

Các lễ hội truyền thống không chỉ là không gian gặp gỡ, giao lưu, mà còn trở thành cầu nối quảng bá nông sản, ẩm thực, nghề truyền thống và các loại hình du lịch cộng đồng.

Du khách thích thú trải nghiệm văn hóa của đồng bào dân tộc thiểu số trong lễ hội

Từ những gian hàng trưng bày nông sản, sản vật địa phương đến các mô hình homestay, farmstay, du lịch trải nghiệm nông nghiệp, Nam Đà đang dần hình thành chuỗi giá trị du lịch dựa trên nền tảng văn hóa và tài nguyên thiên nhiên sẵn có. Đây là hướng đi phù hợp với mục tiêu phát triển bền vững, hài hòa giữa gìn giữ di sản và nâng cao đời sống người dân.

Người dân và du khách thích thú tham gia trò chơi dân gian trong lễ hội truyền thống của xã Nam Đà

Trong dòng chảy phát triển hiện đại, Nam Đà xác định lấy văn hóa làm nền tảng, người dân làm chủ thể và du lịch làm động lực. Tại cụm Buôn Choáh, người dân đã bước đầu định hình hướng phát triển du lịch xanh gắn với cánh đồng lúa và vùng đất bazan màu mỡ.

Những sản vật đặc trưng được vun trồng trên vùng đất núi lửa góp phần tạo dấu ấn riêng cho du lịch địa phương

Những cánh đồng lúa, sản vật địa phương cùng cảnh quan núi lửa và đời sống văn hóa bản địa đang mở ra hướng đi mới cho Nam Đà. Từ lễ hội truyền thống, địa phương đang từng bước hình thành sản phẩm du lịch mang dấu ấn riêng, nơi du khách không chỉ tham quan mà còn được trải nghiệm, sống trong không gian văn hóa cộng đồng.

Khi văn hóa được đặt đúng vị trí – vừa là giá trị cần gìn giữ, vừa là nguồn lực phát triển – Nam Đà đang cho thấy một hướng đi đầy triển vọng. Từ Lễ hội Lồng tồng, những làn điệu then, tiếng đàn tính đến cánh đồng lúa và hệ thống hang động núi lửa, tất cả đang góp phần định hình một thương hiệu du lịch riêng cho vùng đất này.

Một góc Suối nước trong (Hố Da) ở xã Nam Đà

Giữ hồn văn hóa để mở lối phát triển - đó không chỉ là lựa chọn mà đã trở thành chiến lược bền vững của Nam Đà trong giai đoạn mới. Khi mỗi giá trị truyền thống được gìn giữ và phát huy đúng hướng, đó không chỉ là bảo tồn di sản, mà còn là cách để đánh thức tiềm năng, tạo đà cho một tương lai phát triển bền vững, nơi văn hóa thực sự trở thành sức mạnh nội sinh của địa phương.