Nâng cao chất lượng quản trị công ty, báo cáo tài chính và minh bạch thông tin trên thị trường chứng khoán

Hội nghị được tổ chức trong bối cảnh thị trường chứng khoán Việt Nam đang tiếp tục hướng tới các mục tiêu phát triển ổn định, bền vững và nâng hạng theo Chiến lược phát triển thị trường chứng khoán đến năm 2030. Chất lượng quản trị công ty, độ tin cậy của báo cáo tài chính và tính minh bạch thông tin là những nền tảng quan trọng để củng cố niềm tin của nhà đầu tư, tăng khả năng huy động vốn trung và dài hạn cho nền kinh tế, đồng thời nâng cao năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp Việt Nam.

Thứ trưởng Bộ Tài chính Nguyễn Đức Chi phát biểu tại Hội nghị - Nguồn: UBCKNN

Tham dự Hội nghị có Chủ tịch Ủy ban Chứng khoán Nhà nước (UBCKNN) Vũ Thị Chân Phương; ông Phan Đức Hiếu, Đại biểu Quốc hội, Ủy viên, Ủy ban Kinh tế - Tài chính Quốc hội; bà Nguyễn Thị Mai, Nguyên Thứ trưởng Bộ Tài chính, Chủ tịch Hội kiểm toán viên hành nghề Việt Nam (VACPA);  đại diện các Bộ, ngành, lãnh đạo UBCKNN và các đơn vị thuộc Bộ Tài chính, các tổ chức quốc tế, Viện Thành viên Hội đồng Quản trị Việt Nam (VIOD). Hội nghị đã thu hút sự tham gia của gần 500 đại biểu là đại diện, lãnh đạo các tập đoàn kinh tế lớn, doanh nghiệp nhà nước cổ phần hóa, công ty đại chúng, công ty niêm yết, công ty chứng khoán, công ty quản lý quỹ và các tổ chức kiểm toán được chấp thuận.

Nâng cao chất lượng quản trị công ty – nền tảng phát triển thị trường

Chủ tịch UBCKNN Vũ Thị Chân Phương phát biểu tại Hội nghị - Nguồn: UBCKNN

Phát biểu khai mạc Hội nghị, Chủ tịch UBCKNN Vũ Thị Chân Phương cho biết sau hơn 25 năm hình thành và phát triển, thị trường chứng khoán Việt Nam đã có những bước tiến quan trọng cả về quy mô, chất lượng và mức độ hội nhập, ngày càng khẳng định vai trò là kênh huy động vốn trung và dài hạn quan trọng cho nền kinh tế. Ngày 8/10/2025, FTSE Russell đã chính thức công bố nâng hạng thị trường chứng khoán Việt Nam từ thị trường cận biên lên thị trường mới nổi thứ cấp. Đặc biệt, ngày 21/9/2026 tới đây, một số cổ phiếu của doanh nghiệp niêm yết Việt Nam sẽ được đưa vào rổ chỉ số của FTSE và các quỹ thụ động của FTSE sẽ giao dịch trên thị trường chứng khoán Việt Nam.

Theo Chủ tịch UBCKNN, một thị trường quy mô lớn hơn, thanh khoản cao hơn và thu hút nhiều dòng vốn quốc tế hơn chỉ có thể phát triển bền vững khi đi cùng với sự nâng lên tương ứng về chất lượng của các chủ thể tham gia thị trường. Trong đó, chất lượng quản trị công ty, chất lượng báo cáo tài chính và tính minh bạch của công ty là những nền tảng cốt lõi.

Theo đó, Chủ tịch Vũ Thị Chân Phương đề nghị các đại biểu tại Hội nghị sẽ tập trung trao đổi, thảo luận một số định hướng trọng tâm:

Thứ nhất, tiếp tục hoàn thiện khuôn khổ pháp lý về quản trị công ty, báo cáo tài chính và công bố thông tin theo hướng nâng cao chất lượng và tiệm cận các nguyên tắc, thông lệ quốc tế.

Thứ hai, nâng cao vai trò, trách nhiệm của Hội đồng quản trị, Ban điều hành và người quản lý doanh nghiệp.

Thứ ba, nâng cao chất lượng báo cáo tài chính và trách nhiệm của các bên liên quan.

Thứ tư, nâng cao chất lượng và tính kịp thời của công bố thông tin.

Thứ năm, tăng cường hiệu quả giám sát, thanh tra, kiểm tra và xử lý vi phạm.

Thứ sáu, phát huy vai trò của các tổ chức nghề nghiệp, tổ chức hỗ trợ thị trường và các tổ chức quốc tế để giúp cộng đồng doanh nghiệp Việt Nam từng bước tiếp cận và thực hành tốt hơn các chuẩn mực quốc tế tiên tiến.

Thông qua các nội dung trao đổi tại Hội nghị, Chủ tịch UBCKNN mong rằng mỗi doanh nghiệp nhận thức quản trị tốt và minh bạch không phải chỉ là chi phí để đáp ứng yêu cầu tuân thủ, mà là một khoản đầu tư cho uy tín, năng lực cạnh tranh và sự phát triển bền vững của chính doanh nghiệp. Một doanh nghiệp minh bạch hơn sẽ nhận được niềm tin lớn hơn; nhiều doanh nghiệp có chất lượng quản trị tốt hơn sẽ tạo nên một thị trường có chất lượng cao hơn.

“Về phía Bộ Tài chính và UBCKNN, chúng tôi cam kết tiếp tục đồng hành cùng cộng đồng doanh nghiệp, các thành viên thị trường; tiếp tục hoàn thiện khuôn khổ pháp lý, nâng cao năng lực quản lý, giám sát, thúc đẩy chuyển đổi số và tạo điều kiện thuận lợi để doanh nghiệp nâng cao chất lượng quản trị, minh bạch thông tin và tiếp cận hiệu quả các nguồn vốn trong nước và quốc tế.” Chủ tịch UBCKNN khẳng định.

Từng bước chuyển từ tuân thủ sang thực hành quản trị tốt

Phó Chủ tịch UBCKNN Nguyễn Hoàng Dương trình bày tại Hội nghị - Nguồn: UBCKNN

Tại Hội nghị, đại diện cho UBCKNN, Phó Chủ tịch UBCKNN Nguyễn Hoàng Dương đã trình bày về thực trạng quản trị công ty đại chúng, báo cáo tài chính kiểm toán và các giải pháp để nâng cao quản trị công ty, minh bạch báo cáo tài chính trong thời gian tới. Những năm qua, khuôn khổ pháp lý về quản trị công ty và báo cáo tài chính đối với công ty đại chúng đã ngày càng hoàn thiện.

Bên cạnh đó, UBCKNN đã phối hợp với IFC ban hành Bộ Nguyên tắc Quản trị Công ty Việt Nam 2026 (tham chiếu từ G20/OECD 2023) tham chiếu các nguyên tắc quản trị công ty của G20/OECD năm 2023, nhằm khuyến khích doanh nghiệp nâng cao chất lượng quản trị, tăng cường tính minh bạch, trách nhiệm giải trình và bảo vệ quyền lợi cổ đông, nhà đầu tư và phối hợp với các tổ chức chuyên môn triển khai hoạt động đào tạo, hướng dẫn, đánh giá và khuyến khích doanh nghiệp áp dụng thông lệ tốt.

Lãnh đạo UBCKNN đánh giá nhiều doanh nghiệp niêm yết và công ty đại chúng đã có những chuyển biến tích cực, ngày càng quan tâm hơn đến chất lượng hoạt động của Hội đồng quản trị, quản trị rủi ro, kiểm soát và kiểm toán nội bộ, quan hệ nhà đầu tư, quyền của cổ đông và chất lượng công bố thông tin. Đây là những kết quả đáng ghi nhận và cần tiếp tục được phát huy. Bên cạnh những dấu hiệu tích cực, phần lớn doanh nghiệp mới dừng ở mức tuân thủ quy định pháp luật; số công ty thực hiện quản trị theo thông lệ tốt còn khiêm tốn, chưa tương xứng với tiềm năng phát triển của doanh nghiệp.

  Về các giải pháp trọng tâm thời gian tới, Phó Chủ tịch Nguyễn Hoàng Dương cho biết để bảo đảm phát triển bền vững, UBCKNN sẽ tiếp tục tập trung hoàn thiện cơ chế, chính sách và khuôn khổ pháp lý nhằm hỗ trợ tối đa cho doanh nghiệp và thành viên thị trường; đồng thời kỳ vọng doanh nghiệp chủ động áp dụng các thông lệ tốt nhất, nâng cao chất lượng quản trị công ty, báo cáo tài chính và minh bạch thông tin trên thị trường chứng khoán.

Bà Nguyễn Thị Mai, Chủ tịch VACPA trình bày tham luận tại Hội nghị - Nguồn: UBCKNN

Tại Hội nghị, từ góc nhìn của tổ chức nghề nghiệp trong lĩnh vực kế toán, kiểm toán, bà Nguyễn Thị Mai, Chủ tịch VACPA đã chia sẻ những nhận định về thực trạng chất lượng báo cáo tài chính hiện nay, đồng thời đề xuất các giải pháp nhằm nâng cao chất lượng và tăng cường tính minh bạch của báo cáo tài chính. Tiếp đó, bà Hà Thu Thanh, Chủ tịch VIOD – tổ chức thúc đẩy thực hành quản trị công ty tốt và nâng cao năng lực của hội đồng quản trị tại Việt Nam đã chia sẻ về vai trò và lợi ích của việc nâng cao chất lượng quản trị công ty đối với công ty trên thị trường chứng khoán.

Bên cạnh đó, ở góc độ thông lệ quốc tế, bà Leyal Savas, Chuyên gia cao cấp về Quản trị Công ty tại Tổ chức Tài chính Quốc tế (IFC) thuộc Nhóm Ngân hàng Thế giới đã tham luận giới thiệu những thông lệ quản trị công ty tốt dựa trên Bộ Nguyên tắc Quản trị Công ty G20/OECD và các chuẩn mực ASEAN, tập trung vào những trụ cột cốt lõi nhằm tăng cường tính minh bạch, hiệu quả quản trị và hướng tới sự phát triển bền vững của doanh nghiệp. Cũng tại hội nghị, đại diện cho các doanh nghiệp, tổ chức kiểm toán đã chia sẻ những kinh nghiệm thực hành quản trị công ty tại doanh nghiệp.

Các bài tham luận tại Hội nghị cung cấp góc nhìn đa chiều từ cơ quan quản lý, tổ chức nghề nghiệp, tổ chức quốc tế và doanh nghiệp về thực trạng và các giải pháp nâng cao chất lượng quản trị công ty và báo cáo tài chính.

Đặc biệt, Phiên tọa đàm do Lãnh đạo UBCKNN điều phối, cùng sự tham gia của đại diện lãnh đạo đến từ Ủy ban Kinh tế - Tài chính Quốc hội; Cục Phát triển doanh nghiệp nhà nước, Cục Phát triển doanh nghiệp tư nhân và kinh tế tập thể, Cục Quản lý, giám sát kế toán, kiểm toán – Bộ Tài chính và Sở Giao dịch chứng khoán thành phố Hồ Chí Minh đã diễn ra sôi nổi, nhận được sự quan tâm của các đại biểu tham dự. Nội dung tập trung trao đổi các giải pháp trọng tâm để thúc đẩy quản trị công ty, minh bạch báo cáo tài chính trên thị trường chứng khoán góp phần nâng cao nhận thức về quản trị công ty tốt, chất lượng báo cáo tài chính và minh bạch thông tin - những nền tảng quan trọng để củng cố niềm tin của nhà đầu tư và phát triển thị trường chứng khoán Việt Nam an toàn, hiệu quả, bền vững.

Các nội dung trao đổi cũng nhấn mạnh việc các công ty kiểm toán và kiểm toán viên cần chú trọng nâng cao chất lượng kiểm soát nội bộ, đề cao đạo đức nghề nghiệp, tính khách quan, chính trực và hoài nghi nghề nghiệp. Đặc biệt, các công ty đại chúng cần nâng cao tính chủ động vượt lên trên mức tuân thủ tối thiểu để thực hành tốt các tiêu chuẩn quản trị công ty, minh bạch thông tin tài chính và phát triển bền vững theo định hướng tại Quyết định số 1726/QĐ-TTg của Thủ tướng Chính phủ.

Quản trị tốt là yêu cầu tự thân của doanh nghiệp

Phát biểu chỉ đạo Hội nghị, Thứ trưởng Bộ Tài chính Nguyễn Đức Chi đánh giá cao sự tham dự nghiêm túc, trách nhiệm của các đại biểu và ghi nhận chất lượng các báo cáo, tham luận và ý kiến trao đổi tại Hội nghị.

“Trong bối cảnh Việt Nam hướng tới các mục tiêu tăng trưởng cao và hội nhập ngày càng sâu rộng, việc nâng cao chất lượng quản trị doanh nghiệp và minh bạch thông tin cần được triển khai khẩn trương, đồng bộ và thực chất. Đồng thời, thực hành quản trị công ty theo các tiêu chuẩn khu vực và quốc tế cần trở thành ý thức và yêu cầu tự thân của mỗi doanh nghiệp”, Thứ trưởng nhấn mạnh.

Toàn cảnh Hội nghị - Nguồn: UBCKNN

Để cụ thể hóa các kết quả của Hội nghị, Thứ trưởng Nguyễn Đức Chi đề nghị UBCKNN chủ trì, phối hợp với các đơn vị thuộc Bộ Tài chính, các Sở giao dịch chứng khoán, các hiệp hội nghề nghiệp, VIOD và các cơ quan, tổ chức liên quan tổng hợp đầy đủ các ý kiến, kiến nghị tại Hội nghị, nghiên cứu hoàn thiện các quy định của pháp luật về quản trị công ty để từng bước tiệm cận các thông lệ tốt của quốc tế; nghiên cứu các cơ chế khuyến khích doanh nghiệp thực hành quản trị công ty tốt, tạo động lực để doanh nghiệp chủ động từng bước áp dụng các thông lệ tốt của quốc tế, thay vì chỉ đáp ứng các yêu cầu tối thiểu của pháp luật.

Thứ trưởng cũng đề nghị cơ quan quản lý, các hiệp hội nghề nghiệp và các tổ chức hỗ trợ thị trường tiếp tục phối hợp đào tạo, nâng cao năng lực quản trị doanh nghiệp, từng bước hình thành đội ngũ nhân sự có đủ năng lực, chuyên môn và đạo đức nghề nghiệp để thực hành quản trị công ty theo các chuẩn mực tốt.

Thứ trưởng Nguyễn Đức Chi khẳng định Bộ Tài chính tiếp tục tổ chức các hoạt động chuyên sâu, thường xuyên hơn về quản trị công ty, báo cáo tài chính và minh bạch thông tin, qua đó tạo nền tảng cho các bước đi dài hạn, góp phần nâng cao chất lượng doanh nghiệp, phát triển thị trường chứng khoán và thúc đẩy tăng trưởng bền vững của nền kinh tế.

Thứ trưởng kỳ vọng kết quả của Hội nghị sẽ tạo nền tảng để Việt Nam từng bước nâng cao chất lượng quản trị công ty, tiệm cận các tiêu chuẩn của ASEAN và các thông lệ tốt của OECD trong thời gian tới.