Nghiên cứu cơ chế tháo gỡ cho doanh nghiệp, hộ kinh doanh 'mắc kẹt' mã số thuế

Nội dung này được Cục Thuế nêu tại Công văn số 6480/CT-QLNT ngày 28/8/2026, trả lời kiến nghị của Hội Tư vấn Thuế Việt Nam và Hiệp hội Đại lý, Môi giới và Dịch vụ Hàng hải Việt Nam về việc xử lý nghĩa vụ thuế, thủ tục chấm dứt hiệu lực mã số thuế đối với người nộp thuế gặp vướng mắc.

Hình minh họa. Ảnh: Phương Nga

Theo Cục Thuế, các kiến nghị tập trung vào hai nhóm người nộp thuế. Trong đó, trạng thái 03 là doanh nghiệp, hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh ngừng hoạt động nhưng chưa hoàn thành thủ tục chấm dứt hiệu lực mã số thuế. Trạng thái 06 là trường hợp người nộp thuế không hoạt động tại địa chỉ đã đăng ký.

Đây là những nhóm người nộp thuế đang gặp nhiều khó khăn trong việc hoàn tất các thủ tục về thuế và chấm dứt mã số thuế. Việc chưa xử lý dứt điểm có thể khiến doanh nghiệp dù đã ngừng hoạt động vẫn phải tiếp tục thực hiện các nghĩa vụ, thủ tục liên quan đến cơ quan thuế.

Cục Thuế cho biết ghi nhận kiến nghị của hai hiệp hội về việc xử lý nghĩa vụ thuế và thủ tục chấm dứt hiệu lực mã số thuế đối với người nộp thuế thuộc trạng thái 03 và 06.

Sẽ nghiên cứu cơ chế tháo gỡ

Đáng chú ý, Cục Thuế khẳng định trong thời gian tới sẽ nghiên cứu trình Bộ Tài chính, Chính phủ và Quốc hội xây dựng văn bản quy phạm pháp luật quy định về cơ chế tháo gỡ đối với người nộp thuế trạng thái 03 và 06.

Động thái này được kỳ vọng tạo cơ sở pháp lý để xử lý những trường hợp doanh nghiệp, hộ và cá nhân kinh doanh đã ngừng hoạt động nhưng chưa thể hoàn tất thủ tục chấm dứt mã số thuế do còn vướng nghĩa vụ thuế, hồ sơ hoặc các thủ tục liên quan.

Trước đó, việc xử lý các mã số thuế không còn hoạt động đã được ngành Thuế xác định là một trong những nhiệm vụ trọng tâm nhằm làm sạch dữ liệu người nộp thuế, đồng thời tháo gỡ điểm nghẽn cho hoạt động sản xuất, kinh doanh.

Đối với nhóm trạng thái 06, việc người nộp thuế không hoạt động tại địa chỉ đăng ký còn có thể dẫn tới những hệ quả trong quá trình thực hiện giao dịch thuế, đặc biệt liên quan đến việc sử dụng hóa đơn điện tử. Do đó, việc có cơ chế xử lý phù hợp không chỉ giúp cơ quan thuế quản lý chính xác dữ liệu mà còn tạo điều kiện để các doanh nghiệp thực sự có nhu cầu hoạt động có thể khôi phục trạng thái theo đúng quy định.

Với nhóm trạng thái 03, việc hoàn tất thủ tục chấm dứt mã số thuế cũng có ý nghĩa giải phóng doanh nghiệp khỏi tình trạng “treo” trên hệ thống quản lý thuế sau khi đã ngừng kinh doanh, đồng thời giúp cơ quan quản lý có dữ liệu đầy đủ, chính xác hơn về số lượng người nộp thuế đang hoạt động.

Việc Cục Thuế nghiên cứu trình cấp có thẩm quyền xây dựng cơ chế riêng cho hai nhóm này cho thấy hướng xử lý đang được đặt ra không chỉ dừng ở việc đôn đốc từng doanh nghiệp hoàn thiện hồ sơ, mà hướng tới một giải pháp chính sách có tính hệ thống, phù hợp với thực tế của những người nộp thuế đã ngừng hoặc không còn hoạt động.

Cục Thuế cho biết, sẽ tiếp tục nghiên cứu và báo cáo cấp có thẩm quyền để xây dựng quy định phù hợp. Đây là bước đi được kỳ vọng góp phần xử lý tình trạng mã số thuế tồn đọng kéo dài, giảm chi phí tuân thủ và tháo gỡ những vướng mắc cho cộng đồng doanh nghiệp, hộ kinh doanh và cá nhân kinh doanh.