Vì sao tỷ phú Mỹ khuyên đọc 500 trang sách/ngày?

Warren Buffett cho rằng kiến thức được tích lũy theo thời gian, tương tự sức mạnh của lãi kép. Ảnh: Scott Eells /Bloomberg.

Warren Buffett từng nói ông dành khoảng 80% thời gian trong ngày để đọc và suy nghĩ. Khi được hỏi về cách xây dựng kiến thức, nhà đầu tư này chỉ vào một chồng tài liệu và khuyên người nghe đọc khoảng 500 trang/ngày, bởi kiến thức sẽ tích lũy theo thời gian giống như lãi kép.

Bill Gates duy trì tốc độ khoảng 50 cuốn sách mỗi năm, tương đương gần một cuốn mỗi tuần. Trong khi đó, Mark Zuckerberg từng đặt mục tiêu đọc một cuốn sách mới mỗi 2 tuần và lập hẳn câu lạc bộ "A Year of Books" (tạm dịch: Một năm đọc sách)" để cùng thảo luận về những gì mình đọc.

Điểm đáng chú ý trong thói quen đọc của nhiều tỷ phú không nằm ở số lượng sách họ hoàn thành, mà ở cách họ sử dụng việc đọc như một hình thức học tập.

Đọc nhiều để hiểu rộng, nghĩ sâu

Bill Gates từng cho biết ông bước vào chế độ học tập nghiêm túc mỗi khi bắt đầu một dự án mới. Những ngày đầu ở Microsoft, ông đọc nhiều về các công ty công nghệ. Khi bắt đầu xây dựng quỹ Gates, ông tìm hiểu lịch sử hoạt động từ thiện.

"Tôi thích tự học và thường tìm đến giáo trình hoặc các khóa học trực tuyến khi muốn hiểu một lĩnh vực còn xa lạ", tỷ phú Mỹ cho biết.

Việc đọc với Bill Gates thường bắt đầu từ một câu hỏi hoặc một lĩnh vực ông muốn hiểu rõ hơn. Danh sách sách của ông cũng khá rộng, từ khoa học, lịch sử, tiểu sử đến tiểu thuyết. Ông đặc biệt thích những cuốn sách giúp mình hiểu thêm về thế giới, qua đó tiếp tục thỏa mãn sự tò mò thay vì chỉ đọc trong một lĩnh vực quen thuộc.

Đọc sách là một phần giúp Bill Gates học hỏi, tích lũy kiến thức ở nhiều lĩnh vực. Ảnh: Bill Gates/Facebook.

Nếu Bill Gates tìm đến sách như một cách tự học, Mark Zuckerberg lại nhấn mạnh khả năng của sách trong việc giúp người đọc đi sâu vào một chủ đề.

Năm 2015, ông đặt mục tiêu đọc một cuốn mỗi hai tuần, tập trung vào các chủ đề như văn hóa, niềm tin, lịch sử và công nghệ. Zuckerberg giải thích rằng sách cho phép ông khám phá một chủ đề đầy đủ và đắm mình sâu hơn so với phần lớn các phương tiện truyền thông hiện nay.

Mục tiêu đọc đều đặn của Mark Zuckerberg không đơn thuần là một thử thách về số lượng. Những chủ đề ông lựa chọn cho thấy việc đọc còn được dùng để tiếp cận những lĩnh vực nằm ngoài phạm vi quen thuộc. Thay vì chỉ tiếp nhận những mẩu thông tin ngắn, ông dành thời gian theo dõi một vấn đề qua một cuốn sách có hệ thống.

Cách đọc của Warren Buffett, được mệnh danh là bậc thầy đầu tư, lại cho thấy một khía cạnh khác: đọc gắn liền với suy nghĩ và ra quyết định. Ông nổi tiếng với việc dành nhiều giờ mỗi ngày cho báo chí, tài liệu tài chính, báo cáo doanh nghiệp và các tài liệu liên quan đến đầu tư. Ông từng khuyên mọi người đọc khoảng 500 trang mỗi ngày. Với ông, giá trị của việc đọc nằm ở những gì được tích lũy và kết nối sau mỗi lần tiếp nhận thông tin, chứ không chỉ ở số trang đã hoàn thành.

Tránh "đọc cho xong"

Nếu mục tiêu của việc đọc là hiểu và tích lũy kiến thức, cách đọc cũng cần được lựa chọn phù hợp với mục đích. Không phải cuốn sách nào cũng phù hợp để đọc từ đầu đến cuối với cùng một mức độ tập trung.

Một trong những nguyên tắc đọc quan trọng là người đọc không nên tiếp cận mọi cuốn sách theo cùng một cách. Trong Phương pháp đọc sách hiệu quả - Tác phẩm kinh điển về cách đọc sách thông minh (tựa gốc: How to Read a Book), nhóm tác giả Mortimer J. Adler và Charles Van Doren khuyên người đọc chia hoạt động đọc thành nhiều cấp độ, từ đọc cơ bản, đọc kiểm soát đến đọc phân tích và đọc đồng chủ đề. Mỗi cấp độ phục vụ một mục đích khác nhau.

Với một cuốn sách mới, người đọc có thể bắt đầu bằng việc xem tên sách, mục lục, lời giới thiệu, cấu trúc các chương và những phần quan trọng để hình dung tác giả đang muốn giải quyết vấn đề gì. Khi đã xác định được giá trị của cuốn sách đối với mục đích của mình, người đọc mới quyết định nên đọc lướt hay đọc sâu. Cách tiếp cận này giúp tránh tình trạng dành hàng giờ cho một cuốn sách nhưng cuối cùng không biết mình vừa đọc để làm gì.

Ở cấp độ đọc phân tích, tác giả Adler đề cao việc người đọc phải chủ động "đối thoại" với cuốn sách bao gồm xác định vấn đề, tìm luận điểm chính, hiểu cách tác giả lập luận rồi mới đánh giá đúng - sai. Nói cách khác, đọc không dừng ở việc hiểu câu chữ. Người đọc cần đặt câu hỏi và tự tìm câu trả lời trong quá trình đọc.

Tác giả/Tác phẩm

Phương pháp đọc sách hiệu quả - Tác phẩm kinh điển về cách đọc sách thông minh (tựa gốc: How to Read a Book)

Tác giả: Mortimer J. Adler và Charles Van Doren · Xuất bản: 2021 · NXB Thế Giới

Là cẩm nang toàn diện về phương pháp đọc sách thông minh và khoa học, cuốn sách này phù hợp với học sinh, sinh viên, người đi làm và bất kỳ ai muốn nâng cao khả năng tiếp thu tri thức, đọc hiểu sâu, phân tích nội dung. Trong tác phẩm kinh điển giúp hàng triệu người trên thế giới cải thiện kỹ năng đọc và hiểu sách, hai tác giả Adler và Van Doren giới thiệu 4 cấp độ đọc sách gồm: Đọc sơ bộ (Elementary Reading); Đọc kiểm tra (Inspectional Reading); Đọc phân tích (Analytical Reading) và Đọc tổng hợp (Syntopical Reading).

10 Ngày Để Đọc Nhanh Hơn (tựa gốc: 10 Days to Faster Reading) của tác giả Abby Marks-Beale lại đi theo hướng thực dụng hơn. Muốn đọc hiệu quả, trước hết phải xử lý những thói quen khiến tốc độ và khả năng tập trung bị giảm. Bà cho rằng người đọc cần tập trung vào việc xác định mục tiêu, xem trước tài liệu, cải thiện sự tập trung, điều chỉnh tốc độ đọc và biết khi nào cần đọc kỹ, khi nào có thể đọc nhanh.

Một nguyên tắc khác là đừng biến đọc sách thành cuộc đua số trang. Quan trọng hơn, sau khi gấp sách lại, người đọc nên thử trả lời 3 câu hỏi: Cuốn sách nói về vấn đề gì? Ý nào hay đáng giữ lại? Điều gì có thể áp dụng hoặc tiếp tục kiểm chứng? Khi đó, việc đọc mới chuyển từ tiếp nhận thông tin sang xây dựng kiến thức.