Người Việt ăn lượng muối gấp 1,6 lần khuyến nghị

Hội thảo cung cấp thông tin về Giảm tiêu thụ muối và các giải pháp thúc đẩy chế độ ăn lành mạnh.

Ngày 19/8, tại hội thảo cung cấp thông tin về Giảm tiêu thụ muối và các giải pháp thúc đẩy chế độ ăn lành mạnh do Cục Phòng bệnh phối hợp với Tổ chức Y tế Thế giới tại Việt Nam, Trường Đại học Y tế công cộng, và tổ chức HealthBridge tổ chức, TS Angela Pratt, Trưởng đại diện Tổ chức Y tế thế giới (WHO) tại Việt Nam cho biết: Chế độ ăn uống lành mạnh đóng vai trò vô cùng quan trọng trong việc định hình sức khỏe thể chất, tinh thần ngay từ khi trẻ mới sinh cho đến khi trưởng thành. Việt Nam đang phải đối mặt với gánh nặng ngày càng tăng của các bệnh không lây nhiễm như tim mạch, đái tháo đường, ung thư… là nguyên nhân gây tử vong lớn nhất tại Việt Nam. Bệnh không lây nhiễm hiện là nguyên nhân hàng đầu gây bệnh tật và tử vong tại Việt Nam, chiếm hơn 80% số ca tử vong. Đằng sau gánh nặng bệnh không lây nhiễm là chế độ ăn uống không lành mạnh, tiêu thụ nhiều thực phẩm chế biến, thức ăn nhanh có hàm lượng chất béo, muối, đường cao.

PGS.TS Trương Tuyết Mai, Phó Viện trưởng Viện Dinh dưỡng Quốc gia (Bộ Y tế) cho biết: Hiện tại Việt Nam, mức tiêu thụ muối của người dân vẫn còn cao. Theo khảo sát năm 2015, mức tiêu thụ muối của người dân Việt Nam là 9,4g mỗi ngày, con số này đã giảm xuống còn 8,1g mỗi ngày vào năm 2023; tuy nhiên, mức này vẫn cao gấp khoảng 1,6 lần mức khuyến nghị của WHO (là dưới 5g/ngày, tương đương 1 thìa cà phê). Trong khi đó, nhóm nguy cơ cao mắc các bệnh mãn tính thuộc nhóm ăn mặn hơn.

Theo PGS.TS Trương Tuyết Mai, muối là một khoáng chất thiết yếu, nhưng việc tiêu thụ quá nhiều muối trong chế độ ăn uống có thể dẫn đến nhiều nguy cơ như: Huyết áp cao; tăng nguy cơ mắc bệnh tim mạch, đột quỵ.  

Đặc biệt, với người dân Việt Nam, thói quen chấm và chan nước mắm, nước dùng làm tăng đáng kể lượng natri vào cơ thể; chưa kể lượng lớn natri từ việc sử dụng thực phẩm chế biến sẵn, mì ăn liền, đồ ăn vặt và bữa ăn ngoài ở giới trẻ.

Vì vậy, chiến lược giảm natri phải tác động đến các thói quen trên. Cụ thể, việc ghi nhãn, hướng dẫn ngưỡng natri tối đa, vấn đề truyền thông thay đổi hành vi như giảm gia vị mặn khi nấu và khi ăn, hạn chế chấm và chan đóng vai trò quan trọng trong việc nâng cao nhận thức người dân. Người dân cũng cần được tuyên truyền để quan tâm hơn đến nhóm thực phẩm siêu chế biến.

Theo Cục Phòng bệnh, trong chăm sóc sức khỏe người dân, điều cần hướng tới không chỉ đơn giản là một khẩu phần ăn ít muối hơn, mà là một chế độ ăn lành mạnh và môi trường thực phẩm lành mạnh hơn. Điều này bao gồm việc giảm muối và các nguồn natri trong khẩu phần; quan tâm đến lượng muối trong thực phẩm chế biến sẵn; cung cấp thông tin dinh dưỡng rõ ràng; kiểm soát quảng cáo, đặc biệt là quảng cáo thực phẩm hướng tới trẻ em; và giúp người dân tiếp cận được những nguồn thông tin khoa học, đáng tin cậy.

Đây cũng là vấn đề không thể giải quyết bởi riêng ngành y tế mà cần có sự phối hợp giữa các cơ quan quản lý, các cơ sở nghiên cứu và đào tạo, ngành giáo dục, ngành thực phẩm, các tổ chức xã hội, các chuyên gia và đặc biệt là các cơ quan truyền thông; hướng tới mục tiêu chung giúp người dân có điều kiện tốt hơn để lựa chọn thực phẩm và duy trì lối sống có lợi cho sức khỏe.

WHO cũng khuyến nghị các giải pháp chính sách toàn diện về giảm tiêu thụ muối, dựa trên bằng chứng khoa học nhằm thúc đẩy chế độ ăn lành mạnh và xây dựng môi trường thực phẩm có lợi cho sức khỏe. Điều này giúp người tiêu dùng lựa chọn thực phẩm có lợi hơn cho sức khỏe, đồng thời bảo vệ trẻ em và các nhóm dân số dễ bị tổn thương trước những tác động tiêu cực từ hoạt động quảng cáo để giảm thiểu yếu tố nguy cơ của bệnh không lây nhiễm. Đặc biệt, nhấn mạnh vai trò của truyền thông giữ vai trò quan trọng trong nâng cao nhận thức của cộng đồng; thông tin chính xác, kịp thời không chỉ giúp người dân đưa ra lựa chọn có lợi cho sức khỏe mà còn góp phần tạo đồng thuận với các chính sách y tế công cộng. Đây là điều kiện cần thiết để các giải pháp giảm tiêu thụ muối và thúc đẩy chế độ ăn lành mạnh được triển khai đồng bộ, bền vững trong thời gian tới.