'Nhãn sạch' là yếu tố ảnh hưởng hàng đầu đến ngành thực phẩm

Ảnh minh họa: Austria Juice

Buổi hội thảo trực tuyến nêu bật kết quả cuộc khảo sát thường niên do Cypress Research thực hiện, cho thấy việc phát triển các sản phẩm mới là trọng tâm hàng đầu của các nhà sản xuất. Cải tiến sản phẩm, hay việc điều chỉnh công thức theo hướng nhãn sạch, là ưu tiên quan trọng thứ hai, trong khi các nỗ lực phát minh sản phẩm mới hay giới thiệu thương hiệu mới đứng cuối cùng về tầm quan trọng.

“Việc tập trung vào đổi mới và cải tiến không có gì đáng ngạc nhiên, xét đến bối cảnh hầu hết các nhà sản xuất thực phẩm và đồ uống đang phải đối mặt,” Keith Nunes, biên tập viên của Food Business News, nói. “Doanh nghiệp đang cố gắng thích ứng với các quy định mới của chính phủ Mỹ, áp lực về chi phí phát sinh kể từ khi bắt đầu chiến sự Trung Đông và những áp lực khác như nguyên liệu và nghiên cứu”.

Theo khảo sát, nhãn mác sạch được coi là yếu tố quan trọng hàng đầu. Sự gia tăng xu hướng nhãn sạch trùng với việc người tiêu dùng Mỹ ngày càng lo ngại về các loại thực phẩm siêu chế biến (UPF). Hiện các nhà sản xuất lớn nhỏ tại Mỹ đều đã bắt đầu nỗ lực chuyển từ màu nhân tạo sang các nguồn màu tự nhiên vì người tiêu dùng cho biết họ không chấp nhận một số chất phụ gia nhất định trong thực phẩm và đồ uống.

Sự gia tăng xu hướng nhãn sạch trùng với việc người tiêu dùng ngày càng lo ngại về thực phẩm siêu chế biến Ảnh: The Misfits

Một nghiên cứu của Hiệp hội Màu thực phẩm tự nhiên (Natural Food Colors Association, Inc.) cho thấy 66% người tiêu dùng sẵn sàng chấp nhận màu tự nhiên trong sản phẩm so với chỉ 28% chấp nhận màu nhân tạo.

Nhiều công ty, chẳng hạn như WK Kellogg Co., một công ty con của Ferrero Group, đã cam kết loại bỏ dần các chất tạo màu FD&C khỏi danh mục sản phẩm của mình vào cuối năm 2026 hoặc 2027. Một số công ty khác đã hoàn tất việc loại bỏ các chất tạo màu nhân tạo khỏi một số danh mục sản phẩm nhất định, trong đó General Mills Inc. và Nestle USA đã hoàn tất việc loại bỏ các chất tạo màu FD&C vào tháng trước.

Trong khi đó, theo Innova Market Insights, đối với người tiêu dùng toàn cầu, ba yếu tố được liên kết nhiều nhất với nhãn mác sạch là: không có chất phụ gia, sử dụng các thành phần tự nhiên và định vị thân thiện với môi trường. Để đáp ứng nhu cầu của người tiêu dùng, các nhà sản xuất đang chuyển hướng sang sử dụng tinh bột chức năng, các giải pháp từ quá trình lên men, khoa học cảm quan và trí tuệ nhân tạo để cải tiến công thức sản phẩm có nhãn sạch .

Ông Douglas Lim, Phó chủ tịch kiêm Giám đốc kinh doanh khu vực Bắc Mỹ của Samyang, mô tả việc cải tiến công thức sản phẩm nhãn sạch là một phương pháp ba bước — “loại bỏ, tái tạo và gia tăng giá trị”. Phương pháp này bao gồm giảm lượng đường, calo và các thành phần mà người tiêu dùng muốn tránh, khôi phục hương vị, độ sánh và kết cấu bị ảnh hưởng bởi việc thay đổi công thức, đồng thời tăng cường giá trị dinh dưỡng thông qua việc bổ sung chất xơ.

Ba yếu tố được liên kết nhiều nhất với nhãn mác sạch là: không có chất phụ gia, sử dụng các thành phần tự nhiên và định vị thân thiện với môi trường. Ảnh: Foodingredientsfirst

Theo phân tích của Innova Market Insights, người tiêu dùng châu Á nói chung muốn các sản phẩm có nhãn sạch thân thiện với môi trường, trong khi người tiêu dùng ở Mỹ Latinh, Bắc Mỹ có xu hướng tìm kiếm các sản phẩm “không chứa chất phụ gia và chất bảo quản”. Hiện châu Âu là “một trong những thị trường nhãn sạch phát triển nhất”, với sự kiểm tra nghiêm ngặt về chất phụ gia, mã số E, nguồn gốc nguyên liệu và các tuyên bố về môi trường.

Trong khi đó, Stephanie Dupuy, giám đốc ứng dụng toàn cầu mảng sữa tại Tate & Lyle, mô tả khu vực châu Á - Thái Bình Dương qua hai thị trường Hàn Quốc và Trung Quốc. “Tại Trung Quốc, 47,4% người tiêu dùng coi ‘ít đường’ hoặc ‘không đường’ là yêu cầu hàng đầu khi mua thực phẩm và đồ uống, trong khi 43% quan tâm đến các sản phẩm không chất bảo quản.

Do đó các thương hiệu đang phát triển tại thị trường này ngày càng bổ sung nhiều thành phần mà người tiêu dùng liên tưởng đến sức khỏe và sự tự nhiên, bao gồm chất xơ, protein, vitamin, prebiotic và các thành phần có nguồn gốc tự nhiên,” ông Dupuy nói. “Còn tại Hàn Quốc, ‘giàu protein’ là động lực thúc đẩy 49,1% người tiêu dùng, trong khi 46,4% quan tâm đến các sản phẩm giàu chất xơ và 20,4% quan tâm đến các sản phẩm lên men”. 

Trong khi đó, khảo sát của cơ quan hội chợ thương mại quốc tế SIAL Paris cho rằng trên toàn ngành thực phẩm, các sản phẩm nhãn sạch, protein thực vật, thực phẩm chức năng và khả năng truy xuất nguồn gốc bằng công nghệ số đang trở thành những ưu tiên, góp phần định hình cách các thương hiệu đổi mới, xuất khẩu và xây dựng niềm tin với người tiêu dùng.

Tại Trung Quốc, 47,4% người tiêu dùng coi ‘ít đường’ hoặc ‘không đường’ là yêu cầu hàng đầu. Ảnh: Food Navigator

Khảo sát có tên SIAL Insights 20245 cho thấy protein thay thế đang bước vào giai đoạn phát triển mang tính công nghiệp hơn. Theo Market Data Forecast, thị trường protein thực vật toàn cầu được định giá 27,48 tỷ USD năm 2025 và dự kiến đạt 90,06 tỷ USD vào năm 2034. Song song, thị trường các thực phẩm nhãn sạch cũng được dự báo tiếp tục mở rộng. Mordor Intelligence ước tính thị trường này đạt 48,23 tỷ USD năm 2025 và có thể tăng lên 70,36 tỷ USD vào năm 2031.

Tại Canada, mối quan tâm về thực phẩm trong năm 2025 tập trung trở lại vào những bữa ăn đơn giản, nấu ăn tại nhà, nguyên liệu ít chế biến và các loại thức uống bổ sung chức năng. Người tiêu dùng có xu hướng tìm kiếm những sản phẩm lành mạnh hơn nhưng vẫn bảo đảm sự tiện lợi, thúc đẩy doanh nghiệp kết hợp bảng thành phần ngắn gọn với các định dạng dễ sử dụng.

Trong khi đó, Australia bổ sung thêm yếu tố về nguồn gốc và khả năng truy xuất. Người tiêu dùng nước này ngày càng quan tâm đến sản phẩm hữu cơ, địa phương và bền vững. Tại thị trường này, nhãn sạch được đặt trong một hệ sinh thái rộng hơn của niềm tin, bao gồm nguồn gốc, quy trình sản xuất, bao bì và khả năng chứng minh các tuyên bố về sản phẩm.

Người tiêu dùng ngày càng quan tâm đến sản phẩm hữu cơ, địa phương và bền vững. Ảnh: Safic Alcan

Theo SIAL Paris, ưu tiên sức khỏe trong ngành thực phẩm không chỉ liên quan đến công thức sản phẩm mà còn gắn với dữ liệu, chuỗi cung ứng và niềm tin của người tiêu dùng. Do đó, các sản phẩm chức năng, hữu cơ và thực phẩm thay thế được dự báo tiếp tục đóng vai trò quan trọng. Xu hướng này nhận được sự hỗ trợ từ chứng nhận Halal, xuất khẩu thủy hải sản, sự phát triển của thực phẩm chức năng và các kênh dịch vụ ăn uống trực tuyến.

Tại Việt Nam, các sản phẩm chế biến sẵn, hữu cơ và lành mạnh hơn đang phát triển trong bối cảnh các kênh phân phối hiện đại và thương mại điện tử ngày càng mở rộng, từng bước cạnh tranh với các kênh phân phối truyền thống. Dù vậy, thách thức đối với các thương hiệu là điều chỉnh những chuẩn mực và cách tiếp cận về sức khỏe đang phổ biến trên toàn cầu cho phù hợp với mức giá và thói quen mua sắm tại thị trường Việt Nam.