Nhiều sáng kiến tháo gỡ khó khăn, thúc đẩy xây dựng chính quyền số

Cán bộ phường Nam Định hướng dẫn người dân tra cứu dịch vụ công trực tuyến trên bảng điện tử.

Phường Nam Định với địa bàn rộng, dân số đông, nhu cầu giải quyết TTHC phát sinh nhiều trong khi nhân lực, cơ sở vật chất còn hạn chế. Để đáp ứng yêu cầu công việc, cán bộ phường đã nghiên cứu xây dựng mô hình “TTHC chủ động - cá thể hóa theo dữ liệu công dân”. Theo đó, thay vì niêm yết TTHC từ bảng giấy truyền thống thì đơn vị chuyển sang bảng điện tử; tích hợp thao tác nộp hồ sơ dịch vụ công cho công dân, doanh nghiệp qua đường link và mã QR. Nội dung này được đăng tải lên Trang thông tin điện tử của phường và bảng thông tin điện tử tại các điểm công cộng. Đồng thời, tổ chức tuyên truyền, hướng dẫn người dân cách đăng nhập tìm hiểu và thực hiện dịch vụ công. Đồng chí Trần Quang Thành, Giám đốc Trung tâm Phục vụ hành chính công phường Nam Định cho biết: Cách làm này giúp người dân dễ dàng tìm hiểu, thực hiện TTHC trực tuyến ở bất cứ ở đâu, bất cứ lúc nào; cán bộ phường chỉ việc tiếp nhận yêu cầu qua phần mềm. Với sáng kiến này phường đã chuyển đổi thành công từ việc “cán bộ hướng dẫn - người dân thực hiện” sang “người dân chủ động tra cứu và thao tác”. Sáng kiến không chỉ tiết kiệm thời gian, chi phí, công sức xã hội mà góp phần nâng cao hiệu quả cải cách hành chính, thúc đẩy chuyển đổi số và hình thành thói quen sử dụng dịch vụ công trực tuyến cho người dân, doanh nghiệp.

Tại phường Nam Hoa Lư, thay vì phải hướng dẫn từng người dân điền thông tin vào mẫu kê khai TTHC, cán bộ Trung tâm Phục vụ hành chính công đã in sẵn biểu mẫu kê khai từng lĩnh vực, từng TTHC có tần suất sử dụng nhiều nhất để người dân tự làm theo mẫu. Chị Dương Thị Kim Cúc, nhân viên Công ty TNHH Xây dựng Xuân Quyền cho biết: Là đơn vị xây lắp, thi công trên nhiều địa bàn nên Công ty luôn phải giao dịch hành chính tại nhiều địa phương. Mỗi nơi đến yêu cầu giải quyết TTHC tôi đều thấy có những sáng tạo trong cách tiếp đón công dân, hỗ trợ giải quyết TTHC, số hóa hồ sơ... rất tiện dụng cho người dân. Ngoài phường Nam Định, Nam Hoa Lư, nhiều địa phương khác ứng dụng chuyển đổi số, trí tuệ nhân tạo trong hoạt động chỉ đạo điều hành, tham mưu. Tôi được biết tất cả những mô hình này đều do các cán bộ, công chức xã nghiên cứu hợp lý hóa quy trình, làm lợi cho dân, cho nước.

Nếu như ở cấp cơ sở các sáng kiến được nghiên cứu tháo gỡ khó khăn thực tế của địa phương thì ở cấp sở, ngành, các sáng kiến mang tính bao quát, phổ cập cao, phục vụ việc triển khai các nhiệm vụ trong xây dựng chính quyền số. Giải pháp đánh giá sự hài lòng của người dân đối với sự phục vụ của chính quyền địa phương cấp xã ngay sau khi thực hiện mô hình chính quyền địa phương hai cấp của nhóm tác giả Sở Nội vụ thực hiện rất khách quan và sát với thực tiễn nhờ vào việc xây dựng bộ câu hỏi khảo sát sự hài lòng của người dân và lựa chọn đối tượng điều tra xã hội học… qua đó đã có cái nhìn tổng quát về hiệu quả, hoạt động của bộ máy chính quyền địa phương hai cấp thông qua năng lực, sự hài lòng, tốc độ xử lý và chất lượng phục vụ của chính quyền tại địa phương; sự tương tác của người dân với chính quyền trên môi trường điện tử để có phương án sắp xếp, điều chỉnh nâng cao hiệu quả hoạt động của chính quyền địa phương theo hướng thân thiện, minh bạch và gần dân.

Trong xây dựng chính quyền số, việc thực hiện giải quyết TTHC phi địa giới được coi là biện pháp tháo gỡ “nút thắt” giúp người dân tương tác với chính quyền trên môi trường số ở bất cứ đâu. Tuy nhiên, để triển khai gặp rất nhiều khó khăn bởi quá trình thực hiện cần đảm bảo đủ 4 yếu tố: Đồng bộ về dữ liệu; phân chia thẩm quyền hành chính; môi trường số - nền tảng để giải quyết dịch vụ công trực tuyến và quan trọng nhất là quy trình hành chính liên quan đến các quy định pháp luật. Giải quyết tình trạng này, nhóm tác giả Phòng Chuyển đổi số (Sở Khoa học và Công nghệ) đã nghiên cứu cấu hình quy trình để tất cả các trung tâm phục vụ hành chính công từ cấp tỉnh đến cấp xã có thể kết nối, “nhìn thấy nhau” trên hệ thống, qua đó có thể dễ dàng lựa chọn để luân chuyển hồ sơ đến bất kỳ trung tâm phục vụ hành chính công nào trên địa bàn toàn tỉnh để giải quyết. Hồ sơ sau khi giải quyết xong được chuyển lại cho cơ quan tiếp nhận ban đầu (cơ quan tiếp nhận phi địa giới) trả kết quả cho công dân. Với cách làm này, người dân, doanh nghiệp có thể nộp hồ sơ tại bất kỳ trung tâm phục vụ hành chính công nào phù hợp với nơi cư trú, sinh sống, học tập và làm việc. Giải pháp này áp dụng trên phạm vi toàn tỉnh từ tháng 11/2025 đến nay đã tiết kiệm thời gian, chi phí cho người dân, doanh nghiệp, nâng cao chất lượng phục vụ và tiết giảm được nhiều chi phí xã hội, tăng năng suất lao động của cán bộ, công chức, tối ưu hóa nguồn lực công và minh bạch, đáng tin cậy.

Từ những sáng kiến cụ thể, cách làm sáng tạo và sự vào cuộc đồng bộ của cả hệ thống chính trị, công tác xây dựng chính quyền số của tỉnh Ninh Bình đã và đang tạo ra những chuyển biến tích cực, góp phần thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội, nâng cao hiệu quả mô hình chính quyền thân thiện, vì nhân dân phục vụ.

Bài, ảnh: Nguyễn Hương