Những 'đầu tàu' làm giàu trên đất khó

Khởi nghiệp từ nuôi hươu sao

Không chọn gắn bó với những mô hình sản xuất quen thuộc của gia đình, chị Hoàng Mùi San, thôn Thôm Luông quyết định khởi nghiệp bằng nuôi hươu lấy nhung. Sinh ra và lớn lên ở Thôm Luông, chị San từng nhiều năm gắn bó với chăn nuôi, trồng trọt theo cách làm truyền thống của gia đình. Nhận thấy hiệu quả kinh tế không cao, trong khi địa phương lại có lợi thế về nguồn thức ăn tự nhiên như cỏ, lá cây phù hợp với chăn nuôi hươu, chị bắt đầu tìm hiểu mô hình này. Không ngại đường xa, chị và chồng lặn lội đến nhiều nơi có nghề nuôi hươu phát triển để học hỏi kinh nghiệm, tìm hiểu kỹ thuật chăm sóc, phòng bệnh và cách làm chuồng trại phù hợp với điều kiện khí hậu vùng cao.

Mô hình nuôi hươu lấy nhung của gia đình chị Hoàng Mùi San mang lại nguồn thu ổn định.

Có kiến thức trong tay, chị đầu tư mua những con hươu giống đầu tiên. Những ngày đầu khởi nghiệp không hề dễ dàng khi nguồn vốn hạn chế, kinh nghiệm thực tế còn ít. Có thời điểm thời tiết thay đổi đột ngột khiến đàn hươu bỏ ăn, chị phải theo dõi sát từng ngày, chủ động điều chỉnh chế độ chăm sóc, đồng thời tìm đến những người có kinh nghiệm để trao đổi, tháo gỡ khó khăn.

Đến nay, gia đình chị duy trì đàn hươu 10 con, mô hình đã từng bước phát huy hiệu quả. Nhờ tận dụng được nguồn thức ăn sẵn có tại địa phương nên chi phí chăn nuôi không lớn, trong khi nhung hươu có giá trị kinh tế cao, đầu ra ổn định, mang lại nguồn thu khá cho gia đình. Vừa qua, chị đã bán được 1 cặp nhung hươu cho thu nhập 10 triệu đồng. Theo tính toán, từ năm thứ ba trở đi, từ bán hươu giống và nhung hươu, gia đình thu khoảng 75 triệu đồng/năm.

Chia sẻ về dự định trong thời gian tới, chị San cho biết: chị sẽ đầu tư xây dựng thêm chuồng trại, mở rộng quy mô đàn hươu để nâng cao thu nhập; đồng thời sẵn sàng chia sẻ kinh nghiệm với đoàn viên, thanh niên và các hộ dân có nhu cầu phát triển mô hình tương tự.

Cây bí thơm bén rễ

Cách Thôm Luông không xa, tại thôn Thượng Giáp, câu chuyện đổi mới tư duy sản xuất của gia đình chị Ma Thị Nâng cũng đang trở thành điểm sáng trong phong trào phát triển kinh tế hộ. Chị Nâng là một trong những người đầu tiên đưa cây bí thơm về trồng theo hướng sản xuất hàng hóa trên đất Thượng Nông.

Chị Ma Thị Nâng, thôn Thượng Giáp livestream bán bí thơm.

Chị Nâng kể: Gia đình chị có bố chồng quê gốc ở tỉnh Bắc Kạn cũ, có dịp được thăm mô hình bí thơm ở Bắc Kạn, chị thấy cây bí thơm mang lại hiệu quả kinh tế rất cao. Nhận thấy địa hình, thổ nhưỡng ở Thượng Giáp có nhiều điểm tương đồng, năm 2023, chị quyết định bàn với chồng đưa giống bí thơm về trồng thử nghiệm trên diện tích đất ruộng của gia đình.

Nhờ hợp thổ nhưỡng và được chăm sóc đúng kỹ thuật, ngay từ vụ đầu tiên, diện tích bí thơm của gia đình chị Nâng đã cho năng suất vượt trội. Trung bình mỗi năm, gia đình chị thu hoạch được hơn 2 tấn quả/vụ. Với giá bán dao động từ 12.000 đến 15.000 đồng/kg, thương lái đến tận nhà thu mua, cộng với việc chủ động bán hàng qua các kênh mạng xã hội, tổng doanh thu mỗi vụ đạt trên 40 triệu đồng.

Chị Nâng cho biết: So với trồng ngô, trồng lúa truyền thống trước đây, cây bí thơm cho lợi nhuận cao gấp đôi mà chi phí đầu tư và công chăm sóc lại không quá lớn. Đầu ra của sản phẩm luôn ổn định vì bí thơm Thượng Nông có đặc trưng riêng là quả dẻo, thơm đậm đà nên rất được thị trường ưa chuộng.

Xác định công tác giảm nghèo là nhiệm vụ trọng tâm, xã Thượng Nông đang tập trung chuyển đổi mạnh mẽ từ sản xuất nông nghiệp nhỏ lẻ sang sản xuất hàng hóa tập trung, gắn với nâng cao giá trị gia tăng trên một đơn vị diện tích.

Nhung hươu - sản phẩm cho giá trị kinh tế cao, đầu ra ổn định của các hộ chăn nuôi ở Thượng Nông.

Theo đó, Thượng Nông ưu tiên phát triển các cây trồng, vật nuôi chủ lực có lợi thế cạnh tranh như: Chè Shan tuyết, lúa nếp đặc sản Khẩu Láng, Khẩu Pái; phát triển cây dược liệu dưới tán rừng; nhân rộng đàn hươu, dúi, trâu, dê núi, lợn đen và gia cầm bản địa. Đối với các cây trồng như đỗ tương, bí thơm, xã định hướng phát triển theo cơ chế thị trường, sản xuất theo nhu cầu thực tế chứ không phát triển dàn trải.

Sự chủ động, sáng tạo của những "đầu tàu" kinh tế như chị San, chị Nâng không chỉ giúp gia đình nâng cao chất lượng cuộc sống, mà còn tạo động lực khích lệ các hộ dân mạnh dạn đổi mới cách nghĩ, cách làm. Khi ngày càng có thêm nhiều mô hình kinh tế hộ hiệu quả được nhân rộng, hành trình giảm nghèo bền vững ở Thượng Nông sẽ không còn là mục tiêu xa vời.