Những mô hình phát triển mới trong bối cảnh chuyển dịch toàn cầu

Phiên toàn thể 5 với nội dung "Những mô hình phát triển mới trong bối cảnh chuyển dịch toàn cầu"

Thứ trưởng Bộ Ngoại giao Thái Lan Sarun Charoensuwan cho rằng, mô hình tăng trưởng truyền thống từng tạo nên thành công cho ASEAN hiện đang đứng trước yêu cầu phải thích ứng mạnh mẽ.

Nói về ba ưu tiên chiến lược, Thứ trưởng nhấn mạnh ASEAN cần tăng cường khả năng chống chịu, thúc đẩy đổi mới sáng tạo sẵn sàng cho tương lai và xây dựng những hình thức hợp tác mới.

Để hiện thực hóa các mục tiêu này, ASEAN cần duy trì môi trường thương mại và đầu tư cởi mở, đa dạng hóa chuỗi cung ứng, củng cố an ninh lương thực và năng lượng; đầu tư vào hạ tầng số, hệ sinh thái đổi mới sáng tạo, nâng cao kỹ năng số để đảm bảo mọi người dân đều được hưởng lợi từ tiến bộ công nghệ.

Thứ trưởng Sarun Charoensuwan cũng nhấn mạnh sự cần thiết của việc đa dạng hóa quan hệ đối tác để giúp ASEAN có thể giữ vững tính cởi mở và bao trùm vốn có, đồng thời nâng cao năng lực thích ứng trước những biến động của môi trường toàn cầu.

Thứ trưởng Bộ Ngoại giao Thái Lan Sarun Charoensuwan

Theo ông Sarun Charoensuwan, cùng với những định hướng này và Tầm nhìn Cộng đồng ASEAN 2045, ASEAN sẽ nhanh chóng thích ứng với thay đổi, đồng thời chủ động định hình tương lai theo hướng có lợi cho khu vực và người dân.

Tại phiên thảo luận, bà Mari Pangestu, nguyên Bộ trưởng Bộ Thương mại Indonesia cho rằng, thế giới đang bước vào một giai đoạn chuyển đổi sâu sắc chưa từng có, đòi hỏi các quốc gia và khu vực phải định hình những mô hình phát triển mới.

Với quy mô thị trường lớn, vị thế chiến lược và những thành tựu phát triển đã đạt được, ASEAN có đủ điều kiện để tạo ảnh hưởng đối với các xu hướng toàn cầu.

Để thích ứng với bối cảnh mới, ASEAN cần theo đuổi mô hình phát triển dựa trên hội nhập khu vực sâu rộng hơn, coi đây là công cụ để xây dựng tự chủ chiến lược. Một thị trường ASEAN với khoảng 680 triệu dân và quy mô kinh tế hơn 4.000 tỉ USD sẽ tạo ra sức mạnh đáng kể trong môi trường cạnh tranh toàn cầu.

Bà Mari Pangestu, nguyên Bộ trưởng Bộ Thương mại Indonesia

Từ góc độ chính sách, bà gợi ý quá trình hội nhập sâu rộng cần ưu tiên cho mô hình phát triển tiếp theo của ASEAN gồm: đẩy mạnh thực thi Hiệp định Đối tác Kinh tế Toàn diện Khu vực (RCEP); Hiệp định Đối tác Toàn diện và Tiến bộ xuyên Thái Bình Dương (CPTPP) hay các sáng kiến hội nhập nội khối ASEAN để tạo nền tảng cho tự chủ chiến lược của khu vực.

Trong khi đó, GS. Lee Keun, Đại học Quốc gia Seoul (Hàn Quốc) cho rằng trong bối cảnh kinh tế toàn cầu đang đối mặt với nhiều biến động, chính sách công nghiệp hiện quay trở lại và nhận được sự ủng hộ rộng rãi.

Theo ông, động lực thực sự đưa một đất nước đạt đến vị thế thu nhập cao không nằm ở hàng chục nghìn doanh nghiệp nhỏ lẻ, mà là sự xuất hiện của các "nhà vô địch quốc gia" - những tập đoàn lớn có khả năng dẫn dắt sự đổi mới và cạnh tranh trên thị trường quốc tế.

Tại khu vực Đông Nam Á, xu hướng dịch chuyển xuống hạ nguồn thông qua chính sách công nghiệp đang mang lại những kết quả rõ rệt.

Với Việt Nam, ông cho rằng cần phát huy vai trò của các doanh nghiệp đầu tàu trong những lĩnh vực có lợi thế, như chế biến sâu và xây dựng thương hiệu cà phê, thay vì chủ yếu xuất khẩu nguyên liệu thô. Điều này sẽ giúp nâng cao giá trị gia tăng của sản phẩm và từng bước vươn lên những nấc thang cao hơn trong chuỗi giá trị toàn cầu.