Những người 'bao đồng' trên vỉa hè tỷ đô

Đỗ Quang Trí khơi thông cống thoát nước mưa tại ngã tư Hồ Nghinh - Lê Thước. Ảnh: HOÀNG SA

Họ mang cuốc xẻng, chổi rơm ra dọn dẹp từng đoạn vỉa hè ngập cỏ dại và đất đá, thầm lặng trả lại sự sạch đẹp và bình yên cho thành phố biển.

Ăn cơm nhà, bao đồng chuyện phố phường

Người khởi xướng hành trình thầm lặng này là Đỗ Quang Trí (SN 1994). Trí sinh ra và lớn lên ở Thăng Bình (Quảng Nam cũ), từng có thời gian học tập tại Hội An trước khi đến gắn bó với Đà Nẵng tròn 10 năm. Hiện anh là nhân viên vận hành kỹ thuật tại một tòa nhà khách sạn ngay sát bãi biển Mỹ Khê. Với Trí, thành phố bên sông Hàn từ lâu đã trở thành quê hương thứ hai.

Hằng ngày, trên đường đi làm qua các tuyến đường du lịch như Hoàng Sa, Lê Đức Thọ, Võ Nguyên Giáp hay đường Hồ Nghinh (đoạn trước công viên công cộng), Trí không khỏi trăn trở khi thấy những khoảng vỉa hè bị lơ đãng bỏ quên.

"Tự nhiên mình nghĩ, thay vì chiều nào làm về cũng đi tập thể thao hay ngồi cà phê hàng quán, sao mình không thử ra dọn dẹp một chút? Vừa vận động ra mồ hôi như tập gym, mà đoạn đường lại sạch sẽ. Môi trường mình sống sạch thì mình hưởng trước tiên chứ ai vào đây", Đỗ Quang Trí chia sẻ bằng giọng Quảng Nam chân chất, tay vẫn không ngừng thoăn thoắt cuốc cỏ.

Nghĩ là làm. Hơn một tháng rưỡi trước, Trí tự bỏ tiền túi mua một chiếc cuốc sắt, đôi găng tay vải rồi âm thầm ra dọn vỉa hè. Điểm đến đầu tiên của anh là đoạn ngã ba đường Hoàng Sa - Lê Đức Thọ, gần khu vực chùa Bửu Đài Sơn. Thực tế công việc nhọc nhằn hơn rất nhiều so với tưởng tượng. Đất cát ven biển qua thời gian bị nén chặt như đá, rễ cây dại cắm sâu cả mét dưới lòng gạch, rác kim loại gỉ sét lẫn trong cát.

Ngày thứ nhất, anh chật vật dọn được một nửa. Ngày thứ hai, Trí kiên trì ra làm nốt phần còn lại. Khi lớp gạch lát vỉa hè vuông vức đầu tiên lộ ra sau bụi rậm, Trí quay một đoạn video ngắn đăng lên trang cá nhân như một cách lưu giữ kỷ niệm. Anh không ngờ hành động nhỏ ấy lại nhận được nhiều lời khen ngợi, trở thành động lực để anh chính thức bấm nút khởi động chiến dịch "giải cứu vỉa hè".

Bàn tay phồng rộp và chiếc cầu nối tử tế

Mỗi chiều, từ 17 giờ đến 20 giờ, sau khi hoàn thành công việc chuyên môn, Trí lại có mặt tại các "điểm nóng" vỉa hè. Một hôm dọn dẹp trên đường Võ Nguyên Giáp - đoạn trước nhiều khách sạn cao tầng có hàng cây từng gây sốt trên mạng xã hội như một cung đường "đẹp như Hàn Quốc" mùa thay lá, Trí đã gặp chị Thiện Trần.

Chị Thiện là người Hà Nội, chuyển vào Đà Nẵng định cư được 3 năm vì trót yêu sự yên bình, cảnh sắc hữu tình và sự thiện lành của con người nơi đây. Từng nhiều lần áy náy khi thấy cảnh rác thải làm xấu đi hình ảnh thành phố trong mắt du khách, ngay khi bắt gặp Trí đang lụi hụi một mình với chiếc cuốc, chị Thiện liền dừng buổi tập thể dục, xắn tay áo lao vào làm cùng.

Sự đồng hành của chị Thiện và sau đó là một số bạn trẻ khác đã biến công việc đơn độc thành một nhóm hành động thực thụ. Nhưng thử thách chưa bao giờ dừng lại. Có những đoạn vỉa hè trên đường Trần Hữu Tước hay Đinh Đạt, bộ rễ dại bám chằng chịt buộc cả nhóm phải gồng mình kéo ra những đoạn dây leo dài hơn 5 mét. Có nơi miệng cống thoát nước mưa bị cát và rác thải bịt kín, dùng liềm khơi thông mất hàng chục phút. Bàn tay chai sạn, da lòng bàn tay phồng rộp nhưng không ai bỏ cuộc.

Giữa sự vất vả của nhóm thiện nguyện, những tình cảm ấm áp của người dân địa phương giúp họ có thêm năng lượng và động lực. Một buổi chiều dọn dẹp dưới nắng gắt cạn sạch nước uống, Trí vừa buột miệng than vui thì 10 phút sau, một người đi xe máy ghé lại dúi vào tay nhóm 2 chai nước suối lạnh. Lúc khác, một chị đi đường mang đến 2 ly nước dừa mát rượi, hay một cặp vợ chồng chạy xe ngang qua gửi tặng bánh bao và nước ngọt. Đặc biệt có lần, khi xới lớp đất nén trên vỉa hè, nhóm nhặt được tờ tiền 200.000 đồng ai đó làm rơi từ lâu. Cả nhóm reo lên giòn giã, rủ nhau xong việc chiều nay sẽ đi uống "sinh tố lúa mạch" ăn mừng.

Không chỉ người dân nội địa, hình ảnh những thanh niên Việt Nam hăng hái làm sạch phố phường còn ghi điểm mạnh mẽ với bạn bè quốc tế. Nhiều du khách nước ngoài tản bộ ngang qua đã chủ động dừng lại chụp ảnh, cúi đầu nói lời cảm ơn, thậm chí chạy vào tiệm tạp hóa mua nước mang ra tặng nhóm. Sự tử tế đã trở thành ngôn ngữ chung không cần phiên dịch.

Đốm lửa ý thức giữa lòng "thành phố môi trường"

Dưới bàn tay tỉ mỉ của Trí và các cộng sự, những khoảnh vỉa hè nhếch nhác trên đường Võ Nguyên Giáp, Trần Hữu Tước, Đinh Đạt hay khu vực trước Trung tâm Mục vụ Giáo phận Đà Nẵng lần lượt được "thay áo mới". Những viên gạch lát phẳng lì, sạch sẽ lộ ra, cỏ dại không còn một cọng. Tuy nhiên, câu chuyện của Trí không dừng lại ở việc dọn dẹp thuần túy.

Những mét vỉa hè được trả lại sự sạch đẹp vô tình chạm vào một khoảng trống trong công tác quản lý đô thị: Áp lực quá tải từ khách du lịch vãng lai, sự bỏ mặc của chủ sở hữu các lô đất trống và những giới hạn về lực lượng công nhân vệ sinh môi trường. Trí khẳng định, anh quay và đăng tải các clip dọn dẹp lên mạng xã hội hoàn toàn không phải để "câu view", lấy tích xanh hay phục vụ mục đích bán hàng online. Tất cả những gì anh làm là nhằm kích hoạt ý thức tự giác của mỗi cá nhân.

"Một người dọn thì chỉ sạch được một góc phố nhỏ. Nhưng nếu thông qua những video này, mỗi người dân tự nâng cao ý thức, không xả rác bừa bãi và tự tay dọn dẹp phần vỉa hè trước cửa nhà mình, thì cả thành phố Đà Nẵng mới xanh - sạch - đẹp đúng nghĩa", Trí trải lòng.

Trời sập tối hẳn. Đèn đường dọc bãi biển bật sáng, hắt ánh vàng rực rỡ xuống đoạn vỉa hè đường Trần Hữu Tước vừa hoàn thành. Nhóm thanh niên gom cuốc xẻng, chổi rơm cho vào bao tải, lưng áo ai nấy đều ướt đẫm mồ hôi nhưng ánh mắt lại lấp lánh niềm vui. Họ ngồi bệt ngay xuống góc gạch sạch sẽ vừa làm xong, chuyền tay nhau ngụm nước cuối cùng và bắt đầu bàn tính xem chiều mai sẽ "chiến đấu" ở tuyến đường nào tiếp theo.

Xung quanh họ, dòng người và xe cộ vẫn nhộn nhịp hối hả. Ngay dưới chân, mặt đất đã bắt đầu lành lại. Đà Nẵng trở nên đáng sống không chỉ bởi danh xưng hay cảnh sắc thiên nhiên ưu đãi, mà chính nhờ những đốm lửa tử tế, lặng thầm và thiết thực.