Phát hiện sớm, tăng chế tài xử lý xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ

Cuối tháng 8 vừa qua, Phó Thủ tướng Hồ Quốc Dũng ký Quyết định số 1624/QĐ-TTg sửa đổi, bổ sung một số điều của Quyết định số 1068/QĐ-TTg (ngày 22-8-2019) của Thủ tướng Chính phủ phê duyệt Chiến lược sở hữu trí tuệ (SHTT) đến năm 2030.

Theo Quyết định số 1624/QĐ-TTg, đến năm 2030, hiệu quả thực thi pháp luật về SHTT phải được nâng cao rõ rệt, tình trạng xâm phạm quyền giảm đáng kể, đặc biệt trên môi trường số. Việc tôn trọng và bảo vệ quyền SHTT được xác định là trách nhiệm của cơ quan, tổ chức, cá nhân và toàn xã hội.

Nội dung nổi bật của Quyết định số 1624/QĐ-TTg sửa đổi, bổ sung một số điều của Quyết định số 1068/QĐ-TTg của Thủ tướng Chính phủ phê duyệt Chiến lược sở hữu trí tuệ đến năm 2030. Ảnh: MST

Quyết định số 1624/QĐ-TTg yêu cầu tăng cường chế tài đối với các hành vi xâm phạm quyền, vi phạm pháp luật về SHTT, bảo đảm tính răn đe, đặc biệt với hàng hóa giả mạo về SHTT. Các biện pháp bảo vệ quyền cũng được hoàn thiện theo hướng phù hợp với tính chất dân sự của quyền SHTT, thúc đẩy xử lý hành vi xâm phạm bằng biện pháp dân sự, đồng thời nâng cao chất lượng xử lý hành chính.

Trên môi trường số, hoạt động kiểm tra, kiểm soát và xử lý vi phạm được tăng cường. Doanh nghiệp cung cấp dịch vụ trung gian và chủ quản nền tảng số phải nâng cao trách nhiệm pháp lý trong việc ngăn chặn, loại bỏ và không tiếp tay cho hành vi xâm phạm trên không gian mạng.

Một website nội dung số vi phạm quyền SHTT. Ảnh: MST

Theo Quyết định số 1624/QĐ-TTg, hoạt động kiểm soát hàng hóa xuất khẩu, nhập khẩu liên quan đến SHTT phải được tăng cường, nhất là trong thương mại điện tử. Phạm vi bảo vệ quyền SHTT đồng thời được đặt trong hoạt động đầu tư, thương mại và chuyển giao công nghệ.

Quyết định yêu cầu vừa tạo thuận lợi cho xuất nhập khẩu, đầu tư nước ngoài, vừa quản lý chặt chẽ bí mật kinh doanh, dữ liệu chiến lược, công nghệ nguồn, công nghệ lõi và sáng chế thuộc bí mật Nhà nước; phòng ngừa chuyển giao trái phép công nghệ quan trọng và hình thành cơ chế phát hiện, cảnh báo sớm hành vi xâm phạm xuyên biên giới.

Cùng với các biện pháp thực thi, pháp luật về SHTT sẽ tiếp tục được rà soát, hoàn thiện trước những vấn đề mới phát sinh từ trí tuệ nhân tạo, dữ liệu lớn, tài sản số, công nghệ chuỗi khối, công nghệ sinh học và công nghệ bán dẫn. Vấn đề về bảo hộ đối tượng mới, cũng như hành vi xâm phạm trên không gian mạng và nền tảng số, sẽ được nghiên cứu để đề xuất điều chỉnh pháp luật phù hợp.

Bên cạnh các biện pháp thực thi, Quyết định số 1624/QĐ-TTg bổ sung giải pháp ứng dụng công nghệ nhằm nâng khả năng giám sát, phát hiện và cảnh báo sớm vi phạm trên môi trường số. Theo đó, sẽ nghiên cứu ứng dụng công nghệ có chức năng giám sát, tự động phát hiện và cảnh báo sớm các hành vi xâm phạm quyền SHTT trên môi trường số. Cơ sở dữ liệu chuyên ngành về SHTT cũng sẽ được xây dựng theo hướng kết nối, chia sẻ liên thông, phục vụ giám sát, cảnh báo và xử lý vi phạm thống nhất trên phạm vi cả nước.