Phổ biến quy định về phòng, chống rửa tiền trong kinh doanh kim khí quý, đá quý

Nâng cao nhận thức, năng lực tuân thủ

Hội nghị do ông Nguyễn Thanh Bình, Phó Cục trưởng Cục Quản lý và Phát triển thị trường trong nước chủ trì, với sự tham dự của đại diện Cục Phòng, chống rửa tiền - Ngân hàng Nhà nước Việt Nam; Cục An ninh nội địa - Bộ Công an; Binh chủng Hóa học - Cơ quan thường trực 81/Bộ Quốc phòng cùng 48 tổ chức, cá nhân kinh doanh kim khí quý, đá quý trên địa bàn thành phố Hà Nội.

Ông Nguyễn Thanh Bình, Phó Cục trưởng Cục Quản lý và Phát triển thị trường trong nước phát biểu tại Hội nghị

Đây là Hội nghị thứ hai được tổ chức nhằm triển khai Quyết định số 1139/QĐ-TTg ngày 26/6/2026 của Thủ tướng Chính phủ về ban hành Kế hoạch hành động quốc gia thực hiện cam kết của Chính phủ Việt Nam về phòng, chống rửa tiền, tài trợ khủng bố và tài trợ phổ biến vũ khí hủy diệt hàng loạt.

Quyết định 1139/QĐ-TTg đặt ra khuôn khổ hành động ở cấp quốc gia nhằm tiếp tục hoàn thiện cơ chế, chính sách, nâng cao hiệu quả thực thi và phối hợp giữa các cơ quan liên quan trong phòng, chống rửa tiền, tài trợ khủng bố và tài trợ phổ biến vũ khí hủy diệt hàng loạt.

Toàn cảnh Hội nghị

Việc tăng cường triển khai các biện pháp này càng có ý nghĩa trong bối cảnh các phương thức, thủ đoạn liên quan đến tội phạm tài chính ngày càng đa dạng, phức tạp, có thể lợi dụng nhiều loại hình kinh doanh và phương thức thanh toán khác nhau.

Theo Phó Cục trưởng Nguyễn Thanh Bình, thực tế đó đòi hỏi không chỉ các cơ quan quản lý nhà nước mà cả doanh nghiệp, tổ chức và cá nhân kinh doanh phải thường xuyên cập nhật quy định, nâng cao nhận thức, năng lực thực thi và ý thức tuân thủ pháp luật.

Đối với lĩnh vực kim khí quý, đá quý, yêu cầu này đặc biệt cần được chú trọng bởi đây là nhóm hàng hóa có giá trị cao, thuận tiện trong việc mua bán, chuyển nhượng và cất giữ tài sản.

Bà Trần Quỳnh Anh, Phó Trưởng phòng Nghiệp vụ Quản lý thị trường, Cục Quản lý và Phát triển thị trường trong nước

Luật Phòng, chống rửa tiền số 14/2022/QH15 có hiệu lực từ ngày 1/3/2023 đã tạo cơ sở pháp lý quan trọng cho hoạt động phòng, chống rửa tiền tại Việt Nam. Các quy định được tiếp tục cụ thể hóa tại Nghị định số 19/2023/NĐ-CP và các văn bản hướng dẫn liên quan.

Đáng chú ý, theo Nghị định số 19/2023/NĐ-CP, tổ chức, cá nhân kinh doanh kim khí quý, đá quý phải thực hiện nhận biết khách hàng khi khách hàng mua hoặc bán kim khí quý, đá quý bằng tiền mặt có giá trị từ 400 triệu đồng trở lên, hoặc bằng ngoại tệ tiền mặt có giá trị tương đương, trong một ngày.

Bà Nguyễn Thị Minh Thơ, Cục Phòng, chống rửa tiền - Ngân hàng Nhà nước, Ngân hàng Nhà nước Việt Nam phát biểu tại Hội nghị

Quy định này cho thấy phòng, chống rửa tiền không chỉ là trách nhiệm của ngân hàng hay tổ chức tài chính, mà còn liên quan trực tiếp đến một số ngành, nghề phi tài chính có nguy cơ bị lợi dụng để che giấu nguồn gốc tài sản hoặc dòng tiền.

Bên cạnh nhận biết khách hàng, các đối tượng thuộc diện điều chỉnh còn cần quan tâm đến việc đánh giá rủi ro, cập nhật thông tin khách hàng, lưu giữ hồ sơ, nhận diện giao dịch bất thường, thực hiện chế độ báo cáo và xây dựng quy trình nội bộ phù hợp với quy định của pháp luật.

Bà Nguyễn Minh Kim, Chuyên viên Phòng Giám sát và Kiểm tra Cục Phòng, chống rửa tiền, Ngân hàng Nhà nước Việt Nam

Đưa quy định vào thực tiễn kinh doanh

Tại Hội nghị, đại diện Cục Phòng, chống rửa tiền - Ngân hàng Nhà nước Việt Nam; Cục An ninh nội địa - Bộ Công an; Binh chủng Hóa học - Cơ quan thường trực 81/Bộ Quốc phòng đã trình bày các nội dung chuyên môn, đồng thời trực tiếp trao đổi, giải đáp những khó khăn, vướng mắc của doanh nghiệp trong quá trình thực hiện các quy định pháp luật liên quan.

Cách tiếp cận này có ý nghĩa thiết thực bởi từ quy định pháp luật đến thực tế hoạt động của từng cơ sở kinh doanh vẫn có nhiều tình huống cần được hướng dẫn cụ thể.

Thượng tá Nguyễn Thành Long - trinh sát viên cao cấp, Bộ Công an

Đối với doanh nghiệp, việc xác định trường hợp nào cần thực hiện nhận biết khách hàng, thông tin nào cần thu thập, cách lưu giữ hồ sơ, nhận diện giao dịch có dấu hiệu bất thường hay thực hiện nghĩa vụ báo cáo đúng quy định đều đòi hỏi sự hiểu biết và quy trình thực hiện thống nhất.

Thông qua trao đổi trực tiếp với cơ quan quản lý và các đơn vị chuyên môn, doanh nghiệp có điều kiện làm rõ hơn những yêu cầu này, từ đó hạn chế tình trạng hiểu chưa đầy đủ hoặc thực hiện chưa thống nhất.

Ông Vũ Quang Đại, Cán bộ Cơ quan Binh chủng Hóa học – Cơ quan thường trực 81/Bộ Quốc phòng

Hội nghị cũng được tổ chức trong bối cảnh Việt Nam tiếp tục thực hiện các cam kết với Lực lượng đặc nhiệm tài chính quốc tế - FATF. Trong thông báo ngày 19/6/2026, FATF tiếp tục ghi nhận Việt Nam trong nhóm các quốc gia, vùng lãnh thổ chịu giám sát tăng cường và đề nghị tiếp tục triển khai Kế hoạch hành động nhằm xử lý những hạn chế còn tồn tại trong hệ thống phòng, chống rửa tiền, tài trợ khủng bố và tài trợ phổ biến vũ khí hủy diệt hàng loạt.

Trong đó, FATF lưu ý một số nội dung như nâng cao hiểu biết về rủi ro, tăng cường giám sát dựa trên rủi ro đối với các tổ chức tài chính và ngành, nghề phi tài chính liên quan, nâng cao chất lượng báo cáo giao dịch đáng ngờ, tăng cường trao đổi với khu vực tư nhân và bảo đảm việc thực thi các biện pháp phòng ngừa có hiệu quả.

Điều này càng cho thấy vai trò quan trọng của các hoạt động phổ biến, tập huấn và hướng dẫn trực tiếp cho doanh nghiệp. Bởi một hệ thống pháp luật chỉ thực sự phát huy hiệu quả khi các đối tượng có nghĩa vụ không chỉ biết quy định, mà còn hiểu rõ cách thực hiện trong từng hoạt động cụ thể.

Đối với các tổ chức, cá nhân kinh doanh kim khí quý, đá quý, tuân thủ quy định về phòng, chống rửa tiền trước hết là yêu cầu pháp lý. Nhưng xa hơn, việc chủ động kiểm soát rủi ro, minh bạch giao dịch và lưu giữ thông tin đầy đủ cũng góp phần xây dựng môi trường kinh doanh an toàn, lành mạnh và nâng cao uy tín của chính doanh nghiệp.

Việc tổ chức Hội nghị lần này vì vậy không chỉ nhằm phổ biến Luật Phòng, chống rửa tiền năm 2022 và các văn bản hướng dẫn thi hành, mà còn giúp đưa các yêu cầu về phòng, chống tài trợ khủng bố và tài trợ phổ biến vũ khí hủy diệt hàng loạt đi vào thực tiễn hoạt động của các tổ chức, cá nhân kinh doanh.

Thông qua việc tăng cường đối thoại, hướng dẫn và giải đáp vướng mắc, cơ quan quản lý và cộng đồng doanh nghiệp có thêm điều kiện phối hợp chặt chẽ hơn, từng bước nâng cao hiệu quả phòng ngừa, phát hiện rủi ro và thực thi đầy đủ các quy định pháp luật, góp phần thực hiện các cam kết quốc gia về phòng, chống rửa tiền trong giai đoạn mới.