Quản lý đầu tư công bằng dữ liệu, kết quả và trách nhiệm người đứng đầu

Phó Bí thư Thành ủy, Chủ tịch UBND thành phố Lê Trí Thanh kết luận cuộc họp. Ảnh: Ngọc Hiếu 

Đánh giá thực chất năng lực chủ đầu tư

Theo báo cáo của Sở Tài chính tại cuộc họp, tỷ lệ giải ngân vốn đầu tư công và các CTMTQG hiện còn thấp, trong khi khối lượng vốn cần tiếp tục giải ngân trong thời gian còn lại của năm rất lớn.

Tại cuộc họp, các đại biểu tập trung phân tích những điểm nghẽn ảnh hưởng trực tiếp đến tiến độ dự án như giải phóng mặt bằng, thủ tục đất đai, quy hoạch, thủ tục chuyên ngành, chuẩn bị đầu tư và bố trí nguồn vốn.

Ngoài ra, việc xác định nguồn gốc đất tại một số địa phương còn mất nhiều thời gian; lực lượng làm công tác giải phóng mặt bằng mỏng trong khi nhiều dự án triển khai đồng thời. Bên cạnh đó, tình trạng thiếu lao động, biến động giá nhiên liệu và nguyên vật liệu xây dựng, nhất là cát xây dựng, đất san lấp, cũng ảnh hưởng đến tiến độ thi công và khả năng tạo khối lượng giải ngân.

Tại cuộc họp, Chủ tịch UBND thành phố Lê Trí Thanh đánh giá, việc xử lý các tồn tại, vướng mắc thời gian qua chưa tích cực, tiến độ chuyển biến còn chậm, trong khi thời gian còn lại của năm không nhiều. Vì vậy, người đứng đầu các cơ quan, đơn vị và chủ đầu tư phải rà soát toàn bộ công việc, xác định cụ thể từng điểm nghẽn, giải pháp xử lý và thời hạn hoàn thành.

“Mỗi vướng mắc phải xác định rõ thuộc thẩm quyền của cơ quan nào, trách nhiệm của ai và khi nào phải hoàn thành. Từ đó, chuyển mạnh sang quản lý đầu tư công dựa trên dữ liệu, kết quả thực hiện và trách nhiệm cụ thể”, đồng chí Lê Trí Thanh nhấn mạnh.

Chủ tịch UBND thành phố Lê Trí Thanh yêu cầu đánh giá lại năng lực của các chủ đầu tư. Sở Tài chính xây dựng, thường xuyên cập nhật cơ sở dữ liệu về tình hình thực hiện dự án của từng chủ đầu tư, làm rõ tiến độ, chất lượng và năng lực tổ chức triển khai.

Những chủ đầu tư triển khai chậm, chất lượng không bảo đảm hoặc thường xuyên để xảy ra vướng mắc phải được đánh giá cụ thể, làm cơ sở xem xét việc giao nhiệm vụ, bố trí vốn trong những năm tiếp theo. Thành phố cần có cơ chế sàng lọc, không tiếp tục giao nhiệm vụ đối với những chủ đầu tư yếu kém, không đáp ứng yêu cầu.

Cùng với đó, các cơ quan chuyên môn phải chủ động tham gia ngay từ khâu chuẩn bị đầu tư, lập đề xuất chủ trương đầu tư, hoàn thiện hồ sơ đến trình cấp có thẩm quyền. Dự án khi được bố trí vốn phải đủ điều kiện triển khai, tránh tình trạng có vốn nhưng không thể thực hiện.

UVTV Thành ủy, Phó Chủ tịch Thường trực UBND thành phố Hoàng Hải Minh phát biểu tại cuộc họp. Ảnh: Ngọc Hiếu 

Chủ động quỹ đất, nguồn lực cho giải phóng mặt bằng

Liên quan đến công tác giải phóng mặt bằng, theo Chủ tịch UBND thành phố Lê Trí Thanh, đây là một trong những khâu then chốt quyết định tiến độ dự án. Các cơ quan, đơn vị phải chủ động bố trí nguồn lực, không để dự án đã có vốn nhưng chưa có mặt bằng triển khai.

Những dự án có khả năng hoàn thành giải phóng mặt bằng nhanh cần được chủ động xem xét điều chuyển, bổ sung vốn để đẩy nhanh tiến độ. Trường hợp cần thiết, nghiên cứu tách riêng dự án giải phóng mặt bằng để tổ chức thực hiện, tạo quỹ đất sạch phục vụ dự án chính.

Thành phố yêu cầu tập trung nhân lực cho những địa bàn có nhiều dự án trọng điểm, khối lượng giải phóng mặt bằng lớn; nghiên cứu điều động, tăng cường cán bộ từ những nơi có khối lượng công việc thấp đến địa bàn có nhu cầu cao.

Đồng thời, đẩy nhanh số hóa dữ liệu đất đai tại các khu vực trọng điểm để phục vụ xác định nguồn gốc đất, rút ngắn thời gian giải phóng mặt bằng và nâng cao hiệu quả quản lý.

Đối với các dự án liên quan đến di dời mồ mả, các địa phương phải chủ động rà soát, bố trí quỹ đất phù hợp. Thành phố nghiên cứu hình thành các khu nghĩa trang mới, bảo đảm hạ tầng, cảnh quan, phù hợp quy hoạch và đáp ứng yêu cầu văn hóa, tâm linh của người dân.

Về quỹ đất tái định cư, Chủ tịch UBND thành phố yêu cầu rà soát tổng thể nhu cầu của từng dự án, gắn tiến độ bố trí tái định cư với tiến độ giải phóng mặt bằng. Quỹ đất tái định cư phải được chuẩn bị chủ động, đi trước một bước.

Những khu vực có điều kiện hình thành khu tái định cư tập trung phục vụ nhiều dự án cần được ưu tiên đầu tư đồng bộ hạ tầng. Đối với khu dân cư nhỏ lẻ, phương án tái định cư phải phù hợp không gian sinh sống hiện hữu, bảo đảm người dân tiếp cận các công trình hạ tầng và tiện ích thiết yếu.

Về việc điều chỉnh tiến độ dự án, cần phân định rõ nguyên nhân chủ quan và khách quan. Nguyên nhân chủ quan phải xác định trách nhiệm và giải pháp khắc phục; nguyên nhân khách quan phải có phương án xử lý phù hợp, không để kéo dài ảnh hưởng đến tiến độ chung.

Lãnh đạo thành phố kiểm tra tình hình đầu tư hạ tầng tại Khu công nghiệp Gilimex .Ảnh: Ngọc Hiếu  

Vốn phải đến đúng dự án, tạo ra kết quả thực

Chỉ đạo công tác giải ngân vốn đầu tư công, Chủ tịch UBND thành phố yêu cầu thực hiện nghiêm nguyên tắc vốn phải được đưa đến những dự án có khả năng giải ngân thực tế.

Những dự án đã được bố trí vốn nhưng tiến độ chậm, không có khả năng giải ngân theo các mốc thời gian phải được rà soát để chủ động điều chuyển vốn sang các công trình có khả năng thực hiện và giải ngân tốt hơn. Việc điều chuyển phải được thực hiện kịp thời, không chờ đến cuối năm mới xử lý.

Thành phố sẽ theo dõi, tổng hợp những dự án thường xuyên phải điều chuyển vốn để xác định nguyên nhân và trách nhiệm. Những dự án liên tục chậm tiến độ, phải điều chuyển vốn nhiều lần cần được đưa vào diện theo dõi, đánh giá để làm cơ sở xem xét trách nhiệm của chủ đầu tư và các đơn vị liên quan trong những năm tiếp theo.

“Nguồn lực đầu tư công còn hạn chế, trong khi nguồn thu từ đất không phải lúc nào cũng bảo đảm. Vì vậy, từng đồng vốn phải được sử dụng tiết kiệm, đúng mục tiêu và phát huy hiệu quả cao nhất. Tinh thần được đặt ra là quản lý đầu tư công phải lấy kết quả thực hiện làm thước đo. Dự án được bố trí vốn phải có khả năng triển khai; chủ đầu tư phải đủ năng lực; mỗi điểm nghẽn phải có địa chỉ, người chịu trách nhiệm và thời hạn xử lý cụ thể”, đồng chí Lê Trí Thanh nhấn mạnh.