Quốc hội Nam Phi sẽ tổ chức ít nhất 20 phiên giám sát môi trường

Một phiên họp của Quốc hội Nam Phi. Nguồn: Quốc hội Nam Phi

Ủy ban Lâm nghiệp, Thủy sản và Môi trường thuộc Quốc hội Nam Phi thông qua kế hoạch hoạt động năm 2026 - 2027, trong đó xác định giám sát, trách nhiệm giải trình và sự tham gia của cộng đồng là những trọng tâm chính.

Theo kế hoạch, Ủy ban dự kiến tổ chức ít nhất 20 phiên họp về các vấn đề môi trường ưu tiên; tiến hành các chuyến khảo sát, giám sát thực địa; mở rộng tham vấn với cộng đồng và tăng cường phối hợp với những ủy ban khác của Quốc hội.

Cơ quan này cũng sẽ theo dõi việc thực hiện các thỏa thuận môi trường quốc tế, giám sát các cam kết tài chính khí hậu và tham gia những hoạt động nghị viện quốc tế liên quan đến biến đổi khí hậu, đa dạng sinh học và phát triển bền vững.

Các lĩnh vực được ưu tiên gồm chất lượng không khí, thực thi pháp luật về môi trường, thích ứng và giảm nhẹ biến đổi khí hậu, lâm nghiệp, thủy sản, bảo tồn đa dạng sinh học, quản lý chất thải và tiến độ triển khai các chương trình kinh tế biển.

Nguồn: climatescorecard

Kế hoạch mới được xây dựng trên cơ sở đánh giá hoạt động năm tài chính 2025 - 2026. Trong giai đoạn này, Ủy ban hoàn thành 9 trong tổng số 11 chỉ tiêu đã đề ra và tổ chức 29 phiên họp, vượt mục tiêu tối thiểu 20 phiên.

Theo đánh giá của Ủy ban, hoạt động giám sát đã góp phần cải thiện kết quả kiểm toán tại Bộ Lâm nghiệp, Thủy sản và Môi trường cùng các đơn vị trực thuộc; thúc đẩy xử lý xung đột giữa con người và động vật hoang dã; cải thiện hoạt động của các vườn ươm nhà nước và hỗ trợ giảm tình trạng săn trộm tê giác.

Tuy nhiên, Ủy ban thừa nhận kết quả quản trị và hành chính chưa phải lúc nào cũng chuyển hóa thành những cải thiện môi trường có thể đo lường được. Nam Phi vẫn đối mặt với chất lượng không khí suy giảm tại các điểm nóng ô nhiễm, quản lý chất thải yếu, mất đa dạng sinh học, suy thoái sinh cảnh và tiến độ chậm của Kế hoạch tổng thể phát triển kinh tế đại dương.

Một điểm đáng chú ý khác là kế hoạch thực hiện chiến dịch làm sạch đảo Robben, được coi là đóng góp của Quốc hội vào việc xây dựng các thiết chế xanh và nâng cao nhận thức môi trường.

Dù vậy, kế hoạch chưa đặt ra chỉ tiêu cụ thể về giảm phát thải, tiết kiệm năng lượng, sử dụng điện tái tạo hoặc giảm rác thải trong chính khuôn viên Quốc hội. Đây trước hết vẫn là chương trình tăng cường chức năng giám sát môi trường của nghị viện, chưa phải một chiến lược toàn diện nhằm xanh hóa hoạt động của cơ quan lập pháp.

Việc đặt mục tiêu số lượng phiên họp giúp hoạt động của Ủy ban dễ theo dõi hơn, nhưng số cuộc họp mới chỉ phản ánh mức độ hoạt động. Hiệu quả thực chất còn phụ thuộc vào tỷ lệ kiến nghị được Chính phủ thực hiện, thời hạn khắc phục vi phạm và những thay đổi có thể đo lường về chất lượng không khí, bảo tồn thiên nhiên và quản lý chất thải.