Quy định mới về chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn và cơ cấu tổ chức của Bộ Công Thương

Trụ sở Bộ Công Thương.

Nghị định nêu rõ: Bộ Công Thương là cơ quan của Chính phủ, thực hiện chức năng quản lý nhà nước về công nghiệp và thương mại, bao gồm các ngành và lĩnh vực: Điện, than, địa chất, khoáng sản, dầu khí, năng lượng mới, năng lượng tái tạo, sử dụng năng lượng tiết kiệm và hiệu quả, hóa chất, vật liệu nổ công nghiệp, công nghiệp cơ khí, công nghiệp luyện kim, công nghiệp tiêu dùng, công nghiệp thực phẩm, công nghiệp hỗ trợ, công nghiệp môi trường, công nghiệp công nghệ cao (không bao gồm công nghiệp công nghệ thông tin và công nghiệp công nghệ số).

Bộ cũng quản lý nhà nước trong các lĩnh vực về khuyến công, khu công nghiệp, cụm công nghiệp, tiểu thủ công nghiệp; thương mại trong nước; xuất nhập khẩu, thương mại biên giới; dịch vụ logistics; phát triển thị trường ngoài nước; quản lý thị trường; xúc tiến thương mại; thương mại điện tử; dịch vụ thương mại; hội nhập kinh tế quốc tế; cạnh tranh, bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng; phòng vệ thương mại; các dịch vụ công trong các ngành, lĩnh vực thuộc phạm vi quản lý nhà nước của bộ.

42 nhóm nhiệm vụ, quyền hạn

Về nhiệm vụ, quyền hạn, Nghị định quy định Bộ Công Thương thực hiện nhiệm vụ, quyền hạn theo quy định tại Luật Tổ chức Chính phủ, quy định của Chính phủ về chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn và cơ cấu tổ chức của bộ, cơ quan ngang bộ và những nhiệm vụ, quyền hạn sau đây:

Trình Chính phủ dự án luật, nghị quyết của Quốc hội, pháp lệnh, nghị quyết của Ủy ban Thường vụ Quốc hội; dự thảo nghị định, dự thảo nghị quyết của Chính phủ; trình Thủ tướng Chính phủ dự thảo quyết định của Thủ tướng Chính phủ theo chương trình, kế hoạch xây dựng pháp luật hằng năm của Chính phủ, của bộ; các nghị quyết, dự án, đề án, chương trình tổng kết theo phân công của Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ và chương trình lập pháp hằng năm của Quốc hội.

Trình Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ phê duyệt hoặc phê duyệt theo thẩm quyền và tổ chức thực hiện chiến lược, quy hoạch, kế hoạch phát triển dài hạn, trung hạn, hàng năm; báo cáo Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ đề xuất chủ trương đầu tư đối với chương trình mục tiêu quốc gia, báo cáo nghiên cứu tiền khả thi đối với dự án quan trọng quốc giathuộc phạm vi các ngành, lĩnh vực do bộ quản lý theo quy định của pháp luật.

Phê duyệt chiến lược, đề án, kế hoạch phát triển, chương trình phát triển, các dự án đầu tư phát triển các ngành, lĩnh vực thuộc phạm vi quản lý nhà nước của bộ theo thẩm quyền và phân cấp, ủy quyền của Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ.

Ban hành thông tư, quyết định, chỉ thị và các văn bản khác về quản lý nhà nước đối với ngành, lĩnh vực do bộ quản lý; chỉ đạo, hướng dẫn, kiểm tra và tổ chức thực hiện các văn bản quy phạm pháp luật thuộc phạm vi quản lý của bộ; chỉ đạo và tổ chức thực hiện công tác tuyên truyền, phổ biến, giáo dục pháp luật, truyền thông chính sách thuộc phạm vi quản lý nhà nước của bộ.

Xây dựng tiêu chuẩn quốc gia, xây dựng và ban hành quy chuẩn kỹ thuật quốc gia, định mức kinh tế - kỹ thuật trong các ngành, lĩnh vực thuộc phạm vi quản lý nhà nước của bộ;tổ chức thực hiện đối với hoạt động đo lường, sở hữu trí tuệ và tổ chức quản lý, hướng dẫn, kiểm tra chất lượng đối với các sản phẩm, hàng hóa, ngành nghề kinh doanh có điều kiện thuộc phạm vi quản lý nhà nước của bộ theo quy định của pháp luật.

Bên cạnh đó, Nghị định cũng quy định chi tiết các nhiệm vụ quyền hạn của Bộ Công Thương trong các lĩnh vực về điện và năng lượng tái tạo; quản lý nhu cầu điện; điều tiết điện lực; dầu khí, than, năng lượng ngoài khơi gắn với hoạt động dầu khí, năng lượng mới và năng lượng khác; tiết kiệm năng lượng; công nghiệp nặng, công nghiệp nhẹ; địa chất và khoáng sản; khuyến công, khu công nghiệp, cụm công nghiệp, tiểu thủ công nghiệp; hoá chất, vật liệu nổ công nghiệp; an toàn công nghiệp; thương mại và thị trường trong nước; quản lý thị trường; cạnh tranh và bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng.

Đồng thời, Bộ cũng được giao các nhiệm vụ, quyền hạn về quản lý hoạt động kinh doanh theo phương thức đa cấp; thương mại điện tử; hoạt động ngoại thương; phòng vệ thương mại; xúc tiến thương mại; phát triển thị trường ngoài nước, hợp tác khu vực và song phương; hội nhập kinh tế quốc tế; phòng ngừa, xử lý tranh chấp đầu tư quốc tế; dịch vụ logistics; khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số; chuyển đổi xanh, phát triển bền vững, sản xuất và tiêu dùng bền vững, ứng phó với biến đổi khí hậu trong ngành Công Thương; bảo vệ môi trường trong ngành Công Thương; dịch vụ công.

Ngoài ra, Bộ thực hiện quản lý nhà nước đối với hoạt động hiện diện thương mại và đầu tư kinh doanh của nhà cung cấp dịch vụ nước ngoài, nhà đầu tư nước ngoài tại Việt Nam trong lĩnh vực công nghiệp, thương mại và theo quy định pháp luật.

Thực hiện chức năng quản lý nhà nước về giá trong lĩnh vực, phạm vi quản lý theo quy định của pháp luật.

Thực hiện quản lý chất lượng các công trình công nghiệp thuộc lĩnh vực quản lý nhà nước của bộ; quản lý đầu tư xây dựng công trình thuộc chuyên ngành xây dựng trong phạm vi quản lý theo quy định của pháp luật.

Xây dựng, ban hành quy định và quản lý hàng dự trữ quốc gia, hàng dự trữ chiến lược theo phân công của Chính phủ.

Thực hiện các nhiệm vụ quản lý nhà nước về thống kê, phân tích và dự báo thống kê ngành Công Thương; thực hiện thu thập, tổng hợp thông tin các chỉ tiêu thống kê quốc gia theo quy định của pháp luật thống kê; thực hiện các chương trình điều tra thống kê quốc gia thuộc trách nhiệm của Bộ Công Thương theo quy định của pháp luật thống kê và quyết định của Thủ tướng Chính phủ; xây dựng Chương trình điều tra thống kê ngành Công Thương và tổ chức thực hiện.

Thực hiện quyền, trách nhiệm của cơ quan đại diện chủ sở hữu vốn đối với phần vốn của Nhà nước tại các doanh nghiệp theo quy định của pháp luật. Phối hợp với Bộ Tài chính chỉ đạo các tập đoàn kinh tế nhà nước, tổng công ty nhà nước do Bộ Tài chính là cơ quan đại diện chủ sở hữu trong triển khai thực hiện các nhiệm vụ chính trị, đột xuất, cấp bách và các nhiệm vụ quan trọng khác của ngành, lĩnh vực theo yêu cầu của cấp có thẩm quyền, bảo đảm kịp thời, hiệu quả, đáp ứng yêu cầu đề ra.

Thực hiện nhiệm vụ, quyền hạn đối với hội, các tổ chức phi Chính phủ thuộc phạm vi quản lý nhà nước của bộ theo quy định của pháp luật.

Kiểm tra, giải quyết khiếu nại, tố cáo, phòng, chống tham nhũng, tiếp công dân và xử lý vi phạm hành chính theo chức năng quản lý nhà nước của bộ; thực hiện các hoạt động kiểm tra chuyên ngành trong lĩnh vực công nghiệp và thương mại theo quy định của pháp luật.

Quyết định và chỉ đạo thực hiện chương trình cải cách hành chính của bộ theo mục tiêu và nội dung chương trình cải cách hành chính nhà nước đã được Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ phê duyệt.

Quản lý về tổ chức bộ máy, biên chế, cán bộ, công chức, viên chức; khen thưởng, đào tạo và phát triển nguồn nhân lực ngành Công Thương; thực hiện chế độ tiền lương và các chế độ, chính sách đãi ngộ, kỷ luật đối với cán bộ, công chức, viên chức thuộc phạm vi quản lý của bộ theo quy định của pháp luật.

Quản lý tài chính, tài sản được giao và quản lý, tổ chức thực hiện dự toán ngân sách của Bộ Công Thương theo quy định của pháp luật về ngân sách nhà nước, pháp luật về quản lý, sử dụng tài sản công và pháp luật về đầu tư công.

Thực hiện các nhiệm vụ, quyền hạn trong tình trạng khẩn cấp theo quy định của pháp luật về tình trạng khẩn cấp.

Thực hiện các nhiệm vụ, quyền hạn khác do Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ giao và theo quy định của pháp luật.

21 đơn vị trực thuộc

Về cơ cấu tổ chức, Bộ Công Thương có 21 đơn vị trực thuộc bao gồm:Vụ Kế hoạch - Tài chính; Vụ Phát triển thị trường nước ngoài và Thương mại đa biên; Vụ Tổ chức cán bộ; Vụ Pháp chế; Văn phòng bộ; Cục Năng lượng - Dầu khí; Cục Điện lực; Cục Công nghiệp; Cục Kỹ thuật an toàn và Môi trường công nghiệp; Cục Hóa chất; Cục Quản lý và Phát triển thị trường trong nước; Cục Thương mại điện tử; Ủy ban Cạnh tranh quốc gia; Cục Khoa học, Công nghệ và Chuyển đổi số; Cục Xuất nhập khẩu; Cục Phòng vệ thương mại; Cục Xúc tiến thương mại; Cục Địa chất và Khoáng sản Việt Nam; Viện Nghiên cứu Chiến lược, Chính sách Công Thương; Báo Công Thương; Tạp chí Công Thương.

Trong đó, 18 đơn vị đầu tiên là các đơn vị giúp Bộ trưởng thực hiện chức năng quản lý nhà nước, 3 đơn vị còn lại (Viện Nghiên cứu Chiến lược, Chính sách Công Thương; Báo Công Thương; Tạp chí Công Thương) là các đơn vị sự nghiệp công lập phục vụ chức năng quản lý nhà nước của bộ.

Vụ Phát triển thị trường nước ngoài và Thương mại đa biên được tổ chức 06 phòng.

Ủy ban Cạnh tranh Quốc gia thực hiện chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn và cơ cấu tổ chức theo quy định của pháp luật cạnh tranh.

Nghị định 351/2026/NĐ-CP có hiệu lực thi hành từ ngày 15/9/2026; thay thế Nghị định số 40/2025/NĐ-CP ngày 26/2/2025 của Chính phủ quy định chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn và cơ cấu tổ chức của Bộ Công Thương./.