Quy định mới về giáo dục STEM: Không bắt buộc đầu tư phòng học, thiết bị riêng
Theo quy định mới của Bộ Giáo dục và Đào tạo, các cơ sở giáo dục phổ thông không bắt buộc phải có phòng STEM riêng hoặc đầu tư danh mục thiết bị riêng mới được tổ chức giáo dục STEM. Hoạt động này cũng không làm phát sinh môn học, thời lượng học tập bắt buộc, hồ sơ, sổ sách riêng hoặc gây áp lực, quá tải cho học sinh và giáo viên.
Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo đã ban hành Thông tư số 86/2026/TT-BGDĐT quy định về tổ chức hoạt động giáo dục tích hợp khoa học, công nghệ, kĩ thuật và toán học trong giáo dục phổ thông (STEM).
Thông tư được ban hành nhằm cụ thể hóa Luật Giáo dục và các chủ trương về đổi mới giáo dục, phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số; đồng thời tạo cơ sở thống nhất để tổ chức giáo dục STEM trong các cơ sở giáo dục phổ thông.
Theo Thông tư, giáo dục STEM là phương pháp tổ chức dạy học và giáo dục tích hợp, giúp học sinh vận dụng sáng tạo kiến thức khoa học, công nghệ, kĩ thuật và toán học để giải quyết các vấn đề thực tiễn. Qua đó, góp phần phát triển phẩm chất, năng lực, năng lực số, khả năng đổi mới sáng tạo và định hướng nghề nghiệp cho học sinh.
Đáng chú ý, giáo dục STEM không làm phát sinh môn học, hoạt động giáo dục bắt buộc, thời lượng học tập bắt buộc, đầu điểm, hồ sơ, sổ sách riêng; không gây áp lực, quá tải cho học sinh và giáo viên. Nội dung giáo dục STEM được tích hợp trong kế hoạch giáo dục của nhà trường, kế hoạch dạy học môn học, hoạt động giáo dục và kế hoạch bài dạy, không yêu cầu xây dựng kế hoạch riêng về giáo dục STEM.
Thông tư quy định giáo dục STEM được tổ chức theo ba hình thức, gồm: bài học STEM; hoạt động trải nghiệm STEM; hoạt động nghiên cứu khoa học, kĩ thuật của học sinh. Trong đó, hoạt động trải nghiệm theo nhu cầu người học được thực hiện trên cơ sở tự nguyện.
Nội dung giáo dục STEM được triển khai thông qua các hoạt động khám phá khoa học, thiết kế kĩ thuật; khuyến khích học sinh tiếp cận phù hợp với lập trình, robot, dữ liệu, trí tuệ nhân tạo (AI), Internet vạn vật (IoT) và tích hợp yếu tố nghệ thuật, nhân văn theo hướng STEAM.
Bên cạnh các hoạt động trong nhà trường, giáo dục STEM có thể được tổ chức tại cơ sở sản xuất, cơ sở giáo dục đại học, viện nghiên cứu, bảo tàng và những địa điểm phù hợp khác. Việc tổ chức phải bảo đảm mục tiêu giáo dục, an toàn và các điều kiện theo quy định.
Không bắt buộc đầu tư phòng STEM riêng, mua sắm đầy đủ thiết bị
Một trong những nội dung đáng chú ý của Thông tư là quy định về cơ sở vật chất, thiết bị phục vụ giáo dục STEM. Theo đó, các cơ sở giáo dục phải khai thác hiệu quả cơ sở vật chất, thiết bị dạy học hiện có; không bắt buộc phải có phòng STEM riêng hoặc đầu tư một danh mục thiết bị riêng mới được tổ chức giáo dục STEM.
Việc trang bị thiết bị được thực hiện theo lộ trình phù hợp với nhu cầu và điều kiện thực tế của từng cơ sở giáo dục, theo ba mức độ, từ khai thác thiết bị, vật liệu hiện có đến bổ sung thiết bị và tổ chức các hoạt động STEM chuyên sâu. Đặc biệt, danh mục thiết bị STEM ban hành kèm theo Thông tư chỉ là danh mục khung định hướng, không phải danh mục thiết bị dạy học tối thiểu, không phải tiêu chuẩn, định mức và không bắt buộc các cơ sở giáo dục phải trang bị đồng thời, đầy đủ.
Việc mua sắm, quản lý và sử dụng thiết bị phải bảo đảm thiết thực, hiệu quả, tránh đầu tư dàn trải, lãng phí và thực hiện đúng quy định của pháp luật.
Thông tư cũng khuyến khích các cơ sở giáo dục tăng cường kết nối với cơ sở giáo dục đại học, cơ sở giáo dục nghề nghiệp, viện nghiên cứu, doanh nghiệp, gia đình và cộng đồng để khai thác nguồn lực phục vụ giáo dục STEM. Tuy nhiên, nhà trường không bắt buộc phải có đầy đủ các thành phần của một hệ sinh thái STEM mới được tổ chức hoạt động.
Học sinh sử dụng AI phải kiểm chứng thông tin, chịu trách nhiệm về sản phẩm
Bên cạnh quy định về tổ chức hoạt động và cơ sở vật chất, Thông tư cũng đặt ra những yêu cầu đối với việc ứng dụng trí tuệ nhân tạo trong giáo dục STEM. Theo đó, việc sử dụng AI phải bảo đảm an toàn, có trách nhiệm, minh bạch, trung thực và phù hợp với lứa tuổi học sinh.
Học sinh có trách nhiệm kiểm chứng thông tin, chịu trách nhiệm về sản phẩm của mình. Đối với giáo viên, Thông tư yêu cầu chịu trách nhiệm chuyên môn đối với những nội dung có sự hỗ trợ của AI.
Một điểm đáng chú ý khác là việc tổ chức ngày hội, cuộc thi hoặc giao lưu STEM không phải điều kiện bắt buộc đối với các cơ sở giáo dục. Đồng thời, không lấy số lượng sản phẩm, dự án hay giải thưởng STEM làm tiêu chí thi đua bắt buộc.
Việc thống kê, theo dõi kết quả triển khai giáo dục STEM được thực hiện trong chế độ báo cáo hiện hành, không làm phát sinh báo cáo riêng về giáo dục STEM. Qua đó, bảo đảm hoạt động giáo dục STEM được tổ chức phù hợp với điều kiện thực tế của từng nhà trường, không tạo thêm yêu cầu về hồ sơ, thủ tục cho giáo viên và cơ sở giáo dục.
