Quy định tổ chức hoạt động giáo dục STEM ngoài nhà trường

Tại Điều 6, 7, 8, Thông tư 86/2026/TT-BGDĐT quy định cụ thể về nội dung giáo dục STEM; hình thức tổ chức giáo dục STEM; tổ chức giáo dục STEM ngoài nhà trường. 

Nội dung giáo dục STEM được lựa chọn, tổ chức trong một số môn học, hoạt động giáo dục của Chương trình giáo dục phổ thông

Điều 6. Nội dung giáo dục STEM

1. Nội dung giáo dục STEM được xây dựng trên cơ sở nội dung chương trình các môn học, hoạt động giáo dục trong Chương trình giáo dục phổ thông, gắn với yêu cầu thực hành để hình thành kiến thức khoa học, huy động và vận dụng sáng tạo kiến thức, kĩ năng trong thiết kế, chế tạo, thử nghiệm và hoàn thiện sản phẩm.

2. Nội dung giáo dục STEM được lựa chọn, tổ chức trong một hoặc một số môn học, hoạt động giáo dục của Chương trình giáo dục phổ thông, phù hợp với yêu cầu cần đạt, nội dung và điều kiện thực tế; trong đó chú trọng các môn học thuộc lĩnh vực khoa học tự nhiên, công nghệ, tin học, toán học và lồng ghép trong hoạt động trải nghiệm, hướng nghiệp theo quy định tại khoản 3 Điều này; được tổ chức thông qua quy trình khám phá khoa học hoặc quy trình thiết kế kĩ thuật hoặc kết hợp cả hai quy trình:

a) Quy trình khám phá khoa học: tập trung vào các hoạt động quan sát, thực hành, khảo sát, đo lường, thu thập và phân tích dữ liệu; giúp học sinh khám phá kiến thức khoa học, giải thích các hiện tượng trong tự nhiên, đời sống và kĩ thuật; vận dụng kiến thức, kĩ năng vào giải quyết các vấn đề thực tiễn;

b) Quy trình thiết kế kĩ thuật: tập trung vào việc xác định vấn đề, đề xuất ý tưởng, thiết kế giải pháp, lựa chọn vật liệu, lập trình, chế tạo mô hình hoặc sản phẩm ứng dụng thực tiễn, thử nghiệm, đánh giá và cải tiến; giúp học sinh vận dụng kiến thức liên môn, phát triển tư duy kĩ thuật, tư duy thiết kế và năng lực đổi mới sáng tạo để tạo ra sản phẩm, giải pháp giải quyết các vấn đề thực tiễn.

3. Nội dung giáo dục STEM trong hoạt động trải nghiệm, hướng nghiệp tiếp nối, mở rộng nội dung các môn học theo hình thức hoạt động trải nghiệm STEM và hoạt động nghiên cứu khoa học, kĩ thuật quy định tại khoản 2 và khoản 3 Điều 7 Thông tư này.

Tăng cường các nội dung đáp ứng yêu cầu chuyển đổi số, công nghệ chiến lược quốc gia trong giáo dục STEM

4. Trong quy trình thiết kế kĩ thuật, khuyến khích tăng cường các nội dung đáp ứng yêu cầu chuyển đổi số, gắn với các lĩnh vực công nghệ ưu tiên, công nghệ chiến lược của quốc gia; việc lựa chọn nội dung, mức độ thực hiện do cơ sở giáo dục phổ thông quyết định phù hợp với cấp học, yêu cầu cần đạt của Chương trình giáo dục phổ thông và điều kiện thực tế, bao gồm:

a) Lập trình, điều khiển và chế tạo robot: hướng tới phát triển tư duy tính toán, tư duy logic, tư duy hệ thống và năng lực giải quyết vấn đề; từng bước phát triển năng lực xây dựng thuật toán, lập trình, điều khiển thiết bị, kết nối cảm biến, vận hành robot hoặc hệ thống điều khiển tự động ở mức độ phù hợp với từng cấp học;

b) Dữ liệu, trí tuệ nhân tạo, Internet vạn vật (IoT): phát triển năng lực nhận biết, thu thập, tổ chức, khai thác và sử dụng dữ liệu, bước đầu tiếp cận các hệ thống kết nối, trí tuệ nhân tạo, tự động hóa và các công nghệ số hiện đại.

Ưu tiên khai thác ngành nghề, làng nghề, tài nguyên, tri thức bản địa để xây dựng nội dung giáo dục STEM

5. Tích hợp yếu tố nghệ thuật và nhân văn trong giáo dục STEM (giáo dục STEAM), thể hiện ở tư duy thiết kế, yếu tố thẩm mĩ của sản phẩm, kĩ năng truyền thông khoa học, sự thấu cảm và trách nhiệm xã hội của học sinh.

6. Ưu tiên khai thác ngành nghề, làng nghề, sản phẩm, tài nguyên, tri thức bản địa và các vấn đề thực tiễn của địa phương để xây dựng nội dung giáo dục STEM gắn với đặc điểm địa phương.

7. Đối với học viên học Chương trình giáo dục thường xuyên cấp trung học phổ thông tại các trung tâm giáo dục thường xuyên, trung tâm giáo dục nghề nghiệp - giáo dục thường xuyên, nội dung giáo dục STEM tăng cường định hướng nghề nghiệp, gắn kết các dự án STEM với kĩ năng nghề, kĩ thuật, công nghệ ứng dụng và định hướng khởi nghiệp sau khi tốt nghiệp.

Điều 7. Hình thức tổ chức giáo dục STEM

1. Bài học STEM:

a) Các bài học STEM được thiết kế để triển khai trong quá trình dạy học các môn học thuộc Chương trình giáo dục phổ thông; một hoặc nhiều bài học STEM có thể được tổ chức thành chủ đề STEM; bài học STEM có thể được tổ chức dưới hình thức dự án STEM;

b) Nội dung bài học STEM thuộc Chương trình giáo dục phổ thông, thuộc một môn học hoặc một số môn học, được gắn với các vấn đề thực tiễn đời sống xã hội, khoa học, kĩ thuật, công nghệ, theo mục tiêu, yêu cầu cần đạt của bài học;

c) Bài học STEM được tổ chức thông qua các hoạt động: xác định vấn đề và giải pháp giải quyết vấn đề; thực hành khám phá kiến thức khoa học; thiết kế, chế tạo, lập trình, thử nghiệm và hoàn thiện sản phẩm;

d) Bài học STEM được bố trí linh hoạt trong một hoặc một số tiết học của các môn học liên quan, bao gồm tiết học của các chuyên đề học tập cấp trung học phổ thông, không làm tăng tổng số tiết học của các môn học; số tiết học thực hiện mỗi bài học STEM được xác định phù hợp với nội dung bài học và điều kiện thực tế, thể hiện trong kế hoạch dạy học các môn học và kế hoạch giáo dục của nhà trường;

đ) Khai thác, sử dụng hiệu quả thiết bị dạy học thuộc danh mục thiết bị dạy học tối thiểu cùng các vật tư, vật liệu dễ tìm, sẵn có, an toàn; kết hợp khai thác học liệu số, thí nghiệm ảo, mô phỏng, phần mềm dạy học để hỗ trợ hoạt động học của học sinh ở cả trong và ngoài lớp học;

e) Trường hợp chủ đề STEM, dự án STEM có nội dung thuộc nhiều môn học, kế hoạch tổ chức xác định rõ môn học chủ trì, môn học phối hợp và minh chứng phục vụ kiểm tra, đánh giá.

Trải nghiệm STEM tổ chức dưới hình thức hoạt động giáo dục tăng cường

2. Hoạt động trải nghiệm STEM:

a) Hoạt động trải nghiệm STEM được tổ chức dưới hình thức hoạt động giáo dục tăng cường hoặc hoạt động giáo dục theo nhu cầu người học theo quy định của Bộ Giáo dục và Đào tạo; đối với hoạt động giáo dục theo nhu cầu người học, việc tham gia trên cơ sở tự nguyện, theo sở thích, năng khiếu và lựa chọn của học sinh. Đối với trung tâm giáo dục thường xuyên, trung tâm giáo dục nghề nghiệp - giáo dục thường xuyên, hoạt động trải nghiệm STEM được tổ chức theo kế hoạch giáo dục của trung tâm. Nhà trường bố trí không gian giáo dục STEM và thiết bị giáo dục STEM để học sinh thực hành, trải nghiệm khám phá kiến thức khoa học; thiết kế, chế tạo, lập trình, thử nghiệm và hoàn thiện sản phẩm;

b) Hoạt động trải nghiệm STEM được tổ chức theo chủ đề STEM hoặc dự án STEM; nội dung mỗi hoạt động trải nghiệm STEM xác định rõ mục tiêu, yêu cầu, tiến trình và kết quả dự kiến. Ưu tiên các hoạt động tiếp nối, mở rộng bài học STEM ở mức vận dụng (thiết kế, chế tạo, lập trình, thử nghiệm và hoàn thiện sản phẩm) theo kế hoạch giáo dục của nhà trường hoặc kế hoạch tổ chức hoạt động giáo dục theo nhu cầu người học;

c) Tăng cường sự hợp tác giữa cơ sở giáo dục phổ thông với các cơ sở giáo dục đại học, viện nghiên cứu, cơ sở giáo dục nghề nghiệp, doanh nghiệp và gia đình để tổ chức các hoạt động trải nghiệm STEM theo quy định của pháp luật;

d) Tổ chức các hoạt động trải nghiệm STEM thực tế tại cơ sở sản xuất, cơ sở giáo dục đại học, viện nghiên cứu theo quy định tại Điều 8 Thông tư này; gắn kết hoạt động trải nghiệm STEM với giáo dục hướng nghiệp trong các lĩnh vực khoa học, kĩ thuật và các lĩnh vực công nghệ chiến lược;

3. Hoạt động nghiên cứu khoa học, kĩ thuật của học sinh:

a) Hoạt động nghiên cứu khoa học, kĩ thuật của học sinh được tổ chức theo quy định của Bộ Giáo dục và Đào tạo về hoạt động nghiên cứu khoa học, kĩ thuật dành cho học sinh; thông qua bài học STEM và hoạt động trải nghiệm STEM, nhà trường phát hiện học sinh có năng khiếu, hứng thú để bồi dưỡng, tạo điều kiện cho học sinh tham gia nghiên cứu khoa học, kĩ thuật. Ở cấp tiểu học chỉ tổ chức cho học sinh làm quen với hoạt động nghiên cứu khoa học, kĩ thuật;

b) Hoạt động nghiên cứu khoa học, kĩ thuật được thực hiện dưới sự hướng dẫn của giáo viên hoặc nhà khoa học có chuyên môn phù hợp; bảo đảm trung thực trong nghiên cứu và phù hợp với năng lực của học sinh; cơ sở giáo dục phổ thông chủ động kết nối học sinh có năng khiếu với cơ sở giáo dục đại học, viện nghiên cứu, chuyên gia, nhà khoa học để được hướng dẫn chuyên sâu;

c) Căn cứ điều kiện thực tế, cơ sở giáo dục phổ thông được tổ chức ngày hội STEM hoặc cuộc thi khoa học, kĩ thuật cấp trường để đánh giá, biểu dương nỗ lực của giáo viên và học sinh trong dạy và học, đồng thời lựa chọn các dự án nghiên cứu của học sinh tham dự cuộc thi khoa học, kĩ thuật cấp tỉnh, cấp quốc gia;

d) Cuộc thi, ngày hội hoặc hoạt động giao lưu về giáo dục STEM không phải là điều kiện bắt buộc để xác nhận việc triển khai giáo dục STEM tại cơ sở giáo dục phổ thông; không tạo áp lực thành tích, không lấy số lượng sản phẩm, dự án hoặc giải thưởng làm tiêu chí thi đua bắt buộc đối với giáo viên và cơ sở giáo dục phổ thông.

Nguyên tắc tổ chức hoạt động giáo dục STEM ngoài nhà trường

Điều 8. Tổ chức hoạt động giáo dục STEM ngoài nhà trường

1. Nguyên tắc tổ chức: hoạt động giáo dục STEM ngoài nhà trường phải có mục tiêu, nội dung và sản phẩm học tập phù hợp với Chương trình giáo dục phổ thông; được người đứng đầu cơ sở giáo dục phổ thông phê duyệt và thể hiện trong kế hoạch giáo dục của nhà trường hoặc kế hoạch tổ chức hoạt động giáo dục theo nhu cầu người học; bảo đảm an toàn; đối với hoạt động giáo dục theo nhu cầu người học, bảo đảm nguyên tắc tự nguyện.

2. Địa điểm tổ chức: hoạt động giáo dục STEM ngoài nhà trường được tổ chức tại cơ sở sản xuất, kinh doanh, làng nghề; cơ sở giáo dục đại học, cơ sở giáo dục nghề nghiệp; viện nghiên cứu; trung tâm khoa học, bảo tàng, khu trưng bày khoa học và công nghệ và các địa điểm phù hợp khác.

3. Điều kiện bảo đảm: cơ sở giáo dục phổ thông thống nhất bằng văn bản với đơn vị phối hợp tổ chức về nội dung, nhân sự, phương án quản lí học sinh, thời gian, địa điểm, kinh phí (nếu có) theo quy định; có sự đồng ý của cha mẹ học sinh hoặc người giám hộ; có phương án di chuyển, y tế, phòng cháy, chữa cháy, bảo đảm an toàn và xử lí tình huống khẩn cấp phù hợp.

4. Trách nhiệm của các bên: giáo viên hoặc người được cơ sở giáo dục phổ thông phân công chịu trách nhiệm quản lí học sinh trong suốt quá trình tổ chức hoạt động; đơn vị phối hợp có trách nhiệm bảo đảm an toàn, cơ sở vật chất và nhân sự hướng dẫn phù hợp, không thay thế trách nhiệm giáo dục và quản lí học sinh của cơ sở giáo dục phổ thông. 

Người đứng đầu cơ sở giáo dục phổ thông chịu trách nhiệm, chỉ đạo, giám sát chung việc tổ chức hoạt động; chuyên gia, nhà khoa học tham gia hướng dẫn chịu trách nhiệm về nội dung chuyên môn trong phạm vi được phân công./.