Rủi ro khi uống magie, canxi sai cách nhiều người không biết
Canxi và magie thường được xem là những viên uống ‘an toàn’. Tuy nhiên, dùng sai cách hoặc kết hợp với một số thuốc điều trị có thể làm giảm hiệu quả thuốc, tăng nguy cơ quá liều và gây tác dụng không mong muốn.
TS.BS. Trần Thị Minh Nguyệt, Viện Dinh dưỡng Quốc gia cho biết, trong quá trình khám dinh dưỡng bác sĩ thường gặp những trường hợp người bệnh sử dụng cùng lúc nhiều loại thực phẩm bổ sung. Chẳng hạn, buổi sáng uống viên đa vi chất và viên canxi, buổi tối bổ sung thêm magie theo lời quảng cáo trên mạng, trong khi vẫn đang dùng kháng sinh hoặc thuốc điều trị tuyến giáp theo đơn...
Nhiều người không biết rằng các sản phẩm này có thể tương tác với nhau hoặc với thuốc điều trị, làm giảm hiệu quả hấp thu hoặc tăng nguy cơ tác dụng không mong muốn. Trong khi đó, các quảng cáo thực phẩm chức năng thường ít đề cập đến tương tác thuốc hay nguy cơ quá liều – những yếu tố rất quan trọng để sử dụng vi chất an toàn.
TS.BS. Trần Thị Minh Nguyệt, Viện Dinh dưỡng Quốc gia.
1. Vì sao vi chất có thể ‘tranh chấp’ lẫn nhau?
TS.BS. Trần Thị Minh Nguyệt cho biết, nhiều khoáng chất như canxi, magie, sắt, kẽm được hấp thu ở ruột non thông qua các kênh vận chuyển ion có tính chọn lọc không hoàn toàn tuyệt đối. Khi nồng độ một khoáng chất trong lòng ruột quá cao, nó có thể cạnh tranh và làm giảm hấp thu khoáng chất khác đi cùng thời điểm. Đây là lý do vì sao thời điểm uống và cách phối hợp các loại vi chất quan trọng không kém liều lượng.
Canxi: Canxi liều cao uống cùng bữa ăn có thể làm giảm đáng kể hấp thu sắt và kẽm nếu dùng đồng thời, đặc biệt ở người đang cần điều trị thiếu máu thiếu sắt.
Về tương tác thuốc, canxi làm giảm hấp thu một số kháng sinh nhóm tetracycline và fluoroquinolone (ciprofloxacin, levofloxacin) nếu uống gần nhau, có thể khiến thuốc kháng sinh không đạt nồng độ điều trị cần thiết. Canxi cũng làm giảm hấp thu levothyroxine – thuốc điều trị suy giáp phổ biến – nên người đang dùng thuốc này cần uống cách xa viên canxi ít nhất 4 giờ.
Ngoài ra, người đang dùng thuốc lợi tiểu nhóm thiazide (thường kê cho tăng huyết áp) cần thận trọng khi bổ sung canxi liều cao, vì nhóm thuốc này làm giảm đào thải canxi qua thận, tăng nguy cơ tăng canxi máu.
Magie: Tương tự canxi, magie liều cao cũng làm giảm hấp thu kháng sinh nhóm tetracycline và fluoroquinolone nếu uống cùng lúc – nguyên tắc chung là nên uống các kháng sinh này cách viên magie hoặc canxi tối thiểu 2–3 giờ.
Với thuốc lợi tiểu, cần phân biệt hai nhóm: Lợi tiểu thiazide và lợi tiểu quai (furosemide) làm tăng đào thải magie qua nước tiểu, có thể gây thiếu magie nếu dùng kéo dài. Ngược lại, lợi tiểu giữ kali (như spironolactone) lại có xu hướng giữ magie, làm tăng nguy cơ dư thừa nếu bổ sung thêm magie cùng lúc.
Thuốc ức chế bơm proton (omeprazole và nhóm tương tự), dùng phổ biến để điều trị trào ngược dạ dày, nếu dùng kéo dài trên một năm có thể gây hạ magie máu – đây là tương tác gián tiếp nhưng đáng chú ý với người dùng thuốc dạ dày dài hạn. Đặc biệt, người có chức năng thận suy giảm cần hết sức thận trọng với magie liều cao, vì khả năng đào thải kém khiến magie dễ tích lũy đến mức gây độc.
Nhiều người không biết rằng canxi và magie này có thể tương tác với nhau hoặc với thuốc điều trị, làm giảm hiệu quả hấp thu hoặc tăng nguy cơ tác dụng không mong muốn.
2. Triệu chứng nhận biết nguy cơ quá liều canxi và magie
Theo TS.BS. Trần Thị Minh Nguyệt, tăng canxi máu do bổ sung quá mức có thể biểu hiện bằng buồn nôn, chán ăn, mệt mỏi, khát nước nhiều và nếu kéo dài có thể ảnh hưởng đến chức năng thận, tăng nguy cơ sỏi thận, thậm chí rối loạn nhịp tim ở mức độ nặng.
Quá liều magie qua đường uống thường gây triệu chứng tiêu hóa trước tiên (tiêu chảy, đau bụng) do tác dụng thẩm thấu. Ở mức độ nặng hơn, đặc biệt ở người suy thận, có thể gây hạ huyết áp, yếu cơ, rối loạn nhịp tim – một tình trạng cấp cứu y khoa dù hiếm gặp ở người có chức năng thận bình thường.
Nguy cơ "cộng dồn" khi dùng nhiều sản phẩm cùng lúc: Một sai lầm phổ biến là dùng đồng thời viên đa vi chất tổng hợp, thêm viên canxi riêng, thêm viên magie riêng – mà không cộng tổng liều của từng chất lại. Nhiều loại đa vi chất đã chứa sẵn một phần canxi, magie, kẽm… nếu người dùng bổ sung thêm các viên đơn lẻ mà không đọc kỹ nhãn, tổng lượng tiêu thụ hằng ngày có thể vượt ngưỡng dung nạp tối đa an toàn (Tolerable Upper Intake Level – UL) được khuyến cáo, làm tăng nguy cơ tác dụng phụ mà không hề hay biết.
3. Nguyên tắc thực hành an toàn
TS.BS. Trần Thị Minh Nguyệt cho biết, trước hết, nên thông báo đầy đủ cho bác sĩ hoặc dược sĩ về tất cả thực phẩm chức năng đang sử dụng, kể cả những sản phẩm mua theo quảng cáo mạng xã hội, để được rà soát tương tác với thuốc điều trị. Với các khoáng chất dễ cạnh tranh hấp thu như canxi – sắt – kẽm, nên uống cách nhau ít nhất 2 giờ.
Với thuốc cần hấp thu ổn định như levothyroxine hay một số kháng sinh, nên uống cách xa viên canxi, magie tối thiểu vài giờ theo hướng dẫn cụ thể của dược sĩ. Khi dùng nhiều sản phẩm bổ sung cùng lúc, cần cộng tổng hàm lượng từng vi chất trên nhãn để tránh vượt ngưỡng an toàn, thay vì mặc định "mỗi loại một ít thì không sao".
Vi chất không phải là những viên uống độc lập, vô hại tuyệt đối như hình ảnh thường thấy trong quảng cáo. Canxi và magie – hai vi chất được truyền thông mạng xã hội ca ngợi nhiều nhất hiện nay – đều có những tương tác thuốc và nguy cơ quá liều cụ thể, đặc biệt với người đang điều trị bệnh mạn tính. Trước khi kết hợp nhiều loại thực phẩm chức năng, việc tham khảo ý kiến bác sĩ hoặc dược sĩ không phải là bước thừa, mà là điều kiện cần để việc bổ sung vi chất thực sự mang lại lợi ích thay vì rủi ro âm thầm.
Tin nóng
Khi bước qua tuổi 60, nhiều người e ngại ăn trứng vì lo cholesterol trong lòng đỏ có thể làm tăng nguy cơ bệnh tim mạch.
Cắm cục sạc liên tục vào ổ điện có sao không? Nhiều người lo lắng về việc lãng phí điện năng, giảm tuổi thọ thiết bị và các nguy cơ cháy nổ tiềm ẩn.
Ngoài việc được đánh giá là bước tiến lớn trong điều trị tiểu đường và béo phì, GLP-1 còn đang trở thành một trong những xu hướng kinh tế đáng chú ý nhất thế giới…
Hạnh phúc gia đình không bị phá hủy bởi những trận cuồng phong lớn, mà đôi khi nó mục ruỗng từ bên trong bởi những con mối nhỏ mang tên "sự càm ràm".
Đúng dịp nghỉ hè của các học viện, nhà trường Quân đội, Phạm Phúc Hưng, chàng học viên Học viện Kỹ thuật Quân sự quyết định ngỏ lời yêu thương với bạn gái là H Uyên Êban đến từ vùng đất đỏ bazan Đắk Lắk và được nàng e ấp mỉm cười đồng ý.
Trong đám cưới của đôi trẻ ở Thanh Hoá, hai bên gia đình giao lưu vui vẻ qua bức tường rào, khung cảnh sôi động và thú vị.
Tin mới
Một tai nạn y tế nghiêm trọng đã xảy ra tại một bệnh viện ở Kyoto, Nhật Bản. Trong quá trình phẫu thuật cắt bỏ u não của một phụ nữ khoảng 50 tuổi, bác sĩ đã vô tình cắt bỏ mô não bình thường, gây tổn thương đến thân não và các vùng khác, khiến bệnh nhân không thể tự thở.
Khi bước sang độ tuổi 60, những thay đổi trong quá trình trao đổi chất thường khiến người lớn tuổi dễ gặp phải các vấn đề như táo bón hay đầy hơi. Bổ sung đủ chất xơ không chỉ giúp người cao tuổi ngăn ngừa chứng táo bón mà còn mang lại nhiều lợi ích khác.
Từ Bệnh viện Dã chiến cấp 2 số 7 tại Bentiu, nữ quân nhân Mông Cổ được kíp Vận chuyển cấp cứu đường không của Việt Nam đưa bằng trực thăng tới Juba để tiếp tục điều trị chuyên sâu.
Hiểu đúng về giấc ngủ rất quan trọng với cơ thể con người. Điều này được nhắc đến trong 2 cuốn sách "Ngủ ngon mỗi đêm, sống khỏe mỗi ngày" và "Sao chúng ta lại ngủ?".
Không ít người bất ngờ phát hiện ung thư nhờ nội soi tiêu hóa. Để tăng khả năng nhận diện tổn thương và tránh phải thực hiện lại, người bệnh cần chuẩn bị đúng cách từ trước khi đến bệnh viện.
Trong lúc chơi đồ chơi tại nhà, bé trai 5 tuổi ở Đồng Tháp vô tình nuốt cục nam châm nhỏ bên trong. Rất may, gia đình phát hiện sớm và đưa trẻ đến bệnh viện kịp thời, giúp các bác sĩ lấy dị vật an toàn trước khi gây tổn thương đường tiêu hóa.Trong lúc chơi đồ chơi tại nhà, bé trai 5 tuổi ở Đồng Tháp vô tình nuốt cục nam châm nhỏ bên trong. Rất may, gia đình phát hiện sớm và đưa trẻ đến bệnh viện kịp thời, giúp các bác sĩ lấy dị vật an toàn trước khi gây tổn thương đường tiêu hóa.
Khi lái xe vào ban đêm gặp trời mưa, kính lái bị mờ, lóa khi có đèn pha của xe đi ngược chiều. Tình trạng này vừa gây khó chịu, giảm khả năng quan sát và tiềm ẩn nguy cơ mất an toàn.
Sau tuổi 50, đi bộ thường xuyên giúp duy trì chức năng não và làm chậm suy giảm nhận thức. Tuy nhiên, lựa chọn đi bộ ngoài trời hay trong nhà để đạt hiệu quả tốt hơn đối với sức khỏe não bộ?