Sắc màu làng nghề truyền thống giữa lòng phố đi bộ Kim Đồng

Trong khuôn khổ chuỗi hoạt động trải nghiệm văn hóa tại phố đi bộ Kim Đồng, chủ đề “Bàn tay người Cao Bằng” giới thiệu đến công chúng các nghề thủ công truyền thống như làm giấy bản làng Dìa Trên (xã Quảng Uyên), làm hương làng Phja Thắp (xã Quảng Uyên), thêu và in hoa văn bằng sáp ong của người Dao Tiền (xã Tam Kim và xã Thành Công) và dệt thổ cẩm của người Tày (xã Hà Quảng). Mỗi nghề mang một đặc trưng riêng, gắn với điều kiện tự nhiên, tập quán sinh hoạt và đời sống văn hóa của cộng đồng dân cư. Khi được giới thiệu trong cùng một không gian, những nghề truyền thống không chỉ hiện diện qua các sản phẩm mà còn được kể bằng câu chuyện của chính những người gắn bó với nghề.

Nghệ nhân giới thiệu kỹ thuật dệt thổ cẩm truyền thống cho du khách tại phố đi bộ Kim Đồng.

Tại khu vực trải nghiệm nghề dệt thổ cẩm, nghệ nhân Hoàng Thị Hằng, xã Hà Quảng tỉ mỉ giới thiệu các công đoạn dệt và những nét đặc trưng của sản phẩm thổ cẩm truyền thống của người Tày. Những sợi chỉ, hoa văn và thao tác dệt tưởng chừng giản dị nhưng đòi hỏi sự kiên trì, khéo léo cùng kinh nghiệm được tích lũy qua thời gian. Với nhiều du khách, đây là dịp để hiểu rõ hơn quá trình tạo nên một sản phẩm thổ cẩm, từ đó, cảm nhận được giá trị của lao động thủ công và những nét văn hóa được gửi gắm trong từng đường nét hoa văn.

Nghệ nhân Hoàng Thị Hằng chia sẻ: Được mang nghề dệt thổ cẩm của địa phương đến giới thiệu tại phố đi bộ Kim Đồng, tôi rất vui. Qua hoạt động này, du khách có thể trực tiếp quan sát, tìm hiểu cách làm ra một sản phẩm thổ cẩm. Tôi mong ngày càng có nhiều người biết đến nghề dệt truyền thống, nhất là các bạn trẻ, để thêm yêu quý và có ý thức gìn giữ nghề của dân tộc mình.

Du khách nước ngoài trải nghiệm công đoạn làm hương truyền thống.

Ngay bên cạnh, hoạt động giới thiệu nghề làm hương cũng thu hút sự chú ý của người dân và du khách. Nghệ nhân Hoàng Thị Bày, xã Quảng Uyên trực tiếp giới thiệu các công đoạn làm hương truyền thống, giúp người tham gia hiểu hơn về nguyên liệu, kỹ thuật và sự tỉ mỉ cần có để tạo ra sản phẩm.

Theo nghệ nhân Hoàng Thị Bày, nghề làm hương đòi hỏi người thợ phải cẩn thận, kiên trì và có kinh nghiệm trong từng công đoạn. Việc đưa nghề đến phố đi bộ không chỉ tạo cơ hội giới thiệu sản phẩm mà còn giúp mọi người hiểu hơn về công việc phía sau mỗi nén hương truyền thống. Tôi mong muốn những hoạt động trải nghiệm như vậy tiếp tục được tổ chức, góp phần đưa nghề thủ công địa phương đến gần hơn với công chúng.

Bên cạnh nghề dệt thổ cẩm và làm hương, kỹ thuật làm giấy bản truyền thống của làng Dìa Trên, in hoa văn bằng sáp ong của người Dao Tiền cũng góp phần tạo nên sự phong phú cho không gian trải nghiệm. Mỗi nghề có quy trình, kỹ thuật và nét đặc sắc riêng, phản ánh sự sáng tạo của cộng đồng trong quá trình lao động, sản xuất và thích ứng với điều kiện sống.

Không gian giới thiệu kỹ thuật in hoa văn bằng sáp ong của người Dao Tiền tại hoạt động “Bàn tay người Cao Bằng”.

Sức hấp dẫn của hoạt động “Bàn tay người Cao Bằng” không chỉ nằm ở việc giới thiệu các nghề thủ công mà còn ở cách tạo ra sự tương tác giữa người làm nghề và người trải nghiệm. Trong không gian phố đi bộ, những người thợ trở thành người trực tiếp kể câu chuyện về nghề của mình; còn du khách có cơ hội lắng nghe, quan sát, đặt câu hỏi và tìm hiểu những giá trị văn hóa địa phương thông qua trải nghiệm thực tế.

Chị Nguyễn Thu Trang, du khách đến từ Thái Nguyên chia sẻ: Tôi thấy hoạt động trải nghiệm tại phố đi bộ Kim Đồng rất thú vị vì không chỉ được tham quan mà còn có thể trực tiếp tìm hiểu các nghề thủ công truyền thống của người dân Cao Bằng. Khi tận mắt quan sát người thợ thực hiện từng công đoạn, tôi hiểu hơn về sự khéo léo và công sức để làm ra mỗi sản phẩm. Theo tôi, đây là cách giới thiệu văn hóa địa phương gần gũi, giúp du khách có thêm những trải nghiệm đáng nhớ khi đến Cao Bằng.

Từ góc nhìn của du khách, những hoạt động trải nghiệm đã tạo thêm điểm nhấn cho không gian phố đi bộ, giúp việc tham quan không chỉ dừng ở ngắm cảnh, thưởng thức ẩm thực hay vui chơi, giải trí. Những câu chuyện về nghề truyền thống, kỹ thuật chế tác và đời sống của người dân địa phương góp phần làm phong phú hành trình khám phá, giúp du khách hiểu sâu hơn về vùng đất mình đặt chân đến.

Các hoạt động trải nghiệm làm sản phẩm thủ công thu hút đông đảo người dân và du khách, đặc biệt là các bạn nhỏ.

Việc đưa các làng nghề, nghề thủ công truyền thống đến không gian công cộng cũng mở ra cơ hội quảng bá sản phẩm địa phương, kết nối người làm nghề với thị trường và nâng cao nhận thức cộng đồng về giá trị của nghề truyền thống. Khi được giới thiệu đúng cách, mỗi sản phẩm không chỉ mang giá trị sử dụng mà còn có thể trở thành một sản phẩm văn hóa, du lịch đặc trưng, góp phần tạo sinh kế và khuyến khích cộng đồng tiếp tục gìn giữ nghề.

Đối với du khách, việc được trực tiếp quan sát người thợ thực hiện từng công đoạn giúp những kiến thức về nghề truyền thống trở nên dễ hiểu, gần gũi hơn. Những sản phẩm vốn quen thuộc trong đời sống thường ngày cũng được nhìn nhận dưới góc độ khác, không chỉ là vật dụng phục vụ sinh hoạt mà còn chứa đựng kinh nghiệm, kỹ thuật và giá trị văn hóa được trao truyền qua nhiều thế hệ.

Từ những tấm thổ cẩm được dệt bằng sự khéo léo, những nén hương làm nên từ kinh nghiệm của người thợ đến kỹ thuật làm giấy bản, in hoa văn bằng sáp ong, mỗi nghề truyền thống đều mang trong mình một câu chuyện riêng về con người và văn hóa Cao Bằng. Thông qua hoạt động trải nghiệm tại phố đi bộ Kim Đồng, những câu chuyện ấy được kể bằng hình ảnh trực quan, bằng sự giao lưu và bằng chính đôi bàn tay của người làm nghề.

Khi văn hóa được đưa đến gần hơn với công chúng, phố đi bộ không chỉ là nơi gặp gỡ, vui chơi mà còn trở thành không gian kết nối di sản với đời sống đương đại. Đây cũng là cách để những giá trị truyền thống tiếp tục được lan tỏa, góp phần quảng bá hình ảnh đất và người Cao Bằng, tạo thêm sức hấp dẫn cho du lịch địa phương.