Sáng ngủ dậy nuốt nước miếng thấy đau họng là dấu hiệu bệnh gì?

Tình trạng đau rát họng khi vừa thức dậy, đặc biệt là lúc nuốt nước miếng, rất phổ biến và do nhiều nguyên nhân gây ra. Ảnh: Shutterstock.

Sáng ngủ dậy, nhiều người bất ngờ nhận thấy cổ họng đau rát, nuốt nước miếng cũng thấy khó chịu. Không phải lúc nào đây cũng là dấu hiệu của cảm lạnh hay viêm họng. Thói quen ngủ, tình trạng nghẹt mũi hoặc trào ngược axit cũng có thể là nguyên nhân gây đau họng vào buổi sáng.

Sáng ngủ dậy nuốt nước miếng thấy đau họng do đâu?

Đau họng là triệu chứng thường gặp và có nhiều nguyên nhân. Khi cảm giác đau chủ yếu xuất hiện vào buổi sáng, sau đó giảm dần trong ngày, một trong những khả năng thường gặp là niêm mạc họng bị khô hoặc kích thích trong lúc ngủ.

Ngủ thở bằng miệng

Theo Cleveland Clinic, không khí khô và việc thở bằng miệng có thể khiến cổ họng khô, gây cảm giác đau hoặc rát. Người bị nghẹt mũi do cảm lạnh, dị ứng hoặc các vấn đề về đường hô hấp dễ phải thở bằng miệng khi ngủ, từ đó làm triệu chứng rõ hơn vào buổi sáng.

Viêm dị ứng

Bên cạnh đó, dịch mũi chảy xuống phía sau họng cũng có thể gây kích ứng. Tình trạng này thường gặp ở người bị viêm mũi dị ứng, cảm lạnh hoặc viêm xoang. Người bệnh có thể đồng thời cảm thấy vướng đờm, phải hắng giọng hoặc khịt mũi thường xuyên.

Trào ngược dạ dày thực quản

Một nguyên nhân khác cần lưu ý là trào ngược dạ dày - thực quản. Khi nằm ngủ, axit hoặc dịch dạ dày có thể trào ngược lên thực quản và vùng họng, gây rát họng, khàn tiếng, cảm giác có vật mắc trong cổ hoặc thường xuyên phải hắng giọng. Một số người bị trào ngược lên họng không nhất thiết có triệu chứng ợ nóng điển hình.

Nhiễm trùng

Nếu đau họng không chỉ xuất hiện vào buổi sáng mà kéo dài trong ngày, đặc biệt đi kèm sốt, ho, sổ mũi, nghẹt mũi, mệt mỏi, nguyên nhân có thể là nhiễm virus như cảm lạnh hoặc cúm.

Trong một số trường hợp, đau họng có thể liên quan đến viêm amidan hoặc nhiễm khuẩn liên cầu. Các dấu hiệu đáng chú ý gồm đau họng rõ khi nuốt, sốt, amidan sưng đỏ, xuất hiện các mảng trắng hoặc vàng và hạch ở vùng cổ.

Đau họng buổi sáng có thể do nhiều nguyên nhân, vì vậy không nên chỉ dựa vào triệu chứng này để tự chẩn đoán. Việc đánh giá cần dựa trên thời gian xuất hiện, các triệu chứng đi kèm và tình trạng sức khỏe tổng thể.

Thở bằng miệng khi ngủ có thể khiến cổ họng khô, gây cảm giác đau hoặc rát khi thức dậy. Ảnh: Shutterstock.

Làm gì khi sáng ngủ dậy bị đau họng?

Theo Mayo Clinic, nếu sáng ngủ dậy chỉ hơi khô, rát họng và cảm giác này giảm sau khi uống nước, người bệnh có thể bắt đầu bằng việc bổ sung đủ nước trong ngày. Nước giúp giữ ẩm niêm mạc họng, trong khi các loại đồ uống ấm như nước ấm hoặc trà không chứa caffeine có thể giúp làm dịu cảm giác khó chịu. Nên nghỉ ngơi, uống đủ nước và giữ không khí đủ ẩm để giảm kích ứng họng.

Nếu thường xuyên ngủ trong phòng điều hòa, sử dụng quạt hoặc thức dậy với cảm giác miệng khô, người bệnh nên chú ý đến độ ẩm trong phòng ngủ. Không khí quá khô có thể làm niêm mạc đường hô hấp bị kích thích. Có thể sử dụng máy tạo ẩm nếu cần, nhưng cần vệ sinh thiết bị thường xuyên và kiểm soát độ ẩm vì máy tạo ẩm bẩn sẽ tạo điều kiện cho nấm mốc và vi khuẩn phát triển.

Một số trường hợp đau hoặc rát họng buổi sáng có thể liên quan đến trào ngược dạ dày - thực quản, đặc biệt nếu người bệnh đồng thời có ợ nóng, vị chua trong miệng, khàn tiếng, ho hoặc cảm giác vướng ở cổ họng. Người có triệu chứng trào ngược về đêm nên ăn bữa cuối ít nhất 3 giờ trước khi nằm hoặc đi ngủ.

Không phải mọi trường hợp đau họng đều cần dùng thuốc. Đau họng do virus thường tự cải thiện trong khoảng một tuần, kháng sinh không có tác dụng đối với nhiễm virus. Vì vậy, người bệnh không nên tự mua kháng sinh chỉ vì thấy đau họng khi thức dậy.

Tuy nhiên, nên đi khám nếu đau họng kéo dài hơn một tuần, tái diễn nhiều lần hoặc ngày càng nghiêm trọng. Các dấu hiệu như sốt cao, phát ban, có mủ ở họng, xuất hiện máu trong nước bọt hoặc đờm, nổi hạch ở cổ, khàn tiếng kéo dài hoặc đau khi nuốt cũng cần được đánh giá y tế.