Sau 50 tuổi có nên uống canxi dài ngày cho chắc xương?

Ngoài 50 tuổi nhiều người thấy đau lưng, đau khớp đã tự mua canxi về uống quanh năm, với mong muốn xương chắc khỏe...

1. Đau xương khớp không đồng nghĩa với thiếu canxi

Nhiều người có thói quen tự mua canxi khi xuất hiện các triệu chứng như đau lưng, đau khớp gối hoặc chuột rút ban đêm, đặc biệt ở người lớn tuổi. Tuy nhiên, những biểu hiện này có thể liên quan đến nhiều nguyên nhân khác nhau và không thể dùng để xác định cơ thể đang thiếu canxi. Tương tự, loãng xương thường diễn tiến âm thầm, chỉ gây triệu chứng rõ ràng khi đã xuất hiện biến chứng như gãy xương.

Nguy cơ loãng xương cần được đánh giá dựa trên tổng thể các yếu tố như tuổi, giới tính, tình trạng mãn kinh, cân nặng, tiền sử gãy xương, bệnh lý đi kèm và thuốc đang sử dụng. Trong trường hợp cần thiết, bác sĩ sẽ chỉ định đo mật độ xương để có cơ sở đánh giá và lựa chọn biện pháp can thiệp phù hợp. Vì vậy, người có biểu hiện đau nhức hoặc thuộc nhóm nguy cơ không nên tự bổ sung canxi mà cần được đánh giá nguyên nhân và nhu cầu thực sự.

Bổ sung canxi đúng lúc, đúng liều khi thực sự cần thiết mới mang lại lợi ích, còn uống nhiều và uống kéo dài không đồng nghĩa với việc xương sẽ khỏe hơn. Ảnh minh hoạ AI.

Bổ sung canxi đúng lúc, đúng liều khi thực sự cần thiết mới mang lại lợi ích, còn uống nhiều và uống kéo dài không đồng nghĩa với việc xương sẽ khỏe hơn. Ảnh minh hoạ AI.

2. Trước khi mua canxi, hãy xem lại khẩu phần ăn

Canxi có mặt trong nhiều loại thực phẩm quen thuộc như sữa, sữa chua, phô mai, một số loại cá ăn được cả xương, đậu phụ được làm với muối canxi và nhiều thực phẩm khác. Nhu cầu canxi của người trưởng thành thay đổi theo tuổi và giới tính, thường vào khoảng 1.000 đến 1.200 miligam mỗi ngày, nhưng đây là tổng lượng tính từ cả thức ăn lẫn thực phẩm bổ sung, chứ không phải cứ uống thêm 1.000 đến 1.200 miligam từ viên canxi bên cạnh khẩu phần ăn hằng ngày.

Nếu khẩu phần ăn đã cung cấp tương đối đầy đủ canxi, chưa chắc đã cần uống thêm một liều lớn mỗi ngày. Nguyên tắc chung nên ưu tiên lấy canxi từ thực phẩm trước, phần còn thiếu mới cân nhắc bổ sung thêm khi thực sự cần thiết.

3. Uống nhiều canxi hơn không có nghĩa xương hấp thu nhiều hơn

Cơ thể không hoạt động theo kiểu cứ bổ sung thêm là hấp thu hết. Nếu cần dùng viên canxi bổ sung, liều lượng nên được tính dựa trên phần còn thiếu trong chế độ ăn và tình trạng cụ thể của từng người, thay vì uống theo cảm tính.

Canxi bổ sung cũng thường được hấp thu tốt hơn khi mỗi lần uống không quá khoảng 500 miligam canxi nguyên tố, nếu cần lượng cao hơn trong ngày thì nên chia thành nhiều liều nhỏ thay vì uống dồn một lần. Một điểm quan trọng cần lưu ý khi đọc nhãn sản phẩm là phân biệt giữa khối lượng hợp chất canxi và khối lượng canxi nguyên tố, vì 1.000 miligam một hợp chất canxi không đồng nghĩa cơ thể nhận được đủ 1.000 miligam canxi nguyên tố.

4. Canxi không thể một mình chống loãng xương

Muốn xương thực sự khỏe mạnh, cơ thể còn cần thêm vitamin D ở mức phù hợp, đủ protein trong khẩu phần ăn, vận động chịu trọng lượng như đi bộ, kết hợp thêm các bài tập tăng cường sức mạnh cơ, đồng thời hạn chế hút thuốc lá và uống quá nhiều rượu bia. Đặc biệt, khi tuổi càng cao, việc phòng ngừa té ngã lại càng quan trọng, vì gãy xương do té ngã là biến chứng đáng lo ngại nhất của loãng xương.

Một người mỗi ngày đều uống canxi nhưng gần như không vận động, khối cơ ngày càng yếu đi, ít ra ngoài, ăn uống thiếu chất, thì không thể trông chờ một viên canxi giải quyết được tất cả. Canxi chỉ là nguyên liệu, còn muốn giữ được xương chắc và khả năng vận động tốt, cơ thể cần cả dinh dưỡng đầy đủ lẫn luyện tập đều đặn đi kèm.

5. Ai cần thận trọng khi bổ sung canxi kéo dài?

Người có bệnh thận hoặc tiền sử sỏi thận không nên tự ý uống canxi kéo dài mà không hỏi ý kiến bác sĩ. Điều này không có nghĩa cứ uống canxi là sẽ bị sỏi thận và người từng bị sỏi canxi cũng không cần loại bỏ hoàn toàn thực phẩm chứa canxi khỏi khẩu phần ăn. Trên thực tế, với một số loại sỏi như sỏi calci oxalat, việc duy trì lượng canxi phù hợp từ thực phẩm vẫn rất quan trọng.

Tuy nhiên, nếu đã có bệnh thận, tiền sử sỏi hoặc rối loạn nồng độ canxi trong máu, việc bổ sung canxi dạng viên cần được cân nhắc cẩn thận hơn, không nên tự ý mua vài loại canxi uống cùng lúc với suy nghĩ đơn giản rằng thừa thì cơ thể sẽ tự đào thải hết.

6. Canxi có thể ảnh hưởng đến một số loại thuốc

Một điều nhiều người thường bỏ qua là canxi có thể ảnh hưởng đến khả năng hấp thu của một số thuốc đang sử dụng. Ví dụ, nếu đang dùng levothyroxine để điều trị suy giáp, uống canxi quá gần thời điểm uống thuốc có thể làm giảm hấp thu thuốc, nên thông thường cần uống cách nhau ít nhất khoảng 4 giờ. Canxi cũng có thể ảnh hưởng đến hấp thu của một số loại thuốc khác, nên người đang dùng nhiều loại thuốc mỗi ngày càng không nên tự ý thêm canxi vào bất kỳ thời điểm nào tùy thích mà chưa hỏi ý kiến bác sĩ.

Với những người đã uống canxi vài tháng hoặc vài năm chỉ vì nghĩ tuổi này phải uống cho chắc xương, không cần vội hoảng và cũng không nhất thiết phải tự ý ngừng ngay lập tức. Điều nên làm là rà soát lại khẩu phần ăn hằng ngày, tổng lượng canxi đang sử dụng, tình trạng vitamin D, nguy cơ loãng xương thực tế, các bệnh nền và thuốc đang dùng, để biết bản thân có thực sự cần tiếp tục bổ sung hay không, tốt nhất nên thực hiện việc kiểm tra này cùng bác sĩ điều trị.

PGS. TS. BS. Thầy thuốc ưu tú Nguyễn Thị Kim Liên

Nguồn SK&ĐS: https://suckhoedoisong.vn/sau-50-tuoi-co-nen-uong-canxi-dai-ngay-cho-chac-xuong-169260927095722811.htm