Siết quản lý cảng, bến thủy nội địa

Cảng Phước An - cảng biển nước sâu lớn của thành phố Đồng Nai. Ảnh: Hoàng Lộc

Tuy nhiên, cùng với sự gia tăng hoạt động vận tải đường thủy, yêu cầu quản lý chặt chẽ các bến thủy, bến đò chở khách ngang sông nhằm bảo đảm an toàn giao thông là yêu cầu cấp thiết.

Có 63 cảng, bến thủy nội địa

Theo báo cáo của Sở Xây dựng, đơn vị được UBND thành phố giao quản lý 15 tuyến đường thủy nội địa với tổng chiều dài gần 154km. Đối với hệ thống sông, suối, kênh, rạch do UBND các xã, phường quản lý hiện có 534 tuyến, tổng chiều dài hơn 2,4 ngàn km. Ngoài ra, trên địa bàn còn có 1 tuyến đường thủy nội địa quốc gia trên sông Đồng Nai từ cầu Đồng Nai đến ngã ba sông Bé (bao gồm các nhánh qua khu vực cù lao Rùa và cù lao Bạch Đằng) với chiều dài khoảng 72km do Bộ Xây dựng phân cấp cho UBND Thành phố Hồ Chí Minh quản lý.

Có 63 cảng, bến thủy nội địa do thành phố quản lý. Trong đó, Sở Xây dựng quản lý 1 cảng (hàng hóa); UBND các phường, xã quản lý 62 bến thủy nội địa (46 bến hàng hóa, 16 bến hành khách và bến đò chở khách ngang sông).

Đoàn giám sát của HĐND thành phố giám sát một khu vực bến phà ven sông ở xã Tà Lài.

Một số địa phương có số lượng lớn cảng, bến thủy nội địa là: Trảng Dài có 22 cảng, bến thủy nội địa và 1 bến đò, bến đò chở khách ngang sông, bến đò chở khách du lịch được công bố/gia hạn; phường Trấn Biên có 9 cảng, bến thủy nội địa và 2 bến đò, bến đò chở khách ngang sông, bến đò chở khách du lịch; phường Nhơn Trạch có 8 cảng, bến thủy nội địa…

Các bến thủy nội địa, bến đò chở khách ngang sông là những điểm kết nối quan trọng giữa các khu vực dân cư ven sông. Bến thủy phục vụ vận chuyển hàng hóa, nhất là các bến, bãi tập kết khoáng sản, vật liệu xây dựng để vận chuyển bằng đường sông. Còn bến phà giúp vận chuyển người dân, công nhân, học sinh qua lại những khu vực chưa xây dựng cầu kết nối.

Theo ông Nguyễn Đức Dân, Trưởng phòng Quản lý kết cấu và an toàn giao thông (Sở Xây dựng), công tác quản lý nhà nước đối với hoạt động cảng, bến thủy nội địa cơ bản được triển khai đồng bộ, bám sát các quy định của pháp luật và chỉ đạo của Trung ương, UBND thành phố. Sở Xây dựng đã chủ động tham mưu ban hành các văn bản chỉ đạo, hướng dẫn; triển khai công tác quy hoạch, quản lý kết cấu hạ tầng, quản lý hoạt động cảng, bến thủy nội địa; tăng cường phối hợp với các địa phương và đơn vị liên quan trong kiểm tra, xử lý vi phạm nhằm đảm bảo an toàn kết cấu hạ tầng đường thủy nội địa và an toàn cho người dân.

Cần tăng quản lý, phòng ngừa sự cố

Mặc dù về cơ bản, các bến thủy nội địa, bến phà ven sông được quản lý đồng bộ, tuy nhiên, đánh giá khách quan, ý thức chấp hành pháp luật của một số tổ chức, cá nhân tham gia hoạt động đường thủy nội địa còn hạn chế. Tình trạng vi phạm hành lang bảo vệ luồng tuyến, bến thủy nội địa hoạt động tự phát, tự ý tổ chức khai thác khi chưa đủ điều kiện theo quy định vẫn còn xảy ra. Bên cạnh đó, quy mô các bến thủy nội địa còn nhỏ lẻ, manh mún; hạ tầng kỹ thuật phục vụ nhìn chung chưa được đầu tư đồng bộ, chưa khai thác hết tiềm năng của địa phương.

Trước thực tế nêu trên, mới đây, HĐND thành phố đã tổ chức đoàn khảo sát và giám sát về công tác quản lý nhà nước đối với hệ thống bến thủy nội địa, bến phà ven sông trên địa bàn các xã, phường. Theo ông Huỳnh Việt Cường, Trưởng ban Kinh tế - Ngân sách HĐND thành phố, qua khảo sát đã nảy sinh một số bất cập. Trong đó có việc quản lý chưa đồng bộ, nhất là về quy hoạch, đất đai, một số phường, xã quản lý chưa chặt chẽ. Do vậy, các địa phương cần rà soát lại hệ thống cảng, bến thủy nội địa, bến phà ven sông trên địa bàn, căn cứ vào các quy định pháp luật hiện hành để thực hiện công tác cấp phép chặt chẽ hơn. Đồng thời đối với các bến phà ven sông phải thường xuyên nhắc nhở việc chấp hành các quy định an toàn, hạn chế xảy ra những sự cố, nhất là khi mùa mưa bão đang đến.

Bên cạnh đó, theo Trưởng ban Văn hóa - Xã hội HĐND thành phố Huỳnh Ngọc Kim Mai, cùng với công tác quản lý chặt bến thủy nội địa, bến phà ven sông thì việc quy hoạch, kiến tạo hành lang ven sông cũng cần được tính toán để khai thác hết công năng của sông Đồng Nai trong việc phát triển kinh tế, du lịch của thành phố.

Đối với các địa phương, theo lãnh đạo UBND phường Trảng Dài, thời gian vừa qua, phường đã tổ chức 2 đợt rà soát và lực lượng chức năng đã phát hiện, xử lý kịp thời một số vi phạm, không để kéo dài. Phường cũng kiến nghị các cơ quan liên quan của thành phố hỗ trợ, hướng dẫn chuyên môn cho địa phương trong công tác quản lý, giám sát hệ thống cảng, bến nhằm đảm bảo an ninh trật tự, an toàn giao thông đường thủy.