Su-33: Vì sao Nga đưa Su-27 lên tàu sân bay?

Su-27 vốn được phát triển cho hoạt động trên các sân bay mặt đất. Nhưng Liên Xô cũng muốn xây dựng một lực lượng không quân hải quân có khả năng bảo vệ hạm đội và hỗ trợ các hoạt động tác chiến trên biển.

Từ yêu cầu đó, Sukhoi phát triển phiên bản hải quân của Flanker, sau này được định danh là Su-33.

Đưa một tiêm kích lớn như Su-27 lên tàu sân bay không đơn giản là thay đổi bánh đáp. Máy bay phải chịu những lực rất lớn khi hạ cánh xuống boong tàu, đặc biệt khi móc hãm bắt vào cáp và máy bay giảm tốc trong khoảng cách ngắn.

Vì vậy, kết cấu của Su-33 được gia cố để phù hợp với điều kiện hoạt động trên tàu sân bay.

Một thay đổi dễ nhận thấy là cánh và cánh đuôi có thể gập lại. Trên tàu sân bay, không gian luôn bị hạn chế.

Cơ cấu gập giúp Su-33 giảm kích thước khi đỗ và di chuyển trên boong hoặc trong khu vực chứa máy bay.

Su-33 cũng được trang bị móc hãm ở phía sau. Khi hạ cánh, phi công phải đưa máy bay tiếp cận boong tàu và để móc hãm bắt vào một trong các dây cáp trên boong. Sau khi mắc cáp, máy bay được giảm tốc rất nhanh.

Đây là một trong những khác biệt quan trọng nhất giữa máy bay hoạt động trên đất liền và tiêm kích hải quân.

Một đường băng sân bay thông thường có thể dài hàng kilomet, trong khi boong tàu sân bay chỉ cung cấp một khoảng không gian rất hạn chế để máy bay hạ cánh.

Su-33 còn phải giải quyết bài toán cất cánh bằng cầu bật. Tàu sân bay Đô đốc Kuznetsov không sử dụng máy phóng như nhiều tàu sân bay Mỹ.

Thay vào đó, máy bay chạy trên boong và sử dụng cầu bật ở đầu tàu để tạo góc nâng khi rời boong.

Cách cất cánh này giúp Su-33 hoạt động mà không cần hệ thống máy phóng, nhưng cũng đặt ra những giới hạn nhất định về trọng lượng cất cánh.

Khi mang nhiều nhiên liệu và vũ khí, khả năng cất cánh của máy bay bị ảnh hưởng bởi điều kiện boong tàu và cấu hình tải trọng.

Ngoài những thay đổi về kết cấu, Su-33 vẫn giữ lại nhiều đặc điểm quan trọng của Su-27 như thân máy bay lớn, 2 động cơ và khả năng cơ động cao.

Máy bay được thiết kế chủ yếu để phòng không hạm đội, bảo vệ tàu sân bay và các lực lượng hải quân trước các mối đe dọa trên không.

Việc phát triển Su-33 cho thấy Liên Xô không chỉ muốn có một tiêm kích mạnh mà còn muốn biến nó thành một nền tảng có thể hoạt động trong môi trường đặc biệt của tàu sân bay.

Từ Su-27 trên đất liền đến Su-33 trên biển là một quá trình đòi hỏi thay đổi sâu về kết cấu và cách vận hành. Cánh gập, móc hãm, kết cấu gia cố và khả năng cất cánh bằng cầu bật đã biến Flanker thành một tiêm kích hải quân thực thụ.