Tăng cường 'sức đề kháng pháp luật' cho tuổi trẻ Quân đội

Triển khai đồng bộ, tạo nền tảng vững chắc

Tìm hiểu thực tế tại các cơ quan, đơn vị cho thấy, công tác PBGDPL cho thanh niên trong toàn quân đã được triển khai với cách làm bài bản, đồng bộ. Các đơn vị chủ động xây dựng chương trình, kế hoạch cụ thể, tổ chức thực hiện hiệu quả các quyết định, kế hoạch của Bộ Quốc phòng, đặc biệt là Đề án 1371 của Chính phủ về phát huy vai trò của lực lượng Quân đội nhân dân tham gia PBGDPL, vận động nhân dân chấp hành pháp luật tại cơ sở giai đoạn 2021-2027.

Nhiều cấp ủy đã đưa nội dung giáo dục pháp luật, kỷ luật vào nghị quyết lãnh đạo thường kỳ, xác định đây là nhiệm vụ trọng tâm, xuyên suốt. Công tác PBGDPL được đặt dưới sự lãnh đạo trực tiếp, toàn diện của cấp ủy, chỉ huy các cấp, đồng thời có sự phối hợp chặt chẽ của các cơ quan chức năng và tổ chức quần chúng, bảo đảm tính thống nhất, đồng bộ trong triển khai. Trao đổi với Thượng tá Nguyễn Quang Huy, Trưởng ban Thanh niên Quân đội (Tổng cục Chính trị), chúng tôi được biết, công tác này luôn được lãnh đạo Bộ Quốc phòng, Tổng cục Chính trị quan tâm chỉ đạo, kiểm tra, đôn đốc thường xuyên; kịp thời tháo gỡ khó khăn, vướng mắc trong quá trình tổ chức thực hiện.

Ban Thanh niên Quân đội kiểm tra kiến thức pháp luật của học viên Học viện Kỹ thuật Quân sự.

Cùng với đó, Ban Thanh niên Quân đội đã chủ động tham mưu, xây dựng kế hoạch hằng năm; tổ chức tập huấn, bồi dưỡng kỹ năng cho đội ngũ cán bộ đoàn; phối hợp tổ chức các cuộc thi, diễn đàn, sân khấu hóa nội dung pháp luật. Ở cơ sở, tổ chức đoàn các cấp phát huy rõ vai trò xung kích, trực tiếp triển khai các hoạt động phù hợp với đặc điểm từng đơn vị, gắn với Phong trào thi đua “Thanh niên Quân đội rèn đức, luyện tài, xung kích, sáng tạo, xứng danh Bộ đội Cụ Hồ thời kỳ mới”. Nhờ đó, đến nay, 100% cán bộ, ĐVTN trong toàn quân được phổ biến, quán triệt các văn bản pháp luật, kỷ luật bằng nhiều hình thức đa dạng. Công tác PBGDPL từng bước khắc phục tính hình thức, thực sự đi vào chiều sâu, trở thành một nội dung quan trọng trong xây dựng chính quy, rèn luyện kỷ luật ở cơ quan, đơn vị.

Đổi mới hình thức, lan tỏa cách làm hay

Đi thực tế tại một số đơn vị, điều để lại ấn tượng rõ nét là cách các đơn vị chủ động “làm sống” kiến thức pháp luật, đưa pháp luật từ nội dung tuyên truyền trở thành hành vi tự giác trong đời sống hằng ngày của ĐVTN.

Tại Học viện Hậu cần, công tác PBGDPL không tách rời mà được “đan cài” vào toàn bộ hoạt động học tập, rèn luyện. Nội dung tuyên truyền được lựa chọn sát thực tiễn, tập trung vào những vấn đề dễ phát sinh vi phạm trong môi trường học tập, sinh hoạt tập trung. Thay vì truyền đạt một chiều, cán bộ các cấp tổ chức thảo luận tình huống, liên hệ thực tế, giúp học viên hiểu rõ hậu quả của việc vi phạm. Nhờ đó, nhiều năm liền đơn vị giữ vững an toàn tuyệt đối, không xảy ra vi phạm pháp luật, kỷ luật nghiêm trọng.

Lãnh đạo Ban Thanh niên Quân đội kiểm tra tủ sách giáo dục pháp luật tại Học viện Kỹ thuật Quân sự.

Ở Học viện Kỹ thuật Quân sự, cách làm sáng tạo thể hiện ở việc “biến pháp luật thành thói quen”. Kiến thức pháp luật được chia nhỏ, truyền tải thường xuyên thông qua mô hình “Mỗi tuần một điều luật, mỗi ngày một câu hỏi pháp luật”, gắn với bảng tin, mạng nội bộ và sinh hoạt đoàn. Hình thức ngắn gọn, thiết thực đã tạo không khí trao đổi sôi nổi, giúp pháp luật trở nên gần gũi, dễ tiếp thu.

Tại Nhà máy Z129 (Tổng cục Công nghiệp Quốc phòng), đơn vị lựa chọn cách tuyên truyền linh hoạt, trực quan, gắn với vị trí việc làm. Các pa nô, khẩu hiệu, tình huống pháp luật về an toàn lao động, kỷ luật công nghiệp được bố trí ngay tại phân xưởng. Trong giờ giải lao, cán bộ đoàn tổ chức trao đổi nhanh các quy định liên quan trực tiếp đến công việc. Cách làm này giúp người lao động dễ nhớ, dễ thực hiện, góp phần nâng cao ý thức kỷ luật và bảo đảm an toàn sản xuất.

Không ngừng đổi mới, đáp ứng yêu cầu tình hình mới

Từ thực tế khảo sát tại các cơ quan, đơn vị cho thấy, công tác PBGDPL đã tạo chuyển biến rõ nét cả về nhận thức và hành động của thanh niên Quân đội. Ở nhiều đơn vị, việc học tập pháp luật không còn mang tính “đến giờ, đến buổi” mà dần trở thành nhu cầu tự thân, gắn với nhiệm vụ hằng ngày. Ý thức chấp hành pháp luật, kỷ luật được nâng lên; các vụ việc vi phạm có xu hướng giảm; môi trường chính quy, an toàn ở cơ quan, đơn vị được giữ vững.

Điều đáng chú ý là phía sau những chuyển biến đó không chỉ là sự lãnh đạo, chỉ đạo chặt chẽ của cấp ủy, chỉ huy mà còn là sự chủ động, sáng tạo từ chính tổ chức đoàn và mỗi ĐVTN. Khi nội dung pháp luật được truyền tải gần gũi, thiết thực; khi người học không chỉ tiếp nhận mà còn tham gia trao đổi, xử lý tình huống thì hiệu quả giáo dục trở nên rõ ràng và bền vững hơn.

Cán bộ Ban Thanh niên Quân đội kiểm tra tủ sách pháp luật cho thanh niên tại Nhà máy Z129 (Tổng cục Công nghiệp Quốc phòng).

Tuy nhiên, thực tế cũng cho thấy ở một số đơn vị, việc đổi mới nội dung, hình thức PBGDPL chưa đồng đều; một số mô hình hiệu quả chưa được nhân rộng kịp thời; kỹ năng tuyên truyền của một bộ phận cán bộ đoàn còn hạn chế. Đây là những vấn đề đặt ra, đòi hỏi tiếp tục được quan tâm, khắc phục.

Trong bối cảnh hiện nay, khi không gian mạng và môi trường thông tin tác động ngày càng sâu rộng đến nhận thức, hành vi của thanh niên, công tác PBGDPL càng cần được triển khai linh hoạt, sát thực tiễn hơn. Thực tế ở các đơn vị cho thấy, những nơi làm tốt đều có điểm chung là biết gắn nội dung pháp luật với nhiệm vụ cụ thể, với đời sống bộ đội; đồng thời tận dụng công nghệ, đổi mới cách tiếp cận để nâng cao hiệu quả tuyên truyền.

Từ những kết quả và kinh nghiệm thực tiễn có thể thấy, việc tăng cường “sức đề kháng pháp luật” cho tuổi trẻ Quân đội cần được duy trì thường xuyên, liên tục, có chiều sâu; nội dung phải thiết thực, hình thức phù hợp. Quan trọng hơn, mỗi ĐVTN cần được phát huy vai trò chủ thể, không chỉ là người tiếp nhận mà còn là lực lượng lan tỏa, góp phần xây dựng môi trường pháp luật lành mạnh, kỷ luật nghiêm minh trong toàn quân.