Tăng quyền chủ động, nâng yêu cầu trách nhiệm đối với trường tư thục

Thêm kỹ năng, thêm trải nghiệm, không dạy trước chương trình

Thông tư số 48/2026/TT-BGDĐT ngày 22/6/2026 ban hành Quy chế tổ chức, hoạt động của trường tiểu học, trường THCS, trường THPT, trường phổ thông có nhiều cấp học loại hình tư thục quy định: Các trường tư thục được phép tổ chức hoạt động giáo dục ngoài kế hoạch thời gian năm học (dạy hè) nhưng không quá 4 tuần và tuyệt đối không được thu học phí đối với thời gian học bổ sung này.

Đối với cấp tiểu học, hoạt động này phải dựa trên tinh thần tự nguyện, có sự đồng thuận của phụ huynh và nghiêm cấm việc dạy trước chương trình.

Ông Đinh Đức Hiền tham gia hoạt động trải nghiệm cùng học sinh FPT Schools.

Ông Đinh Đức Hiền - Giám đốc điều hành Trường Tiểu học, THCS và THPT FPT Bắc Giang cho biết, với quy định cho phép trường tư thục tổ chức hoạt động giáo dục ngoài kế hoạch năm học nhưng không quá 4 tuần, không thu học phí và không dạy trước chương trình, nhà trường sẽ chủ động xây dựng thành một kế hoạch giáo dục chung, triển khai trong khung thời gian thống nhất cho toàn trường thay vì tổ chức manh mún theo từng nhu cầu riêng lẻ.

Tuy nhiên, thống nhất về kế hoạch không có nghĩa là đồng nhất về nội dung. Chương trình sẽ được thiết kế khác nhau theo từng cấp học, độ tuổi và đặc điểm của học sinh.

Các hoạt động chủ yếu hướng tới củng cố kiến thức đã học, hình thành thói quen tự học, phát triển tiếng Anh giao tiếp, năng lực số, STEM, thể thao, nghệ thuật, kỹ năng sống và trải nghiệm. Nhà trường xác định rõ đây không phải là thời gian để đẩy nhanh tiến độ hay dạy trước kiến thức của năm học tiếp theo.

Riêng đối với cấp tiểu học, kế hoạch, nội dung và thời lượng sẽ được thông tin đầy đủ tới phụ huynh để xác nhận sự đồng thuận. Việc không tham gia không làm ảnh hưởng đến quyền lợi học tập của học sinh. Như vậy, nhà trường vẫn giữ được tính đồng bộ trong tổ chức, đồng thời bảo đảm nguyên tắc tự nguyện mà Quy chế đặt ra.

“Điều chúng tôi hướng tới là sau thời gian này, học sinh trở lại trường với tâm thế tích cực hơn, có thêm kỹ năng và niềm vui học tập, chứ không có cảm giác mùa hè chỉ là sự kéo dài của năm học”, ông Đinh Đức Hiền cho hay.

Chia sẻ về nội dung này, bà Hoàng Phương An - Hiệu trưởng Trường Tiểu học Phenikaa khẳng định nhà trường xác định hoạt động giáo dục ngoài kế hoạch thời gian năm học không phải là chương trình chính khóa kéo dài mà là cơ hội để học sinh củng cố kiến thức, phát triển kỹ năng và có thêm những trải nghiệm bổ ích trong dịp hè.

Để triển khai hiệu quả, Trường Tiểu học Phenikaa sẽ tuân thủ nghiêm các quy định của Thông tư, tổ chức hoạt động không quá 4 tuần và tuyệt đối không dạy trước chương trình năm học mới. Đối với cấp tiểu học, việc tham gia hoàn toàn trên tinh thần tự nguyện, chỉ triển khai khi có sự đồng thuận của phụ huynh và phù hợp với nhu cầu của học sinh.

Nội dung hoạt động tập trung vào ôn tập, củng cố kiến thức nền tảng, đồng thời tăng cường các hoạt động phát triển phẩm chất, thể chất, nghệ thuật, STEM, trải nghiệm sáng tạo, thực hành tiếng Anh và tiếng Hàn phù hợp với từng độ tuổi.

Bà Hoàng Phương An cũng thông tin, nhà trường sẽ xây dựng thời khóa biểu cân đối giữa học tập, vui chơi và nghỉ ngơi để học sinh có một mùa hè thực sự ý nghĩa, không tạo áp lực học tập. Đồng thời, công khai kế hoạch tổ chức, nội dung chương trình, thời gian, giáo viên phụ trách và các điều kiện bảo đảm chất lượng để phụ huynh nắm rõ trước khi đăng ký cho con tham gia.

“Thông qua cách triển khai này, nhà trường vừa đáp ứng nhu cầu thực tế của phụ huynh, học sinh; vừa bảo đảm đúng tinh thần đổi mới giáo dục và các quy định của Bộ GD&ĐT”, Hiệu trưởng Trường Tiểu học Phenikaa chia sẻ.

Minh bạch trong tổ chức để quy định đi vào thực chất

Để quy định này phát huy hiệu quả trong thực tiễn, theo ông Đinh Đức Hiền, trước hết phải xác định đúng ranh giới giữa hoạt động giáo dục bổ sung và việc dạy trước chương trình. Nội dung cần được xây dựng theo hướng củng cố, phát triển kỹ năng và tạo trải nghiệm; không thể chỉ thay đổi tên gọi trong khi vẫn đưa kiến thức của năm học sau vào giảng dạy.

Vì triển khai trên quy mô toàn trường, kế hoạch càng cần rõ ràng và được thẩm định kỹ. Giáo viên phải hiểu thống nhất về mục tiêu, giới hạn nội dung và phương pháp tổ chức; đồng thời, việc phân công cần hợp lý để bảo đảm chất lượng hoạt động cũng như thời gian nghỉ ngơi của đội ngũ.

Với phụ huynh, ông Đinh Đức Hiền cho rằng, điều quan trọng là nhà trường phải truyền thông minh bạch: học sinh sẽ tham gia nội dung gì, nhằm mục tiêu nào và được tổ chức ra sao. Đặc biệt ở cấp tiểu học, sự đồng thuận cần được thể hiện thực chất, không chỉ là một thủ tục hành chính. Quy chế quy định hoạt động bổ sung phải phù hợp tâm sinh lý học sinh, được công khai và không làm thay đổi thời lượng thực hiện Chương trình giáo dục phổ thông.

Bên cạnh đó, nhà trường cần có cơ chế quản lý chặt chẽ từ khâu xây dựng nội dung, phê duyệt kế hoạch, phân công giáo viên, bảo đảm an toàn đến việc lấy ý kiến phản hồi sau chương trình. Tại FPT School, nhà trường coi phản hồi của học sinh và phụ huynh là một căn cứ quan trọng để điều chỉnh và nâng cao chất lượng hoạt động.

Cô trò Trường Tiểu học Phenikaa.

Trong khi đó, bà Hoàng Phương An nhấn mạnh 4 yếu tố trọng tâm liên quan đến nội dung hoạt động, đội ngũ giáo viên, sự đồng thuận của phụ huynh và cơ chế quản lý.

Thứ nhất, về nội dung hoạt động: thiết kế chương trình đúng mục tiêu hỗ trợ học sinh, tránh biến hoạt động hè thành việc kéo dài năm học hoặc luyện thi. Các hoạt động nên hướng tới phát triển toàn diện, kết hợp giữa củng cố kiến thức với giáo dục kỹ năng, trải nghiệm và rèn luyện thể chất.

Thứ hai, về đội ngũ giáo viên: lựa chọn giáo viên có chuyên môn phù hợp, tinh thần trách nhiệm và được tập huấn để tổ chức các hoạt động theo phương pháp tích cực, tạo môi trường học tập nhẹ nhàng, khuyến khích sự chủ động của học sinh.

Thứ ba, sự đồng thuận của phụ huynh: nhà trường truyền thông đầy đủ về mục tiêu, nội dung, thời gian tổ chức và quyền lựa chọn của gia đình. Việc tham gia phải hoàn toàn tự nguyện, đặc biệt đối với học sinh tiểu học, không tạo áp lực hoặc hình thức vận động mang tính bắt buộc.

Thứ tư, về cơ chế quản lý: có kế hoạch cụ thể, quy trình giám sát rõ ràng và sự phối hợp giữa nhà trường và phụ huynh nhằm bảo đảm thực hiện đúng quy định về thời lượng, nội dung giảng dạy, không dạy trước chương trình. Đồng thời, cần có cơ chế tiếp nhận phản hồi và đánh giá định kỳ để kịp thời điều chỉnh.

Bà Hoàng Phương An khẳng định, nếu được tổ chức đúng mục tiêu, minh bạch và đặt lợi ích của học sinh lên hàng đầu, quy định này sẽ góp phần tạo nên môi trường giáo dục linh hoạt, nhân văn, giúp học sinh có thêm cơ hội phát triển năng lực, đồng thời đáp ứng nhu cầu chính đáng của phụ huynh mà vẫn bảo đảm thực hiện nghiêm túc các quy định của ngành Giáo dục.