Tăng xúc tiến thương mại, tận dụng sức mua mùa cao điểm cuối năm

Do đó, Bộ Công Thương tiếp tục tập trung xúc tiến xuất khẩu, mở rộng thị trường, khai thác hiệu quả các hiệp định thương mại (FTA) và hỗ trợ doanh nghiệp nâng năng lực cạnh tranh nhằm duy trì đà tăng trưởng xuất khẩu đồng thời giảm sức ép từ nhập siêu.

Từ nay đến cuối năm, nhu cầu tiêu dùng tại nhiều thị trường được dự báo tăng. Ảnh: Lê Đông - TTXVN

Ông Nguyễn Anh Sơn- Cục trưởng Cục Xuất nhập khẩu Nguyễn (Bộ Công Thương) cho biết: Thực hiện chỉ đạo của Chính phủ và Bộ Công Thương, Cục Xuất nhập khẩu đã chủ động làm việc với doanh nghiệp sản xuất máy vi tính, điện thoại và doanh nghiệp nhập khẩu nông sản lớn để tìm giải pháp kiểm soát nhập siêu.

Từ nay đến cuối năm, cùng với yếu tố sức mua thế giới tăng theo mùa vụ, giải pháp được đặt trọng tâm vào thúc đẩy sản xuất trong nước, khai thác hiệu quả các FTA, đa dạng hóa thị trường và tăng cường cảnh báo sớm về thuế quan, phòng vệ thương mại, xuất xứ, tiêu chuẩn xanh, truy xuất nguồn gốc. Cùng đó là hỗ trợ doanh nghiệp nâng chất lượng, thương hiệu và khả năng tiếp cận thị trường.

Những định hướng này cũng đặt ra yêu cầu đổi mới hoạt động xúc tiến thương mại. Theo ông Vũ Bá Phú, Cục trưởng Cục Xúc tiến thương mại (Bộ Công Thương), từ nay đến cuối năm, Cục sẽ bám sát chỉ đạo của Chính phủ, Bộ Công Thương, phối hợp với các đơn vị liên quan triển khai các hoạt động trọng tâm về xúc tiến xuất khẩu và hỗ trợ doanh nghiệp mở rộng thị trường.

Trước mắt, Cục ưu tiên hỗ trợ những doanh nghiệp đã có thị trường, năng lực sản xuất và hoạt động kinh doanh tốt để tiếp tục phát huy lợi thế. Với những doanh nghiệp chưa có điều kiện đẩy mạnh xuất khẩu, Cục sẽ nghiên cứu hướng xúc tiến nhập khẩu phù hợp với nhu cầu và năng lực thực tế.

Bởi xúc tiến thương mại không chỉ dừng ở việc tổ chức các cuộc gặp gỡ, kết nối giao thương, mà quan trọng hơn là tạo ra kết quả thực chất, giúp doanh nghiệp mở rộng thị trường, có thêm đơn hàng và từng bước nâng vị trí trong chuỗi cung ứng.

Theo ông Vũ Bá Phú, hoạt động xúc tiến thời gian tới sẽ chú trọng vào xúc tiến đúng ngành hàng, đúng thị trường và đúng đối tượng doanh nghiệp. Các ngành có lợi thế xuất khẩu, còn dư địa tăng trưởng và có khả năng đáp ứng tiêu chuẩn quốc tế, nhất là nhóm hàng có giá trị gia tăng cao, chế biến sâu, sản phẩm xanh và phù hợp với tiêu chuẩn mới.

Song song với củng cố các thị trường truyền thống như Mỹ, EU, Trung Quốc, Nhật Bản, Hàn Quốc và ASEAN, Cục sẽ hướng tới việc mở rộng sang Trung Đông, Ấn Độ, Mỹ Latinh, châu Phi và thị trường trong các FTA mà doanh nghiệp Việt Nam còn khai thác chưa tương xứng. Tuy nhiên, để đi được xa hơn, doanh nghiệp cần được cung cấp thông tin cụ thể về nhu cầu, tiêu chuẩn, quy tắc xuất xứ và phương thức tiếp cận từng thị trường, thay vì chỉ dừng ở việc kết nối với đối tác.

Từ góc độ doanh nghiệp công nghiệp hỗ trợ, Tổng Thư ký Hiệp hội Công nghiệp hỗ trợ Trương Thị Chí Bình cho rằng: Yêu cầu của khách hàng quốc tế đang thay đổi, từ việc chỉ đặt hàng theo thông số sang mong muốn doanh nghiệp có thể tham gia sâu hơn vào thiết kế, hoàn thiện sản phẩm và cung ứng linh kiện.

Vì vậy, doanh nghiệp không chỉ cần năng lực sản xuất mà còn cần dữ liệu, thông tin thị trường, thiết kế và kết nối với nguồn cung linh kiện. Đây là những khâu mà xúc tiến thương mại có thể hỗ trợ thông qua kết nối giữa doanh nghiệp với doanh nghiệp (B2B), nhà cung ứng, người mua và các chuỗi sản xuất.

Đặt trong yêu cầu nâng cao chất lượng tăng trưởng, hướng đi này có sự tương đồng với tinh thần Nghị quyết 10-NQ/TW về phát triển khu vực kinh tế có vốn đầu tư nước ngoài; trong đó nhấn mạnh chất lượng, công nghệ, đổi mới sáng tạo và tăng cường liên kết giữa doanh nghiệp FDI với doanh nghiệp trong nước. Bởi khi doanh nghiệp Việt Nam nâng được năng lực cung ứng và trở thành một mắt xích của các chuỗi sản xuất quốc tế, xúc tiến thương mại sẽ không chỉ tạo đầu ra cho hàng hóa mà còn góp phần mở rộng cơ hội tham gia chuỗi giá trị, tiếp nhận công nghệ và nâng giá trị gia tăng.

Theo hướng đó, Chương trình Vươn ra thị trường quốc tế giai đoạn 2026 - 2030 (GoGlobal) được xác định là một nhiệm vụ trọng tâm. Chương trình hướng tới hỗ trợ doanh nghiệp không chỉ xuất khẩu sản phẩm mà từng bước xây dựng hiện diện tại thị trường nước ngoài thông qua mạng lưới đối tác, hệ thống phân phối, thương mại điện tử xuyên biên giới, đầu tư và các hình thức hợp tác quốc tế.

 Xúc tiến thương mại không chỉ dừng ở việc tổ chức các cuộc gặp gỡ, kết nối giao thương, mà quan trọng hơn là tạo ra kết quả thực chất, giúp doanh nghiệp mở rộng thị trường. Ảnh: Lê Đông - TTXVN

Ông Vũ Bá Phú cho rằng: Đây là bước chuyển từ tư duy khai thác lợi thế trong nước để sản xuất, gia công xuất khẩu sang chủ động xây dựng năng lực cạnh tranh và gia tăng sự hiện diện của doanh nghiệp Việt Nam trên thị trường quốc tế. Hội nghị công bố Chương trình GoGlobal dự kiến tổ chức ngày 28/10/2026 sẽ là một trong những hoạt động đáng chú ý của các tháng cuối năm, tạo thêm kênh kết nối doanh nghiệp với đối tác và thị trường quốc tế.

Bên cạnh mở rộng thị trường, xây dựng thương hiệu là điều kiện để doanh nghiệp duy trì vị thế lâu dài. Lễ công bố sản phẩm đạt Thương hiệu quốc gia dự kiến tổ chức ngày 16/10 tiếp tục là hoạt động quan trọng trong việc quảng bá sản phẩm, doanh nghiệp và hình ảnh hàng hóa Việt Nam. Thực tế cho thấy một số doanh nghiệp Việt Nam đã từng bước xuất hiện trong các bảng xếp hạng thương hiệu quốc tế, cho thấy giá trị thương hiệu ngày càng trở thành một yếu tố của năng lực cạnh tranh.

Ông Lê Hồng Quang- Tổng giám đốc Công ty cổ phần MISA cho rằng: Việc được công nhận Thương hiệu quốc gia giúp tăng nhận diện và niềm tin đối với sản phẩm, qua đó hỗ trợ doanh nghiệp thuận lợi hơn trong quá trình quảng bá tại thị trường quốc tế. Tuy nhiên, thương hiệu không thể chỉ dựa vào danh hiệu mà phải được xây dựng từ chất lượng sản phẩm, khả năng đáp ứng yêu cầu khách hàng, tính an toàn và hiệu quả mang lại. Đây cũng là nền tảng để doanh nghiệp công nghệ và doanh nghiệp Việt Nam nói chung tạo dựng uy tín khi bước ra thị trường thế giới.

Một hướng đổi mới khác là chuyển đổi số trong xúc tiến thương mại bởi các nền tảng số có thể giúp doanh nghiệp tiếp cận thông tin, tìm kiếm và sàng lọc đối tác nhanh hơn, mở rộng phạm vi kết nối và giảm chi phí. Dự kiến cuối năm 2026, Cổng Xúc tiến thương mại số quốc gia sẽ được đưa vào vận hành, từng bước trở thành điểm truy cập thống nhất để doanh nghiệp tiếp cận thông tin, dữ liệu và dịch vụ của hệ sinh thái xúc tiến thương mại số.

Hệ sinh thái xúc tiến thương mại số (DECOBIZ) cũng được định hướng như một công cụ thay đổi phương thức tổ chức xúc tiến. Ông Vũ Bá Phú nhấn mạnh: Ý nghĩa lớn nhất của DECOBIZ là giúp chuyển từ số hóa từng hoạt động xúc tiến thương mại sang chuyển đổi phương thức tổ chức xúc tiến thương mại. Theo đó, quy trình được định hướng từ số hóa thông tin, tìm kiếm và sàng lọc đối tác, kết nối trực tuyến đến thúc đẩy giao dịch và hợp tác trực tiếp.

Từ thực tế triển khai tại địa phương, Giám đốc Trung tâm Xúc tiến Thương mại và Đầu tư Thành phố Hồ Chí Minh Phạm Quang Nhật cho hay: Dữ liệu phải bảo đảm “đúng, đủ, sạch, sống” để có thể hỗ trợ hiệu quả cho hoạt động xúc tiến. Việc ứng dụng AI có thể hỗ trợ phân tích dữ liệu, nhận diện nhu cầu và kết nối đối tác, nhưng quyết định cuối cùng vẫn cần sự tham gia của con người. Đặc biệt, hiệu quả của nền tảng số phải được đánh giá bằng khả năng tạo ra dữ liệu và cơ hội giao thương thực chất, chứ không chỉ bằng số lượt truy cập.

Để tạo đà cho tăng trưởng hai con số, Bộ Công Thương cho biết sẽ tập trung xúc tiến thương mại sang các thị trường, ngành hàng và doanh nghiệp có dư địa tăng trưởng. Cùng đó, tận dụng sức mua mùa cao điểm, khai thác FTA, mở rộng thị trường và chủ động ứng phó rào cản thương mại. Về dài hạn, xúc tiến thương mại sẽ hướng tới nâng giá trị gia tăng, xây dựng thương hiệu và đưa doanh nghiệp Việt Nam tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị toàn cầu.