Tập trung rà soát, tháo gỡ khó khăn các dự án chậm tiến độ

Dự án nhà ở xã hội phường Duy Hà đang được tập trung thi công theo đúng tiến độ.

Rà soát toàn diện các dự án chậm tiến độ

Theo báo cáo của Sở Tài chính, trên hệ thống 751 (Hệ thống cơ sở dữ liệu của Ban Chỉ đạo về giải quyết các dự án tồn đọng được thiết lập trên hạ tầng của Hệ thống Đầu tư công) hiện có 54 dự án đầu tư công khó khăn, vướng mắc, tồn đọng kéo dài.

Đến nay, tỉnh đã xử lý dứt điểm 34 dự án. Trong số này có 11 dự án đã xử lý xong các tồn tại; 17 dự án xác định điểm dừng kỹ thuật để dừng thực hiện và quyết toán; 4 dự án tiếp tục được bố trí vốn để hoàn thành; 2 dự án đang tập trung tháo gỡ khó khăn về giải phóng mặt bằng. Hiện còn 20 dự án tiếp tục được xử lý, trong đó có 19 dự án thuộc thẩm quyền của tỉnh và đã có phương án giải quyết trong năm 2026.

Đối với các dự án ngoài ngân sách trên Hệ thống 751, toàn tỉnh có 84 dự án được rà soát. Trong đó, 10 dự án đã chấm dứt hoặc đang hoàn thiện thủ tục chấm dứt hoạt động; 12 dự án đã xử lý xong khó khăn, vướng mắc; còn 62 dự án tiếp tục chậm tiến độ với tổng vốn đăng ký khoảng 41.740 tỷ đồng và diện tích sử dụng đất hơn 1.535ha.

Qua rà soát tổng thể sau sáp nhập tỉnh, Ninh Bình hiện có 147 dự án đầu tư ngoài ngân sách gặp khó khăn, vướng mắc hoặc chậm tiến độ với tổng vốn đăng ký gần 33 nghìn tỷ đồng, diện tích sử dụng đất hơn 2.378ha. Trong đó có 70 dự án sản xuất, kinh doanh, 44 dự án thương mại dịch vụ, 9 dự án đô thị nhà ở cùng nhiều dự án thuộc lĩnh vực hạ tầng, y tế, giáo dục, khoáng sản.

Trong lĩnh vực đầu tư công, qua rà soát có 139 dự án chậm tiến độ, khó khăn, vướng mắc. Trong đó có 107 dự án vướng mắc về thủ tục pháp lý như thiếu hồ sơ, chưa đủ điều kiện quyết toán; 24 dự án vướng mắc về đất đai, giải phóng mặt bằng và quy hoạch; một số dự án gặp khó khăn về vốn hoặc cần cơ chế tháo gỡ từ cấp có thẩm quyền.

Theo đánh giá của Sở Tài chính, nguyên nhân của tình trạng chậm tiến độ xuất phát từ nhiều yếu tố. Một số địa phương trước đây chưa chủ động trong công tác chuẩn bị đầu tư; việc khảo sát, đề xuất dự án chưa sát thực tế; lựa chọn công trình đầu tư còn dàn trải. Một số dự án gặp vướng mắc về quy hoạch, địa điểm, giải phóng mặt bằng dẫn tới kéo dài thời gian thực hiện và chưa thể quyết toán.

Bên cạnh đó, một số dự án thi công kéo dài qua nhiều giai đoạn sáp nhập đơn vị hành chính, thay đổi cán bộ phụ trách khiến công tác lưu trữ, bàn giao hồ sơ chưa đầy đủ, ảnh hưởng đến việc hoàn thiện thủ tục quyết toán. Một số nhà thầu chưa tích cực phối hợp hoàn thiện hồ sơ do phần lớn giá trị khối lượng đã được thanh toán.

Những kết quả rà soát cho thấy các dự án chậm tiến độ phần lớn đều tồn tại trong thời gian dài, liên quan đến nhiều lĩnh vực và nhiều giai đoạn quản lý khác nhau. Điều này đặt ra yêu cầu phải có giải pháp đồng bộ, thống nhất trong quá trình tháo gỡ và xử lý.

Tập trung tháo gỡ khó khăn

Trước yêu cầu xử lý các dự án tồn đọng, kéo dài nhằm nâng cao hiệu quả sử dụng nguồn lực đầu tư, theo tinh thần Nghị định số 147/2026/NĐ-CP, ngày 7/5/2026 của Chính phủ hướng dẫn thực hiện cơ chế, chính sách đặc thù tháo gỡ khó khăn, vướng mắc cho các dự án tồn đọng, kéo dài theo Nghị quyết số 29/2026/QH16 của Quốc hội, Ban Thường vụ Tỉnh ủy Ninh Bình đã thành lập Tổ công tác 512 theo Quyết định số 512-QĐ/TU ngày 10/4/2026 nhằm rà soát, chỉ đạo xử lý các dự án chậm tiến độ, tồn đọng kéo dài hoặc có nguy cơ gây thất thoát, lãng phí.

Quan điểm xử lý của tỉnh là rà soát kỹ từng dự án để phân loại cụ thể theo từng nhóm khó khăn, vướng mắc nhằm có hướng giải quyết phù hợp. Đối với các dự án còn khả năng triển khai, các sở, ngành và địa phương tập trung hướng dẫn tháo gỡ khó khăn về thủ tục đầu tư, đất đai, giải phóng mặt bằng, quy hoạch để tiếp tục thực hiện theo đúng quy định. Những dự án chậm tiến độ do nguyên nhân khách quan sẽ được xem xét gia hạn tiến độ nếu đáp ứng điều kiện theo quy định pháp luật.

Đối với các dự án kéo dài nhiều năm nhưng không bảo đảm khả năng thực hiện hoặc không còn phù hợp với tình hình thực tế, tỉnh sẽ rà soát, xem xét xử lý theo quy định nhằm nâng cao hiệu quả sử dụng đất đai và nguồn lực đầu tư xã hội. Thực hiện chỉ đạo của tỉnh, nhiều địa phương đã chủ động rà soát, phân loại các dự án chậm tiến độ để xây dựng phương án tháo gỡ phù hợp.

Tại phường Hoa Lư, Ban Quản lý dự án đầu tư xây dựng đã tiếp nhận 36 dự án do tỉnh chuyển giao với tổng mức đầu tư hơn 1.185 tỷ đồng. Qua rà soát có 11 dự án phát sinh khó khăn, chủ yếu liên quan đến giải phóng mặt bằng và nguồn vốn.

Ông Phạm Xuân Thanh, Phó Giám đốc Ban Quản lý dự án đầu tư xây dựng phường Hoa Lư cho biết: Ngay sau khi tiếp nhận các dự án do tỉnh bàn giao, đơn vị đã rà soát từng công trình để phân loại xử lý. Đối với các dự án còn khả năng triển khai, địa phương tập trung tháo gỡ khó khăn về giải phóng mặt bằng, thủ tục đầu tư và nguồn vốn; đồng thời đề xuất dừng hoặc hủy bỏ đối với các dự án không còn phù hợp nhằm nâng cao hiệu quả sử dụng nguồn lực đầu tư.

Trong công tác giải phóng mặt bằng, tỉnh yêu cầu các địa phương chủ động đối thoại với người dân, công khai thông tin quy hoạch, phương án bồi thường và tái định cư để tạo sự đồng thuận trong quá trình triển khai dự án. Các sở, ngành liên quan được giao phối hợp chặt chẽ với địa phương để giải quyết các khó khăn phát sinh, tránh để tình trạng chậm xử lý kéo dài.

Đối với các dự án có khó khăn về tài chính, các cơ quan chuyên môn sẽ rà soát cụ thể từng trường hợp để hướng dẫn nhà đầu tư điều chỉnh dự án, gia hạn tiến độ sử dụng đất hoặc tiếp tục hoàn thiện các điều kiện triển khai theo quy định. Với những dự án không còn đủ điều kiện thực hiện, tỉnh sẽ xem xét thu hồi đất hoặc chấm dứt hoạt động dự án theo quy định pháp luật.

Tỉnh cũng yêu cầu tăng cường công tác kiểm tra, giám sát tiến độ thực hiện dự án; nâng cao trách nhiệm của chủ đầu tư và các cơ quan quản lý; thường xuyên rà soát, kịp thời phát hiện khó khăn, vướng mắc để có biện pháp xử lý phù hợp.

Việc xử lý các dự án chậm tiến độ là công việc không dễ bởi nhiều dự án đã kéo dài qua nhiều năm, liên quan đến nhiều lĩnh vực và tồn tại nhiều vướng mắc khác nhau. Tuy nhiên, quá trình rà soát, tháo gỡ và xử lý các dự án này đang cho thấy quyết tâm của tỉnh trong việc nâng cao hiệu quả sử dụng đất đai, sử dụng vốn đầu tư và từng bước khơi thông các nguồn lực, góp phần tạo thêm không gian phát triển, cải thiện môi trường đầu tư và thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội của tỉnh trong thời gian tới.