Thành lập thành phố Quảng Ninh: Mở rộng không gian phát triển, tạo cực tăng trưởng mới
Các đại biểu Quốc hội cho rằng việc thành lập thành phố Quảng Ninh là bước chuyển quan trọng, tạo thêm dư địa phát triển, đồng thời đặt ra yêu cầu đổi mới mạnh mẽ về quản trị đô thị, bảo vệ môi trường và tăng cường liên kết vùng.
Không chỉ đổi tên đơn vị hành chính
Sáng 12/8, tại Kỳ họp không thường lệ lần thứ Nhất, Quốc hội khóa XVI, các đại biểu thảo luận về việc thành lập thành phố Quảng Ninh. Đa số ý kiến đánh giá đề án có cơ sở chính trị, pháp lý và thực tiễn, đồng thời phù hợp với các quy hoạch quốc gia và quy hoạch vùng.

Đại biểu Trần Thị Hồng Thanh (Đoàn ĐBQH tỉnh Ninh Bình) phát biểu. (Ảnh: Quốc hội)
Đại biểu Trần Thị Hồng Thanh (Đoàn ĐBQH tỉnh Ninh Bình) cho rằng Quảng Ninh có vị trí đặc biệt khi vừa có biên giới trên bộ, trên biển với Trung Quốc, vừa sở hữu hệ thống cửa khẩu quốc tế, không gian biển đảo rộng lớn và các di sản có giá trị quốc tế. Cùng với Hà Nội và Hải Phòng, Quảng Ninh đã hình thành tam giác động lực phía Bắc, giữ vai trò quan trọng về kinh tế, giao thương, quốc phòng và an ninh.
Về nền tảng kinh tế, Quảng Ninh thuộc nhóm địa phương có quy mô kinh tế lớn. Tốc độ tăng trưởng năm 2025 đạt 11,89%, cao nhất cả nước, trong khi thu ngân sách đứng thứ 6. Đại biểu Trần Hoàng Ngân cho biết quy mô kinh tế của tỉnh khoảng 14 tỷ USD, GDP bình quân đầu người đứng đầu cả nước và thu ngân sách đạt hơn 86.000 tỷ đồng.
Theo các đại biểu, việc chuyển từ tỉnh lên thành phố trực thuộc Trung ương không nên dừng ở thay đổi mô hình hành chính mà phải đi kèm cải cách phương thức quản trị.
Đại biểu Hoàng Văn Nghĩa (Đoàn ĐBQH tỉnh Quảng Ngãi) đề nghị Quảng Ninh chuyển mạnh sang quản trị đô thị hiện đại, dựa trên kết quả, ứng dụng các công cụ như KPI, OKR và dữ liệu lớn vào hoạt động của Trung tâm vận hành thông minh. Trong khi đó, đại biểu Trần Thị Hồng Thanh cho rằng việc giữ nguyên bộ máy hiện tại chỉ nên là giải pháp chuyển tiếp; về lâu dài cần sắp xếp nhân lực theo vị trí việc làm, tinh giản biên chế nhưng vẫn bảo đảm đội ngũ chuyên môn trong các lĩnh vực quản lý đô thị, đất đai, xây dựng, môi trường và chuyển đổi số.
Một yêu cầu khác được đặt ra là phát triển đô thị phải đi cùng bảo tồn di sản và bảo vệ môi trường. Các đại biểu lưu ý Quảng Ninh có sự chênh lệch phát triển giữa đô thị, ven biển với miền núi, biên giới, do đó cần cơ chế điều tiết nguồn lực để hạn chế khoảng cách phát triển và tránh đô thị hóa chỉ tập trung tại một số khu vực.
Phát huy thế mạnh kinh tế biển, tăng liên kết vùng
Phát biểu tại phiên thảo luận, đại biểu Tạ Đình Thi (Đoàn ĐBQH thành phố Hà Nội) nhấn mạnh lợi thế biển đảo của Quảng Ninh với đường bờ biển dài, diện tích mặt biển lớn, hàng nghìn đảo và nhiều vịnh, danh thắng nổi tiếng. Đây là nền tảng để địa phương phát triển du lịch di sản, kinh tế hàng hải, logistics, thủy sản bền vững, năng lượng tái tạo và các ngành kinh tế biển mới.

Đại biểu Tạ Đình Thi (Đoàn ĐBQH thành phố Hà Nội) phát biểu
Để khai thác không gian phát triển mới, đại biểu Tạ Đình Thi đề nghị tiếp tục đầu tư hạ tầng giao thông, năng lượng, hạ tầng số; thúc đẩy các công trình lưỡng dụng, phát triển cửa khẩu thông minh Móng Cái, đồng thời lấy khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số làm động lực.
Trong khi đó, đại biểu Nguyễn Thị Thu Nguyệt cho rằng giá trị lớn hơn của việc thành lập thành phố Quảng Ninh là tạo dựng một cực tăng trưởng có sức lan tỏa. Vì vậy, các cơ chế chính sách sau khi thành lập cần hướng tới tăng cường liên kết vùng, kết nối Quảng Ninh với các địa phương còn hạn chế về hạ tầng, công nghệ và thị trường.
Bên cạnh kỳ vọng, các đại biểu cũng lưu ý những sức ép có thể phát sinh khi đô thị hóa nhanh như ùn tắc giao thông, thiếu nhà ở xã hội, quá tải trường học, bệnh viện, rác thải, nước thải và an ninh trật tự. Do đó, Quảng Ninh cần sớm rà soát quy hoạch, nâng chuẩn hạ tầng và chủ động các giải pháp hỗ trợ người dân, doanh nghiệp trong quá trình chuyển đổi mô hình hành chính.













