Thắp lửa văn hóa đọc trong học đường

Mô hình “Thư viện xanh” của Trường Tiểu học thị trấn Vĩnh Tường, xã Vĩnh Tường.

Xây dựng văn hóa đọc hiện nay không còn là hoạt động ngoại khóa đơn thuần mà trở thành phong trào thi đua sôi nổi, lan tỏa tại nhiều trường học trên địa bàn tỉnh. Bằng những cách làm sáng tạo, thiết thực, các thầy cô đã thắp lên “ngọn lửa” tri thức, truyền cảm hứng tới học sinh, đồng thời bồi dưỡng nhân cách, tạo tiền đề cho hành trình học tập suốt đời của các em.

Khi tiếng trống ra chơi vang lên, học sinh Trường Tiểu học thị trấn Vĩnh Tường, xã Vĩnh Tường lại háo hức ùa ra “thư viện trên cây”. Một không gian mở, thoáng đạt, rộng rãi, thiết kế độc đáo, đẹp mắt, hài hòa với khung cảnh thiên nhiên đã để lại ấn tượng đặc biệt cho các em nhỏ. Với gần 2 nghìn đầu sách, báo, thư viện trở thành không gian lý tưởng, tạo sức hút, giúp các em thích thú hơn với việc đọc sách mỗi ngày.

Điều chúng tôi ấn tượng khi đến ngôi trường này là tình yêu sách và sự nhiệt huyết trong phát triển văn hóa đọc của giáo viên. Các thầy cô đều yêu thích đọc sách, trưởng thành từ sách nên luôn đau đáu với ý tưởng giúp học sinh tiếp cận với nhiều cuốn sách hay. Từ đó, phong trào đọc sách liên tục phát triển, trở thành hoạt động thường xuyên.

Cô giáo Đào Thị Vĩnh - Hiệu trưởng Trường Tiểu học thị trấn Vĩnh Tường cho biết: Để duy trì, lan tỏa phong trào đọc sách, ngoài việc đầu tư cơ sở vật chất, không gian thư viện, chúng tôi thường xuyên bổ sung nguồn tư liệu ngày càng phong phú từ nguồn ngân sách nhà trường và nhà tài trợ, giúp các em thêm yêu sách.

Trước sự phát triển nhanh của công nghệ thông tin, việc đưa học sinh trở lại với trang sách truyền thống không dễ dàng. Tuy nhiên, sáng tạo không gian đọc thân thiện, đặc biệt là sự tâm huyết của các thầy, cô giáo đã truyền cảm hứng, tạo động lực cho các em mỗi ngày. Những mô hình “Thư viện xanh” như của Trường Tiểu học thị trấn Vĩnh Tường đang là nơi thu hút học sinh, bồi dưỡng kiến thức, tạo môi trường thân thiện cho các em học tập, tiếp thu kiến thức mới, vừa được học, được chơi, thư giãn sau những giờ trên lớp.

Ngay từ bậc tiểu học, nhiều em học sinh đã có niềm đam mê đọc sách.

Trong thế giới hiện đại, những cú chạm màn hình dường như đang dần thay thế những trang sách giấy, việc “đánh thức” văn hóa đọc đứng trước nhiều khó khăn. Vì vậy, khơi dậy tình yêu con chữ qua mỗi trang sách là một thách thức không hề nhỏ.

Được học tập trong ngôi trường có phong trào đọc sách lan tỏa mạnh mẽ, cùng tình yêu, niềm đam mê với sách, em Đào Hồng Anh - Lớp 12I, Trường THPT Trần Phú, phường Vĩnh Phúc đã trở thành tấm gương tiêu biểu phát triển văn hóa đọc. Hồng Anh vinh dự đạt giải Nhì cuộc thi Đại sứ văn hóa đọc toàn quốc năm 2025 do Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch tổ chức.

Ngay từ khi còn nhỏ, Đào Hồng Anh đã được nuôi dưỡng tình yêu với trang sách. Em dành phần lớn thời gian rảnh rỗi để đọc, khám phá kho tàng tri thức và những bài học nhân văn từ sách. Gia đình, thầy cô chính là “cái nôi” nuôi dưỡng niềm đam mê lớn dần trong em.

Chị Lê Thị Thảo - phụ huynh em Đào Hồng Anh cho biết: “Ngay từ khi các cháu bắt đầu hiểu ngôn ngữ giao tiếp, tôi thường đọc cho con nghe những câu chuyện cổ tích, dân gian hay đưa ra câu hỏi, câu đố, giúp các con tự tìm hiểu kiến thức và tích cực tham gia các hoạt động cộng đồng, lan tỏa niềm đam mê đọc sách đến các bạn cùng trang lứa”.

Không chỉ dành thời gian đọc sách ở nhà, thư viện nhà trường là nơi yêu thích của Hồng Anh, bởi tại đây, em có thể tìm đọc những cuốn sách phù hợp với lứa tuổi. Duy trì thói quen đọc sách mỗi ngày, Hồng Anh càng nhận ra giá trị của văn hóa đọc và ấp ủ mong muốn lan tỏa niềm say mê ấy đến nhiều người hơn.

Em Đào Hồng Anh (thứ 2 từ trái sang) cùng cô giáo và các bạn trao đổi kiến thức qua những trang sách tại thư viện Trường THPT Trần Phú.

Đào Hồng Anh chia sẻ: Thông qua cuộc thi Đại sứ văn hóa đọc, em muốn lan tỏa đến mọi người rằng, chúng ta không “phải đọc” mà là “được đọc” sách. Đây cũng là cách tiếp cận, mở rộng tri thức, đồng thời giải trí, giảm căng thẳng sau mỗi giờ học. Trong thời đại công nghệ số, chúng em có thể đọc sách ở trường, tại gia đình, trên mạng hoặc đọc sách điện tử, Audiobook...

Câu chuyện của Đào Hồng Anh giống như “ngọn lửa” thắp sáng tình yêu sách cho các bạn trẻ, để từ những trang sách, các em học cách yêu thương, dũng cảm và sống ý nghĩa hơn mỗi ngày. Nhận thức được trách nhiệm của một Đại sứ văn hóa đọc, Hồng Anh tìm những cuốn sách hay, phù hợp để giới thiệu cho bạn bè và đặc biệt là truyền cảm hứng đọc đến các bạn cùng trường.

Không chỉ đam mê đọc sách, Hồng Anh còn là học sinh gương mẫu, tự tin, tích cực tham gia các phong trào, hoạt động của nhà trường. Nhiều năm liền, em là học sinh giỏi, được bạn bè, thầy cô quý mến. Với những tấm gương như Đào Hồng Anh, phong trào xây dựng xã hội học tập, phát triển văn hóa đọc sẽ ngày càng lan tỏa sâu rộng, góp phần đào tạo nên những công dân ưu tú, phục vụ đắc lực sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc.

Để phong trào đọc sách trên địa bàn tỉnh lan tỏa mạnh mẽ hơn cần có thêm những cách làm sáng tạo nhằm thu hút người đọc, hướng việc đọc sách trở thành thói quen, một nét đẹp văn hóa. Điều đó đòi hỏi môi trường đọc thuận lợi, xây dựng thói quen đọc sách ngay từ gia đình, trong nhà trường và cộng đồng.

“Thắp lửa”, duy trì văn hóa đọc cần sự chung tay của toàn xã hội. Mỗi chúng ta hãy trở thành một “đại sứ văn hóa đọc” bằng cách khuyến khích con em tìm đến sách, lan tỏa những cuốn sách hay, ý nghĩa để tạo nên cộng đồng tri thức, một xã hội biết trân trọng giá trị của việc học tập suốt đời.

Nguyên Anh