Thẻ tín dụng nội địa tăng 63%, vì sao công nhân vẫn khó tiếp cận?
Hơn 7,4 triệu thẻ tín dụng nội địa đang lưu hành, tăng 63% so với cùng kỳ. Tuy nhiên, thu nhập biến động và khó chứng minh khả năng trả nợ vẫn là rào cản với nhiều công nhân muốn tiếp cận tín dụng ngân hàng.
Ngày 19/11, tại hội thảo “Giải pháp mở rộng tiếp cận thẻ tín dụng nội địa cho người lao động, đẩy lùi tín dụng đen”, các chuyên gia và đại diện ngân hàng đã chỉ ra những khó khăn trong việc đưa sản phẩm tín dụng chính thức đến gần hơn với người lao động.
Thẻ tăng mạnh, công nhân vẫn khó tiếp cận
Theo ông Lê Anh Dũng, Phó Vụ trưởng Vụ Thanh toán, Ngân hàng Nhà nước (NHNN), đến hết tháng 9/2026, có 17 tổ chức phát hành thẻ tín dụng nội địa, với hơn 7,4 triệu thẻ đang lưu hành, tăng 63% so với cùng kỳ năm 2025. Giai đoạn 2021–2025, số lượng thẻ phát hành tăng bình quân 88% mỗi năm.
Tuy nhiên, so với hơn 21,1 triệu thẻ tín dụng đang lưu hành trên thị trường, thẻ nội địa mới chiếm khoảng 35%, chủ yếu tập trung tại một số ngân hàng và công ty tài chính. Số lượng thẻ tăng nhanh nhưng việc tiếp cận tín dụng của công nhân, người lao động thu nhập thấp và trung bình vẫn gặp nhiều trở ngại.

Toàn cảnh Hội thảo.
Bà Nguyễn Thị Diễm Hằng, Phó Giám đốc Trung tâm Thẻ Agribank, cho biết khó khăn lớn nhất là chứng minh thu nhập và đánh giá khả năng trả nợ. Thu nhập của công nhân phụ thuộc vào kỳ lương, ca kíp và thời gian làm thêm nên mức lương cơ bản không phải lúc nào cũng phản ánh đầy đủ khả năng tài chính thực tế.
Trong khi đó, nhu cầu vay của người lao động thường không lớn nhưng lại phát sinh cấp bách.
Khảo sát của BEAM tại một số doanh nghiệp đối tác cho thấy 86,07% người lao động tham gia khảo sát thường xuyên đối mặt với tình trạng thiếu hụt tài chính; 29,53% phải co kéo chi tiêu chỉ sau 10–15 ngày nhận lương và 47,63% gặp khó khăn vì các khoản chi ngoài dự kiến.
Dữ liệu vận hành Flexpay của BEAM cũng ghi nhận gần 110.000 lượt ứng lương tính đến tháng 10/2026, với giá trị bình quân khoảng 900.000–1 triệu đồng/lượt. Đáng chú ý, khoảng 20% giao dịch diễn ra từ 22h đến 3h sáng hôm sau.
Theo ông Nguyễn Văn Dũng, Giám đốc Kinh doanh BEAM, những con số này cho thấy nhu cầu tiếp cận nguồn tiền nhanh, kể cả ngoài giờ hành chính. Đây cũng là vấn đề các tổ chức tài chính cần tính đến khi thiết kế sản phẩm cho công nhân.
Mở rộng tín dụng nhưng phải kiểm soát rủi ro nợ
Để tháo gỡ rào cản tiếp cận thẻ, ông Lê Anh Dũng cho rằng các tổ chức phát hành cần đổi mới cách đánh giá khách hàng, kết hợp dữ liệu thu nhập qua tài khoản, dòng tiền, lịch sử giao dịch và trả nợ để xác định khả năng thanh toán phù hợp hơn.
Cùng với đó, cần thiết kế hạn mức thận trọng, công khai lãi suất, phí và mở rộng điểm chấp nhận thẻ tại khu công nghiệp, khu nhà trọ, cửa hàng tiện ích, nhà thuốc, nơi người lao động thường xuyên chi tiêu.
Một giải pháp được đề xuất tại hội thảo là tăng cường phối hợp giữa doanh nghiệp sử dụng lao động, đơn vị công nghệ tài chính và ngân hàng.
Theo đại diện BEAM, doanh nghiệp có thể xác nhận tình trạng làm việc, ngày công; đơn vị công nghệ hỗ trợ kết nối với người lao động, còn ngân hàng thực hiện thẩm định và quyết định cấp thẻ theo quy trình riêng.
Mô hình này có thể kết hợp thẻ tín dụng nội địa với dịch vụ ứng lương linh hoạt. Trong đó, ứng lương đáp ứng những khoản chi cấp bách trước kỳ nhận lương, còn thẻ tín dụng phù hợp hơn với các khoản mua sắm, thanh toán có kế hoạch.
Tuy nhiên, mở rộng tín dụng không đồng nghĩa với khuyến khích người lao động vay tiêu dùng bằng mọi giá.
ThS. Ngô Thành Huấn, Chủ tịch HĐQT Công ty Cổ phần Tư vấn đầu tư và Quản lý tài sản FIDT, cho rằng khả năng trả nợ cần được tính trên phần thu nhập còn lại sau khi trừ chi phí sinh hoạt thiết yếu, các khoản nợ hiện có và tiền dự phòng. Đặc biệt, không nên lấy mức thu nhập cao nhất nhờ tăng ca hoặc thưởng làm căn cứ cho nghĩa vụ trả nợ cố định kéo dài.
Cùng quan điểm thận trọng, TS. Châu Đình Linh, giảng viên Trường Đại học Ngân hàng TP.HCM, đề xuất người lao động ưu tiên tiết kiệm, dự phòng trước khi phân bổ tiền cho chi tiêu. Các ứng dụng ngân hàng và công nghệ tài chính cũng cần thể hiện đơn giản, rõ ràng số tiền gốc, lãi phải trả hằng tháng để người dùng dễ theo dõi.
Ở góc độ hạ tầng thanh toán, ông Nguyễn Đăng Hùng, Phó Tổng Giám đốc NAPAS, nhấn mạnh yêu cầu giảm chi phí chấp nhận thẻ, mở rộng mạng lưới thanh toán tại nơi người lao động sinh sống, làm việc. NAPAS đang phối hợp với các ngân hàng phát triển sản phẩm thẻ nội địa và các tiện ích thanh toán đi kèm.
Từ những vấn đề đặt ra tại hội thảo, việc mở rộng thẻ tín dụng nội địa không chỉ phụ thuộc vào số lượng thẻ phát hành mà còn ở khả năng đáp ứng nhu cầu thực tế của công nhân. Hạn mức phù hợp, chi phí minh bạch, thủ tục thuận tiện và kỳ thanh toán tương thích với ngày nhận lương là những yếu tố quan trọng để người lao động tiếp cận tín dụng chính thức mà không tạo thêm áp lực nợ nần.


