Thêm dư địa tài chính cho doanh nghiệp từ chính sách thuế

Để hỗ trợ doanh nghiệp duy trì, mở rộng hoạt động và giảm áp lực về vốn, ngành tài chính đã triển khai đồng bộ nhiều giải pháp. Ảnh: TTXVN

Từ đầu năm 2026 đến nay, bối cảnh kinh tế thế giới tiếp tục diễn biến phức tạp. Các hoạt động sản xuất, kinh doanh trong nước chịu nhiều tác động bất lợi từ những biến động thương mại, sự tăng cao của giá năng lượng cũng như các chi phí đầu vào. Để hỗ trợ doanh nghiệp duy trì, mở rộng hoạt động và giảm áp lực về vốn, ngành tài chính đã triển khai đồng bộ nhiều giải pháp. Trong đó, nổi bật là việc đẩy nhanh hoàn thuế VAT và chủ động tham mưu các chính sách miễn, giảm thuế. Hai nhóm giải pháp này được kỳ vọng giúp doanh nghiệp có thêm nguồn lực phục hồi, giảm chi phí và tạo dư địa mở rộng sản xuất, kinh doanh, hướng tới mục tiêu tăng trưởng kinh tế hai con số.

Hoàn thuế tăng 32%, hỗ trợ doanh nghiệp quay vòng vốn

Giải pháp thực thi trước mắt, công tác hoàn thuế VAT đã ghi nhận những kết quả tích cực trong việc giúp các đơn vị tối ưu hóa dòng tiền quay vòng. Thống kê của Cục Thuế cho thấy, tính đến ngày 11/8/2026, toàn ngành đã ban hành 11.627 quyết định hoàn thuế với tổng số tiền được hoàn đạt 111.726 tỷ đồng, hoàn thành 64,4% dự toán hoàn thuế của cả năm 2026. So với cùng kỳ thực hiện, kết quả này ghi nhận mức tăng 9% về số lượng quyết định ban hành và tăng 32% về tổng số tiền được hoàn trả, góp phần tích cực vào việc hỗ trợ doanh nghiệp, nhà đầu tư thúc đẩy sản xuất, kinh doanh và xuất khẩu.

Hiệu quả tối ưu dòng tiền này đạt được nhờ việc triển khai đồng bộ các giải pháp ứng dụng công nghệ, mang lại tỷ lệ hồ sơ hoàn thuế VAT điện tử đạt 99%. Hầu hết hồ sơ đều được hệ thống phân loại rủi ro tự động để xác định chính xác thuộc diện kiểm tra trước, hoàn thuế sau hay hoàn thuế trước, kiểm tra sau. Đáng chú ý, 87% hồ sơ được giải quyết theo cơ chế "hoàn trước, kiểm tra sau" chỉ trong 6 ngày làm việc kể từ khi nhận đủ hồ sơ hợp lệ. Kết quả này cho thấy nỗ lực rút ngắn thời gian xử lý hồ sơ hoàn thuế theo chỉ đạo của Chính phủ và Bộ Tài chính, đồng thời tháo gỡ một trong những vướng mắc được cộng đồng doanh nghiệp phản ánh trong thời gian qua.

Để có được kết quả này, từ đầu quý IV/2025 và đầu năm 2026, Cục Thuế đã chỉ đạo các cấp tập trung hỗ trợ người nộp thuế thực hiện đúng quy định. Song song với việc tạo thuận lợi cho các đơn vị tuân thủ tốt, ngành thuế vẫn duy trì cơ chế kiểm soát rủi ro chặt chẽ. Toàn ngành đang tập trung giải quyết 1.927 hồ sơ với số tiền đề nghị hoàn là 34.521 tỷ đồng, trong đó có 245 hồ sơ xử lý kéo dài (chiếm 1,7% tổng số hồ sơ đã tiếp nhận trong kỳ) do thuộc diện có dấu hiệu rủi ro cao, cần xác minh thông tin trước khi hoàn. Cơ quan thuế đã thông báo cụ thể cho người nộp thuế để phối hợp rà soát, đồng thời phối hợp với các cơ quan chức năng đấu tranh với các hành vi gian lận.

Lãnh đạo ngành thuế nhấn mạnh, việc kiểm soát, phòng, chống gian lận và mua bán hóa đơn bất hợp pháp là cần thiết, song công tác quản lý rủi ro phải bảo đảm không làm chậm việc hoàn thuế đối với các doanh nghiệp có hồ sơ hợp lệ, đủ điều kiện theo quy định.

Việc giảm 30% thuế sẽ giúp doanh nghiệp và hộ kinh doanh có thêm dòng tiền giải quyết các nhu cầu thiết thực. Ảnh: tapchikinhtetaichinh.vn

Đề xuất giảm 30% thuế, nuôi dưỡng nguồn lực cho doanh nghiệp

Bên cạnh việc đẩy nhanh hoàn thuế VAT nhằm hỗ trợ doanh nghiệp bổ sung vốn lưu động, việc chủ động đề xuất giảm nghĩa vụ thuế được xem là giải pháp góp phần nuôi dưỡng nguồn lực tài chính trong dài hạn. Bộ Tài chính đang đề xuất giảm 30% thuế thu nhập cá nhân (TNCN) và thuế thu nhập doanh nghiệp (TNDN) đối với hộ, cá nhân kinh doanh và doanh nghiệp có tổng doanh thu đến 10 tỷ đồng/năm, áp dụng ngay cho kỳ tính thuế năm 2026-2027.

Lý giải cho đề xuất này, Bộ Tài chính cho biết, trong bối cảnh chính sách giảm 2% thuế VAT từ 10% xuống 8% dự kiến hết hiệu lực vào cuối năm 2026, việc tiếp tục nghiên cứu các chính sách hỗ trợ về thuế là cần thiết. Đề xuất giảm thuế TNCN và thuế TNDN được kỳ vọng hỗ trợ trực tiếp cho khu vực hộ kinh doanh và doanh nghiệp quy mô nhỏ, vốn chiếm số lượng lớn nhưng năng lực cạnh tranh và khả năng chống chịu còn hạn chế. Đánh giá tác động đến thu ngân sách nhà nước, Bộ Tài chính tính toán tổng số giảm thu năm 2026 khoảng 3.191 tỷ đồng và năm 2027 khoảng 3.510 tỷ đồng, tổng cộng dự kiến giảm thu ngân sách hơn 6.700 tỷ đồng.

Ông Mạc Quốc Anh - Phó Chủ tịch kiêm Tổng Thư ký Hiệp hội Doanh nghiệp nhỏ và vừa TP. Hà Nội - đánh giá đề xuất giảm 30% số thuế thu nhập phải nộp trong hai năm 2026-2027 đối với hộ, cá nhân kinh doanh và doanh nghiệp có doanh thu đến 10 tỷ đồng có ý nghĩa thiết thực. Với nguồn lực được giữ lại, doanh nghiệp có thể bổ sung vốn lưu động, duy trì việc làm, cải thiện thu nhập cho người lao động, đầu tư công nghệ, mở rộng thị trường và nâng cao năng lực cạnh tranh...

Việc tăng tốc hoàn thuế và đề xuất giảm thuế là một phần trong chuỗi chính sách hỗ trợ doanh nghiệp đang được triển khai. Trong 7 tháng đầu năm 2026, quy mô các chính sách miễn, giảm và gia hạn thuế, phí đã lên tới khoảng 173.600 tỷ đồng.

Để tối ưu hóa hiệu quả của các chính sách này trong thời gian tới, giới chuyên gia và cộng đồng doanh nghiệp cho rằng, yếu tố then chốt là tiếp tục giữ ổn định chính sách thuế và cắt giảm tối đa chi phí tuân thủ cho người nộp thuế. Khối doanh nghiệp kỳ vọng đề xuất giảm 30% thuế khi được thông qua sẽ đi kèm với chính sách kế toán đơn giản, minh bạch và dễ thực hiện. Các thủ tục kê khai, chứng minh điều kiện hưởng ưu đãi cần được đơn giản hóa, tự động hóa tối đa trên Cổng thông tin thuế điện tử để tránh phát sinh chi phí hoặc thủ tục hành chính phức tạp.

Về dài hạn, hiệu quả của các chính sách hỗ trợ không chỉ phụ thuộc vào mức giảm thuế, mà còn ở khả năng giảm chi phí tuân thủ và tạo môi trường kinh doanh thuận lợi. Khi thủ tục thuế, kế toán và kê khai được đơn giản hóa, doanh nghiệp sẽ có thêm điều kiện duy trì hoạt động và mở rộng đầu tư. Cùng với chính sách thuế, việc cải thiện khả năng tiếp cận vốn, thúc đẩy chuyển đổi số và tăng cường kết nối doanh nghiệp nhỏ với các chuỗi cung ứng lớn sẽ giúp nâng cao hiệu quả của gói hỗ trợ.

Mục tiêu cuối cùng của các chính sách hỗ trợ không chỉ giúp doanh nghiệp vượt qua khó khăn trước mắt, mà còn tạo điều kiện để doanh nghiệp tích lũy nguồn lực, mở rộng sản xuất, tạo thêm việc làm và đóng góp bền vững hơn cho nền kinh tế và ngân sách nhà nước./.