Thị trường chứng khoán trước lo ngại rủi ro điều chỉnh có thể gia tăng

VN-Index vượt mốc 1.900 điểm, song thị trường vẫn cho thấy sự thiếu đồng thuận rõ rệt. Tương tự diễn biến trên Phố Wall hay thị trường Hàn Quốc, đà tăng của chỉ số chủ yếu dựa vào nhóm vốn hóa lớn, trong khi giao dịch chung thiếu sức sống.

Dấu hiệu cảnh báo nhịp điều chỉnh

Điểm số chung bùng nổ chủ yếu nhờ lực kéo từ một số ít cổ phiếu trụ cột, điển hình như nhóm Vingroup. Nhóm cổ phiếu "quốc dân" có nền tảng tốt, triển vọng tích cực lại phần lớn chỉ dao động đi ngang, thậm chí mở biên độ giảm.

Rủi ro điều chỉnh kỹ thuật quanh vùng đỉnh có thể gia tăng nếu độ rộng và thanh khoản không sớm cải thiện.

Đáng chú ý, nhóm cổ phiếu nhà nước dù vừa thu hút dòng tiền mạnh mẽ nhưng lại bất ngờ đảo chiều ngay sau đó. Chưa kể, các bẫy tăng giá (bull-trap) cũng xuất hiện với tần suất dày đặc hơn, khi thị giá tăng giảm đột ngột trong phiên giữa lúc bối cảnh kinh doanh của doanh nghiệp không có nhiều biến động, gây ra thua lỗ cho nhiều nhà đầu tư.

Thanh khoản cũng là điểm cần chú ý. Giá trị giao dịch trong tuần VN-Index vượt đỉnh (11-15/5) chỉ đạt khoảng 27.500 tỷ đồng, thấp hơn đáng kể so với mức hơn 40.500 tỷ đồng khi chỉ số tiếp cận vùng 1.900 điểm hồi cuối tháng 1/2026. Điều này phản ánh tâm lý thận trọng của nhà đầu tư, khi dòng tiền chưa lan tỏa rộng mà vẫn tập trung vào một số cổ phiếu trụ cột. Sự lệch pha giữa chỉ số và mặt bằng cổ phiếu hiện là vấn đề được giới đầu tư theo dõi sát sao.

Chứng khoán MB (MBS) cho biết độ rộng thị trường suy giảm, dòng tiền tham lam sẽ tiếp tục thu hẹp và động lượng suy yếu khi chưa đầy 1/3 số cổ phiếu nằm trên đường trung bình 200 ngày dù chỉ số VN-Index đang ở đỉnh cao mới.

Mặt khác, thị trường đang ở giai đoạn nhạy cảm với các tin xấu hay các yếu tố tiêu cực như địa chính trị, lạm phát hay cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ của Mỹ.

Ông Nguyễn Thế Minh, Giám đốc Khối Ngân hàng đầu tư - Phó Giám đốc Khối kinh doanh Chứng khoán ABS lưu ý, các chỉ báo cần theo dõi trong tuần này là chỉ số USD và lợi suất trái phiếu Mỹ. Đây là các chỉ báo phản ánh nỗi lo ngắn hạn của lạm phát.

Nhiều ý kiến cho rằng nhà đầu tư cần thận trọng trong giao dịch. Nếu độ rộng và thanh khoản không sớm cải thiện, rủi ro điều chỉnh kỹ thuật quanh vùng đỉnh có thể gia tăng.

Theo Chứng khoán BSC, chỉ số VN-Index lập đỉnh cao mới nhưng đà tăng đã chậm lại, trong bối cảnh độ rộng thị trường khá co hẹp, thanh khoản ở mức nền thấp và khối ngoại tiếp tục chuỗi bán ròng khá mạnh. Hiện tại, thị trường vẫn ở giai đoạn vùng trống thông tin hỗ trợ, cơ hội vẫn khá tập trung và chọn lọc.

BSC vẫn giữ nguyên quan điểm, bức tranh thị trường cho thấy sự thiếu đồng thuận rõ nét, rủi ro điều chỉnh kỹ thuật quanh vùng đỉnh sẽ tăng lên. Với việc lạm phát đang quay trở lại trên thế giới và lạm phát vẫn dai dẳng, thị trường có thể sớm bắt đầu định giá khả năng tăng lãi suất.

Lợi nhuận khó kiếm, cần chiến lược nào?

Trong bối cảnh hiện nay, giới chuyên môn đánh giá thị trường không hề dễ kiếm lợi nhuận. Hiệu suất đầu tư của phần đông thị trường đang không thực sự "ngon lành" như xu hướng đi lên của VN-Index. Nhà đầu tư nên thận trọng khi theo đuổi các cổ phiếu đã tăng quá mức trong môi trường này.

Chứng khoán Mirae Asset nhận xét, khi thị trường ở vùng đỉnh lịch sử, xu hướng được kỳ vọng sẽ dịch chuyển sang trạng thái thận trọng hơn, ưu tiên việc kiểm soát tỷ trọng thay vì mua đuổi giá cao. Theo đó, dòng tiền trên thị trường kỳ vọng có sự phân hóa, hướng đến nhóm cổ phiếu có nền tảng nội tại vững chắc, định giá hợp lý và sở hữu câu chuyện tăng trưởng chưa phản ánh hết vào giá.

MBS khuyến nghị nhà đầu tư nên chủ động chốt lời từng phần để đưa danh mục về trạng thái an toàn. Duy trì tỷ trọng tiền mặt cao để sẵn sàng giải ngân khi thị trường chiết khấu về vùng giá hấp dẫn. Các nhóm cổ phiếu nên chú ý gồm: họ Vin, ngân hàng, logistics, dầu khí, chứng khoán, thực phẩm, cao su tự nhiên, bất động sản dân cư, …

Theo ông Nguyễn Trọng Đình Tâm, Giám đốc Khối Tư vấn đầu tư Khách hàng Cá nhân, Chứng khoán Thiên Việt, thay vì sa đà tìm kiếm nguyên nhân từ các yếu tố lý thuyết như động thái khối ngoại, tự doanh, đáo hạn phái sinh hay cơ cấu quỹ ETF, điều quan trọng lúc này là nhà đầu tư cần xác định rõ hành động tiếp theo.

Đồng thời, ông Tâm đưa ra 4 chiến lược cụ thể tùy theo khẩu vị và vị thế của từng nhà đầu tư.

Thứ nhất, tích sản cổ phiếu "quốc dân" cho dài hạn. Nhóm cổ phiếu này hiện chưa thu hút được trọng tâm của dòng tiền, nhưng chính vì vậy lại mở ra cơ hội mua với vùng giá chiết khấu tốt cho tầm nhìn nắm giữ trên 1 năm. Phương pháp đầu tư dài hạn thường khá nhàm chán, không mang lại cảm giác hưng phấn "mua xong trần luôn", do đó sẽ phù hợp hơn với những ai đã có trải nghiệm và kiên định với phương pháp này.

Thứ hai, tìm cơ hội ngắn hạn ở nhóm cổ phiếu nhà nước. Dù chịu nhịp giảm sâu trong phiên 19/5, nhiều đại diện thuộc nhóm dầu khí, ngân hàng quốc doanh... vẫn giữ được xu hướng tăng ngắn hạn và có câu chuyện cơ bản hỗ trợ. Nhà đầu tư lướt sóng có thể cân nhắc mở vị thế nếu mức chiết khấu hấp dẫn tiếp tục được duy trì trong các phiên tiếp theo.

Thứ ba, bình tĩnh rà soát lại các danh mục đang lỗ. Những nhà đầu tư đang gồng lỗ là những người vất vả nhất lúc này. Hành động cần làm ngay là kiểm tra lại trạng thái kỹ thuật của từng cổ phiếu trong danh mục. Nếu mã đó chỉ đang điều chỉnh bình thường trong một xu hướng tăng ngắn hạn, nhà đầu tư vẫn có thể ưu tiên nắm giữ để chờ nhịp bật hồi tiếp theo thay vì bán tháo hoảng loạn.

Thứ tư, mạnh dạn đứng ngoài khi liên tục sai. Nếu các quyết định giải ngân thời gian qua liên tục phạm sai lầm, điều đó cho thấy trạng thái thị trường hiện tại đang không phù hợp với chiến lược mà nhà đầu tư đang áp dụng. Khi đó, nhà đầu tư hoàn toàn có quyền nghỉ ngơi, hạ tỷ trọng cổ phiếu xuống mức thấp hoặc rất thấp. Việc mạnh dạn "bán và đi ngủ" để chờ đợi tín hiệu rõ ràng hơn đôi khi lại là quyết định sáng suốt nhất để bảo toàn vốn.