Thủ tướng: Kiên quyết phòng, chống tham nhũng, tiêu cực, lợi ích nhóm trong xây dựng đường sắt

Thủ tướng chủ trì cuộc họp. Ảnh: VGP/Nhật Bắc

Về dự án đường sắt tốc độ cao Bắc – Nam, Bộ Xây dựng đã có báo cáo về lựa chọn đối tác công nghệ; đồng thời tập trung chỉ đạo xây dựng đề cương nhiệm vụ, lập hồ sơ mời thầu, phấn đấu hoàn thành trong tháng 3/2026; lựa chọn tư vấn lập Báo cáo nghiên cứu khả thi trong quý II/2026. Cả 15/15 địa phương liên quan và Tập đoàn Điện lực Việt Nam đang tích cực rà soát, kiểm đếm khối lượng giải phóng mặt bằng, di dời đường điện và triển khai xây dựng các khu tái định cư.

Đối với dự án đường sắt Lào Cai – Hà Nội – Hải Phòng, các dự án thành phần đang được triển khai đồng bộ, gồm: dự án thành phần 1 (đầu tư hạ tầng kết nối các ga và quảng trường), thành phần 2 (đầu tư xây dựng công trình đường sắt), cùng các dự án giải phóng mặt bằng và di dời công trình điện.

Thủ tướng Chính phủ phát biểu kết luận cuộc họp.

Về các tuyến đường sắt Hà Nội – Lạng Sơn và Hải Phòng – Móng Cái, Bộ Xây dựng tiếp tục tập trung chỉ đạo hoàn thành báo cáo đầu kỳ trong tháng 4/2026; hoàn thành quy hoạch trong năm 2026. Bộ Xây dựng cũng đã có văn bản hướng dẫn thủ tục giao UBND tỉnh Quảng Ninh làm cơ quan chủ quản, chủ đầu tư dự án đường sắt Hải Phòng – Hạ Long – Móng Cái.

Đối với các tuyến đường sắt đô thị, Hà Nội đang triển khai thủ tục đầu tư 6 tuyến (trong đó 4 tuyến dự kiến khởi công trong năm 2026) và đang triển khai thi công 3 tuyến; TPHCM đang ưu tiên tổ chức triển khai, chuẩn bị đầu tư 6 tuyến trong giai đoạn 2026–2030.

Bộ trưởng Bộ Xây dựng Trần Hồng Minh báo cáo tại cuộc họp.

Phát biểu kết luận, Thủ tướng yêu cầu các bộ, ngành, địa phương hoàn thiện hệ thống tiêu chuẩn, quy chuẩn, tiêu chí, quy trình trên cơ sở tham khảo tiêu chuẩn quốc tế nhưng phù hợp với điều kiện Việt Nam, làm căn cứ triển khai đồng bộ, thống nhất trên cả nước; đồng thời phục vụ công tác kiểm tra, giám sát và kết nối các dự án.

Các dự án phải được triển khai kịp thời, đúng tiến độ, tuân thủ đầy đủ quy định, quy trình, tiêu chuẩn, quy chuẩn; đồng thời nâng cao chất lượng. Trong quá trình triển khai cần tăng cường kiểm tra, thanh tra, giám sát, kiểm toán theo quy định; kiên quyết phòng, chống tham nhũng, tiêu cực, lợi ích nhóm. Việc hoàn thiện thủ tục đầu tư phải bảo đảm đúng quy định pháp luật; bố trí vốn đáp ứng yêu cầu tiến độ, kiểm soát chặt chẽ, hiệu quả.

Các địa phương cần tập trung chỉ đạo công tác giải phóng mặt bằng, tái định cư tích cực hơn nữa, bảo đảm nhanh, kịp thời; đồng thời bảo đảm nơi ở mới của người dân có điều kiện sống tốt hơn nơi ở cũ, môi trường sáng – xanh – sạch – đẹp, hạ tầng xã hội đầy đủ; chú trọng tạo việc làm, sinh kế cho người dân.

Đối với dự án đường sắt Lào Cai – Hà Nội – Hải Phòng, các địa phương đẩy nhanh giải phóng mặt bằng; hoàn thành báo cáo khả thi trong tháng 3; đồng thời triển khai xây dựng hạ tầng kết nối.

Với tuyến Hà Nội – Lạng Sơn, các địa phương tích cực hỗ trợ tư vấn lập quy hoạch. Với tuyến Hải Phòng – Hạ Long – Móng Cái, cần hoàn thành thủ tục giao địa phương làm cơ quan chủ quản, chủ đầu tư; trường hợp phát sinh vướng mắc, Bộ Xây dựng và Bộ Tài chính kịp thời hỗ trợ.

Đối với các tuyến đường sắt đô thị tại Hà Nội và TPHCM, nhiều vướng mắc đã được tháo gỡ; các bộ, ngành, địa phương tiếp tục xử lý các tồn tại còn lại, trong đó Bộ Tài chính hỗ trợ về các vấn đề liên quan đến nguồn vốn vay. Thủ tướng lưu ý TPHCM cần đặc biệt ưu tiên các dự án kết nối hai sân bay Long Thành và Tân Sơn Nhất với trung tâm thành phố.

Đối với các tuyến Bến Thành – Cần Giờ và Hà Nội – Quảng Ninh do tư nhân làm chủ đầu tư, các cơ quan liên quan phải tăng cường kiểm tra, giám sát và đề xuất cơ chế, chính sách với cấp có thẩm quyền.

Lê Bảo