Thúc đẩy hợp tác 'ba nhà,' tạo đột phá phát triển công nghiệp bán dẫn

Ảnh minh họa: Khai mạc ngày hội “Công nghệ sáng tạo” và Tọa đàm “Thanh niên với trí tuệ nhân tạo trong kỷ nguyên vươn mình của dân tộc”. (Ảnh: Trung Tuyến/TTXVN)

Thành phố Hồ Chí Minh đang đẩy mạnh chiến lược phát triển công nghiệp bán dẫn và công nghệ số với mục tiêu chuyển dịch từ gia công, lắp ráp sang nghiên cứu-phát triển (R&D), thiết kế và cung cấp các dịch vụ số tích hợp.

Đây được xem là bước đi chiến lược nhằm góp phần nâng cao vị thế của Việt Nam trong chuỗi giá trị toàn cầu, trong bối cảnh cạnh tranh công nghệ ngày càng gia tăng.

Tại hội thảo Kết nối ba nhà trong xây dựng chính sách, nghiên cứu, đào tạo và phát triển sản phẩm điện tử, bán dẫn do Sở Khoa học và Công nghệ Thành phố Hồ Chí Minh phối hợp với Hội Công nghệ Vi mạch bán dẫn Thành phố tổ chức ngày 20/3, nhiều chuyên gia nhận định mô hình hợp tác “ba nhà” (Nhà nước-Nhà trường-Doanh nghiệp) chính là động lực then chốt để phát triển hệ sinh thái nghiên cứu-phát triển trong lĩnh vực điện tử và bán dẫn.

Theo Phó Giáo sư, Tiến sỹ Phạm Trần Vũ, Phó Hiệu trưởng Trường Đại học Bách khoa (Đại học Quốc gia Thành phố Hồ Chí Minh), hợp tác “ba nhà” đóng vai trò quyết định trong quá trình chuyển dịch từ gia công sang làm chủ và sáng tạo công nghệ. Dù đã có những chuyển biến tích cực nhưng mô hình này vẫn tồn tại nhiều điểm nghẽn về cơ chế, chính sách, sở hữu trí tuệ, tổ chức triển khai, nguồn lực tài chính và chất lượng nhân lực.

Cụ thể, các mô hình có sự tham gia của ngân sách nhà nước thường có quy mô lớn, định hướng chiến lược rõ ràng nhưng lại hạn chế về tính linh hoạt trong triển khai. Trong khi đó, các mô hình do doanh nghiệp dẫn dắt có tính linh hoạt cao, gắn với nhu cầu thực tiễn, song quy mô nhỏ, thiếu tính dài hạn và chưa đủ sức tạo ra các đột phá công nghệ.

Trước thực tế này, chuyên gia đề xuất cần hoàn thiện cơ chế hợp tác “ba nhà” trong nghiên cứu-phát triển với trọng tâm là hình thành các chương trình có quy mô đủ lớn; đồng thời đảm bảo tính linh hoạt và hiệu quả trong triển khai. Để làm được điều đó cần phải đổi mới cơ chế quản lý nhiệm vụ khoa học và công nghệ; hoàn thiện cơ chế đồng tài trợ và chia sẻ rủi ro; thúc đẩy thương mại hóa kết quả nghiên cứu.

Sở Khoa học và Công nghệ Thành phố Hồ Chí Minh cho biết, Sở đang xây dựng hệ thống chính sách thúc đẩy phát triển công nghiệp công nghệ số của Thành phố; trong đó tập trung vào phát triển nhân lực, hỗ trợ sản xuất phụ trợ và thiết bị điện tử, hỗ trợ doanh nghiệp thực hiện dự án thiết kế chip bán dẫn trên địa bàn, hỗ trợ dự án trọng điểm và trung tâm dữ liệu Trí tuệ Nhân tạo.

Theo các chính sách đang được đề xuất, ngân sách Thành phố có thể hỗ trợ chủ đầu tư các dự án công nghệ số trọng điểm trên địa bàn về chi phí thu hút và giữ chân nhân tài, như: hỗ trợ 50% chi phí thuê chuyên gia với mức 60 triệu đồng/người/tháng; 50% chi phí đào tạo, bồi dưỡng chứng chỉ quốc tế lên đến 200 triệu đồng/người/khóa.

Bên cạnh đó, Sở đề xuất các cơ chế hỗ trợ tài chính cho doanh nghiệp sản xuất phụ trợ và thiết bị điện tử thuộc danh mục ưu tiên, là nhà cung ứng cấp 1, 2 cho các tập đoàn đa quốc gia, với mức hỗ trợ từ ngân sách tới 70% chi phí sản xuất mẫu thử (tối đa 2 tỷ đồng/dự án); 50% chi phí mua công nghệ (tối đa 5 tỷ đồng/dự án); 30-40% chi phí đổi mới công nghệ (tối đa 20-30 tỷ đồng/dự án).

Cũng theo chính sách đang được xây dựng, doanh nghiệp thực hiện dự án thiết kế chip bán dẫn trên địa bàn có cam kết tiếp nhận sinh viên, kỹ sư thực tập có thể nhận hỗ trợ từ ngân sách Thành phố cho hoạt động đào tạo với mức 50% chi phí, tối đa 2 tỷ đồng/dự án; hoạt động nghiên cứu-phát triển với 70% chi phí, tối đa 15 tỷ đồng/dự án; hoạt động sản xuất thử nghiệm là 100% chi phí, tối đa 2 lần/năm mỗi dự án; mua sắm thiết bị, công nghệ với mức 50% chi phí, tối đa 20 tỷ đồng/dự án.

Dự án trọng điểm lĩnh vực công nghệ số, bán dẫn và trung tâm dữ liệu Trí tuệ Nhân tạo có thể được hỗ trợ 10% chi phí xây dựng, hệ thống kỹ thuật và thiết bị, có thể lên đến 200 tỷ đồng mỗi dự án.

Đây được xem là những “đòn bẩy” quan trọng giúp doanh nghiệp giảm chi phí đầu tư ban đầu và thúc đẩy hoạt động nghiên cứu, đổi mới sáng tạo./.

(TTXVN/Vietnam+)