Thường trực Ban Bí thư Trần Cẩm Tú: Kiểm soát quyền lực là nguyên tắc bất di, bất dịch

Thường trực Ban Bí thư Trần Cẩm Tú phát biểu tại Hội nghị HĐND toàn quốc triển khai phương hướng, nhiệm vụ nhiệm kỳ 2026-2031. Ảnh: QUANG PHÚC

Sáng 28-5, phát biểu tại Hội nghị HĐND toàn quốc triển khai phương hướng, nhiệm vụ nhiệm kỳ 2026-2031, Thường trực Ban Bí thư Trần Cẩm Tú nhìn nhận, mặc dù trong nhiệm kỳ 2021-2026, đất nước đối mặt với rất nhiều khó khăn, thách thức, song HĐND các địa phương đã phát huy vai trò chính trị, giữ vững nguyên tắc, đoàn kết, thống nhất, tạo được sự đồng thuận cao trong cán bộ, đảng viên và nhân dân; góp phần bảo đảm quá trình chuyển đổi mô hình tổ chức bộ máy diễn ra rất thành công, đảm bảo vận hành thông suốt, không gián đoạn và tiếp tục hoạt động hiệu lực, hiệu quả.

“Nhiều địa phương đã chủ động, sáng tạo trong đổi mới phương thức hoạt động của HĐND theo hướng ngày càng dân chủ, chuyên nghiệp, hiện đại. Chất lượng, hiệu quả việc triển khai thực hiện các nghị quyết được nâng lên rõ rệt. Hoạt động giám sát, chất vấn ngày càng đi vào thực chất, có trọng tâm, trọng điểm. Công tác tiếp xúc cử tri có nhiều đổi mới; việc ứng dụng chuyển đổi số trong hoạt động của HĐND bước đầu đạt kết quả tích cực. Những kết quả đó đã góp phần quan trọng vào thành tựu chung của đất nước trong nhiệm kỳ vừa qua”, Thường trực Ban Bí thư nhận định.

Quang cảnh hội nghị. Ảnh: QUANG PHÚC

Bên cạnh những kết quả đạt được, Thường trực Ban Bí thư cũng chỉ rõ, hoạt động của HĐND vẫn còn một số hạn chế, bất cập, chưa thực sự ngang tầm với yêu cầu nhiệm vụ trong tình hình mới. Vai trò lãnh đạo của cấp ủy đối với HĐND có nơi, có lúc, có việc chưa thật sự sâu sát, chưa thật sự toàn diện; chất lượng hiệu quả hoạt động giám sát chưa cao, chưa đồng đều giữa các cấp, các địa phương; việc theo dõi, đôn đốc thực hiện kiến nghị sau giám sát chưa quyết liệt, chưa đi đến cùng. Công tác phối hợp một số nơi thiếu kịp thời, thiếu chặt chẽ, chưa thật sự đồng bộ.

Đồng chí nêu rõ nhiệm kỳ 2026 - 2031 có ý nghĩa rất quan trọng đối với sự phát triển của đất nước, là giai đoạn quyết liệt thực hiện các mục tiêu chiến lược đến năm 2030 và tầm nhìn 2045; đồng thời tiếp tục hoàn thiện mô hình tổ chức bộ máy của hệ thống chính trị theo hướng tinh gọn, hiệu năng, hiệu lực, hiệu quả. Vì vậy, đồng chí đề nghị "hoạt động của HĐND các cấp cần được đổi mới mạnh mẽ hơn nữa, tiếp tục giữ vững và tăng cường sự lãnh đạo toàn diện của Đảng đối với tổ chức và hoạt động của chính quyền địa phương”.

Đại biểu dự hội nghị. Ảnh: QUANG PHÚC

Theo đó, cần đổi mới mạnh mẽ phương thức lãnh đạo của cấp ủy đối với HĐND theo hướng khoa học, chuyên nghiệp và hiệu quả hơn, vừa bảo đảm sự lãnh đạo trực tiếp, toàn diện của Đảng, vừa phát huy tính chủ động, sáng tạo, trách nhiệm của Thường trực HĐND, các ban của HĐND và từng đại biểu HĐND.

“Đặc biệt, phải coi trọng lãnh đạo công tác chuẩn bị và ban hành các nghị quyết của HĐND, bảo đảm mọi nghị quyết quan trọng của địa phương đều bám sát chủ trương, đường lối của Đảng, phù hợp thực tiễn, có tính khả thi cao và đáp ứng yêu cầu phát triển mới. Các cấp ủy cần tăng cường lãnh đạo công tác kiểm tra, giám sát đối với việc tổ chức thực hiện nghị quyết của HĐND; kịp thời phát hiện, chấn chỉnh những biểu hiện hình thức, qua loa, nể nang, né tránh trách nhiệm hoặc quan liêu, xa rời thực tiễn”, Thường trực Ban Bí thư nhấn mạnh.

Theo Thường trực Ban Bí thư Trần Cẩm Tú, mô hình chính quyền địa phương 2 cấp đi đôi với đẩy mạnh phân cấp, phân quyền trao trách nhiệm cho địa phương nhiều thẩm quyền hơn để chủ động hơn trong quyết định và tổ chức thực hiện. Do vậy, yêu cầu kiểm tra, giám sát, kiểm soát quyền lực càng phải chặt chẽ, hiệu quả hơn để phòng, chống, khắc phục tình trạng thực hiện không đúng thẩm quyền hoặc lạm dụng quyền lực trong thực thi công vụ.

“Đây phải là nguyên tắc bất di, bất dịch trong xây dựng Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa” Thường trực Ban Bí thư Trần Cẩm Tú nhấn mạnh.

Đề cập đến chức năng giám sát, đồng chí Trần Cẩm Tú đề nghị HĐND thực hiện tốt chức năng giám sát đối với hoạt động của UBND và các cơ quan trong bộ máy chính quyền; kiên quyết khắc phục tình trạng buông lỏng giám sát hoặc giám sát hình thức. Quan trọng hơn, cần đôn đốc, quyết liệt đi đến cùng việc thực hiện các kiến nghị giám sát cũng như các kiến nghị chính đáng của cử tri và nhân dân. Hoạt động chất vấn phải đi thẳng vào vấn đề; xác định rõ trách nhiệm của từng tổ chức, cá nhân; không đùn đẩy, không né tránh những vấn đề khó, nhạy cảm mà cử tri và nhân dân quan tâm.

Thường trực Ban Bí thư đề nghị cấp ủy các địa phương phải quan tâm xây dựng đội ngũ đại biểu HĐND thật sự tiêu biểu về bản lĩnh chính trị, phẩm chất đạo đức, năng lực thực tiễn và tinh thần trách nhiệm trước nhân dân. Đại biểu HĐND phải gần dân, sát dân, hiểu dân; thường xuyên giữ mối liên hệ mật thiết với nhân dân, lắng nghe ý kiến nhân dân, phản ánh trung thực tiếng nói của nhân dân tới cấp ủy và chính quyền.