Tiêm kích tàng hình J-35 Trung Quốc lộ điểm yếu lớn

Tiêm kích tàng hình thế hệ năm J-35 đóng vai trò như một phương tiện tác chiến bổ sung trọng lượng nhẹ hơn, hỗ trợ cho chiếc J-20 hạng nặng của Không quân Quân Giải phóng Nhân dân Trung Quốc (PLAAF).

Bên cạnh đó J-35 dự kiến còn là là máy bay chiến đấu tàng hình chủ lực triển khai trên các tàu sân bay của Hải quân Quân Giải phóng Nhân dân Trung Quốc (PLAN), bao gồm cả hàng không mẫu hạm Type 003 Fujian (Phúc Kiến) được trang bị máy phóng điện từ.

Mặc dù J-35 đã chính thức đi vào hoạt động kể từ năm 2025 nhưng vẫn còn một số hạn chế về hệ thống và lỗi thiết kế. Vấn đề được nhắc đến thường xuyên nhất chính là sự cố động cơ, đây cũng là điểm yếu nghiêm trọng nhất.

Các nguyên mẫu J-35 ban đầu sử dụng động cơ của Nga (được chế tạo theo giấy phép), sau đó chuyển sang động cơ nội địa WS-13/WS-21 do các nhà máy Trung Quốc tự thiết kế và sản xuất.

Mục tiêu tương lai của Trung Quốc là lắp cho tiêm kích J-35 động cơ WS-19 Huangshan, nhưng sản phẩm này vẫn chưa hoàn thiện cho nên các máy bay sản xuất hàng loạt hiện vẫn phải sử dụng "trái tim" cũ hơn.

Điểm yếu chính khi máy bay dùng động cơ chưa phù hợp là lực đẩy thiếu hụt, mức tiêu thụ nhiên liệu tăng cao, khiến cho tầm bay cũng như thời gian hoạt động thực tế bị giảm sút nghiêm trọng.

Các nguồn tin từ Trung Quốc và Hàn Quốc ước tính rằng ở cự ly tác chiến khoảng 900 km tính từ tàu sân bay, thời gian hoạt động thực tế của J-35 có thể chỉ kéo dài tối đa 7 phút.

Đây là nhược điểm lớn đối với hoạt động tác chiến hiện đại, khi cường độ cao đòi hỏi thời gian bay kéo dài. Kết cấu 2 động cơ cung cấp một biên độ an toàn nhất định, nhưng cũng làm phức tạp việc bảo trì và tăng mức tiêu thụ nhiên liệu.

J-35 cũng không phải "máy tính bay có trí tuệ nhân tạo" như cách thường được mô tả ở Trung Quốc. Mặc dù nhiều chuyên gia tại Bắc Kinh tuyên bố nó có radar AESA, cảm biến hiện đại và khả năng phối hợp nhóm với các máy bay có người lái và không người lái khác.

Nhưng phần lớn đánh giá từ các chuyên gia độc lập đã chỉ ra những vấn đề với khả năng kết nối mạng của J-35. Hệ thống này chưa được huấn luyện đầy đủ và vẫn cần phải khắc phục nhiều lỗi đáng kể.

Điểm yếu trên gây hạn chế khả năng nhận thức tình huống và hiệu quả hoạt động của phi công trong môi trường tác chiến mạng, đặc biệt là khi đối phó với các hệ thống tác chiến điện tử và chế áp tinh vi.

Trung Quốc bù đắp điều này bằng cách cho J-35 hoạt động như một phần của mạng chiến trường, sử dụng máy bay KJ-500 AWACS, các cảm biến đặt trên mặt đất và máy bay không người lái trinh sát để phối hợp.

Như vậy tiêm kích tàng hình J-35 vẫn phụ thuộc rất nhiều vào một số yếu tố kỹ thuật, ngăn cản nó chiếm một vị trí độc lập hoàn toàn trong số các máy bay chiến đấu thế hệ thứ năm.

Với thực tế trên, triển vọng xuất khẩu của tiêm kích J-35 trên thị trường thế giới vẫn còn khá mờ mịt, khi nó khó lòng cạnh tranh với F-35 của Mỹ, KF-21 của Hàn Quốc hay thậm chí cả Su-57E do Nga chế tạo.