Tiền đồn Bắc Cực có thể là nơi mới của quân đội Mỹ tại Greenland

Sân bay quân sự Mestersvig ở phía Đông Greenland. Ảnh: Wikimedia Commons

Tuy nhiên, theo truyền thông phương Tây, thỏa thuận quốc phòng mới giữa Mỹ và Đan Mạch được ký trong tuần này có thể khiến Mestersvig, tiền đồn nằm giữa vùng hoang vu của Greenland, có thể sớm trở thành một vị trí quân sự quan trọng của Mỹ tại Bắc Cực.

Tiền đồn giữa vùng băng giá

Mestersvig cách khu dân cư gần nhất khoảng 240 km, nơi chỉ có khoảng 330 người sinh sống. Tiền đồn nằm ở rìa một vườn quốc gia không có người ở, với diện tích lớn hơn tổng diện tích của Đức và Pháp.

Vào mùa đông, khu vực này gần như chìm hoàn toàn trong bóng tối, trong khi nhiệt độ trung bình vào khoảng -10 độ C.

"Đây là một trong những nơi xa xôi, lạnh giá và khắc nghiệt nhất thế giới. Bạn phải tới Nam Cực mới có thể tìm thấy điều kiện tương tự", Anders Ibsen, cựu sĩ quan thuộc đội tuần tra chó kéo xe Sirius tinh nhuệ của Đan Mạch, nói.

Đội Sirius sử dụng Mestersvig làm điểm tiếp tế trong các chuyến tuần tra bằng xe trượt tuyết kéo chó trên vùng lãnh thổ rộng lớn của Greenland.

Thỏa thuận quốc phòng mới cho phép Washington thiết lập các căn cứ mới tại Mestersvig và Narsarsuaq ở phía Nam Greenland. Nếu được triển khai, đây có thể là lần mở rộng hiện diện quân sự đáng kể đầu tiên của Mỹ trên hòn đảo Bắc Cực bán tự trị này trong nhiều thập kỷ.

Hiện chỉ có ba binh sĩ duy trì cơ sở Mestersvig, được xây dựng từ những năm 1960. Khu căn cứ có doanh trại đủ chỗ cho khoảng 150 quân nhân.

Mỹ chưa công bố công khai kế hoạch cụ thể đối với căn cứ này.

Vị trí then chốt

Mestersvig có giá trị chiến lược nhờ vị trí nhìn ra vùng biển nằm giữa Greenland, Iceland và Anh, thường được gọi là "khoảng trống GIUK".

Đây là tuyến đường quan trọng mà Hạm đội Phương Bắc của Nga phải đi qua nếu muốn tiến vào Bắc Đại Tây Dương. Đối với NATO, khả năng giám sát và kiểm soát khu vực này có ý nghĩa quan trọng trong việc theo dõi và kiềm chế hoạt động của lực lượng hải quân Nga.

Justus Hansen, nghị sĩ địa phương, hoan nghênh việc mở rộng hiện diện quân sự, cho rằng nguồn đầu tư mới sẽ mang lại lợi ích cho khu vực phía đông Greenland.

"Ở phía đông Greenland, chúng tôi thực sự cần nguồn tiền mới đó", ông nói.

Không chỉ có ý nghĩa quân sự, Mestersvig còn nằm giữa một khu vực đang thu hút sự quan tâm ngày càng lớn về tài nguyên và hoạt động kinh tế.

Vùng đất từng là tâm điểm cạnh tranh

Trong Thế chiến II, khu vực ven biển này từng trở thành một mặt trận trong cái gọi là "cuộc chiến thời tiết", khi Đức và phe Đồng minh cạnh tranh thu thập dữ liệu khí tượng tại Greenland. Những thông tin này có thể giúp dự báo thời tiết trên Bắc Đại Tây Dương và châu Âu trước nhiều ngày.

Đức từng bí mật thiết lập các trạm khí tượng có người vận hành tại khu vực. Tuy nhiên, các đội tuần tra bằng chó kéo xe của Đan Mạch đã phát hiện những cơ sở này, trước khi lực lượng Đồng minh đánh bật người Đức khỏi Greenland.

Ngày nay, sự quan tâm đối với khu vực lại đến từ cả quân sự và kinh tế. Cách Mestersvig khoảng 20 km, một dự án được Liên minh châu Âu hậu thuẫn đang hướng tới khai thác molypden, kim loại quan trọng đối với ngành hàng không vũ trụ và quốc phòng.

Ở phía Nam Mestersvig, một công ty dầu khí có trụ sở tại Texas dự định tiến hành khoan thăm dò vào mùa đông năm nay tại một lưu vực chưa được kiểm chứng. Tuy nhiên, doanh nghiệp này vẫn chưa được cấp phép.

ARCO, chủ sở hữu trước đây của khu vực, từng chi mạnh cho các hoạt động khảo sát địa chấn vào những năm 1970 nhưng cuối cùng không tiến hành khoan.

Robert Price, CEO của Greenland Energy, công ty đang theo đuổi kế hoạch dầu khí, cho rằng bất kỳ khoản đầu tư nào nhằm cải thiện cơ sở hạ tầng tại Greenland cũng đều đáng hoan nghênh.

Đường băng giữa tuyết trắng

Một trong những tài sản quan trọng nhất của Mestersvig là đường băng dài 1,8 km, đủ khả năng tiếp nhận các máy bay vận tải quân sự.

Tuy nhiên, duy trì hoạt động tại đây là một thách thức không nhỏ. Mỗi năm, đường băng có thể phải hứng tới 5 m tuyết.

"Khi tuyết rơi, về cơ bản bạn phải dọn tuyết suốt 24 giờ mỗi ngày", Ibsen, người từng sống một năm tại Mestersvig, kể lại.

Trong điều kiện khắc nghiệt như vậy, nhiệm vụ đầu tiên của những người đóng quân tại đây không chỉ là duy trì căn cứ mà còn là bảo đảm sự sống còn của chính mình.