Tín hiệu hồi sinh của hệ sinh thái tại Vườn Quốc gia Tràm Chim

Nhĩ cán tím hay rong trứng tím (Utricularia punctata) là loài thủy sinh chìm, sống tốt trong điều kiện nước có độ chua cao. Trước đây, khi mực nước ở Tràm Chim luôn giữ ở mức cao, môi trường nước bị “mắt kẹt” trong tình trạng trung tính quanh năm.

Những cánh đồng lúa ma đã quay trở lại. Ảnh: THANH PHONG

Những loài chịu phèn như nhĩ cán không cạnh tranh lại các loài khác và bị loại trừ. Sự biến mất của hoa nhĩ cán cho thấy môi trường sinh thái đã thay đổi cùng cực.

Cùng với sự biến mất của hoa nhĩ cán là sự ra đi của nhiều loài khác, trong đó có Sếu đầu đỏ.

Hoa nhĩ cán vàng, cỏ dùi trống, súng trắng và súng hồng cũng đã trở lại với mật độ cao.

2 năm gần đây, với việc thay đổi cách quản lý nước, môi trường sinh thái thủy vực ở VQG Tràm Chim đã dần phục hồi. Các loài chịu phèn đặc trưng đã quay trở lại. Chim chóc cũng đông vui hơn.

Nhĩ cán là loài thực vật ăn thịt (carnivorous plant). Thân và lá của chúng có rất nhiều túi nhỏ có khả năng bắt các loài phiêu sinh động vật sống trong nước.

Đây là cơ chế giúp chúng sống được trong môi trường chua phèn nơi mà các chất dinh dưỡng chủ yếu như N và P ở trong tình trạng khó hấp thu đối với thực vật.

Mùa hoa nhĩ cán tím ở Vườn Quốc gia Tràm Chim.Ảnh: THANH PHONG

Ngoài nhĩ cán tím, nhiều loài thực vật chịu phèn khác đã phục hồi rất tốt ở VQG Tràm Chim. Năng kim với củ là thức ăn ưa thích của sếu, đã phục hồi trên diện tích hàng trăm héc ta.

Tương tự là các cánh đồng lúa ma, nhiều loài thực vật chịu phèn lâu nay vắng bóng đã quay trở lại với mật độ cao như: Nhĩ cán vàng, cỏ dùi trống, súng trắng và súng hồng.

TIẾN SĨ TRẦN TRIẾT

Trường Đại học Khoa học Tự nhiên, Đại học Quốc gia TP. Hồ Chí Minh