Tinh gọn bộ máy, HOSE sẽ chuyên trách về giao dịch cổ phiếu

Sáng ngày 28/9, tại Hội nghị đại biểu Quốc hội hoạt động chuyên trách lần thứ Nhất, nhiệm kỳ khóa XVI, các đại biểu Quốc hội chuyên trách đã đóng góp ý kiến vào dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Chứng khoán.

Đại biểu Hoàng Văn Tuyên (Đoàn TP Hải Phòng). Ảnh: Media Quốc hội

Góp ý về mô hình tổ chức của Sở Giao dịch Chứng khoán, đại biểu Hoàng Văn Tuyên (Đoàn ĐBQH TP Hải Phòng) bày tỏ sự tán thành với việc dự thảo luật không ấn định cứng mô hình công ty mẹ, công ty con, qua đó tạo điều kiện tổ chức lại Sở Giao dịch Chứng khoán theo yêu cầu thực tiễn.

Tuy nhiên, đại biểu băn khoăn khi dự thảo yêu cầu Thủ tướng Chính phủ quyết định mô hình trong thời hạn một năm nhưng lại chưa quy định tiêu chí lựa chọn. Quyết định này tác động trực tiếp đến đầu mối vận hành thị trường, trách nhiệm quản trị, việc chuyển giao hệ thống tài sản, nhân sự cũng như quyền và nghĩa vụ liên quan.

Do đó, đại biểu đề xuất bổ sung yêu cầu phương án tổ chức lại phải dựa trên đánh giá, so sánh các mô hình về hiệu quả, chi phí, trách nhiệm của từng chủ thể và khả năng bảo đảm hoạt động thị trường liên tục, an toàn. Những nội dung này cần thể hiện thành căn cứ pháp lý trong luật để việc sắp xếp có cơ sở kiểm chứng, giám sát và giải trình.

Ở góc độ hoạt động của các tổ chức kinh doanh chứng khoán, đại biểu Sùng A Lềnh (Đoàn Lào Cai) ghi nhận việc dự thảo đã bổ sung, làm rõ các dịch vụ như quản lý tài khoản giao dịch, phân phối hoặc đại lý phân phối, quản lý tài sản bảo đảm, tư vấn và đại diện người sở hữu trái phiếu.

Để quy định chặt chẽ hơn, đại biểu đề nghị cơ quan soạn thảo làm rõ phạm vi dịch vụ gắn với từng nghiệp vụ kinh doanh đã được cấp phép, bảo đảm xác định rõ điều kiện, giới hạn khi cung cấp dịch vụ, tránh cách hiểu hoặc áp dụng không thống nhất. Việc mở rộng phạm vi dịch vụ phải đi đôi với tăng cường trách nhiệm của công ty chứng khoán.

Đại biểu Sùng A Lềnh đề xuất bổ sung các nguyên tắc bắt buộc như công ty chứng khoán phải cung cấp dịch vụ đúng phạm vi nghiệp vụ được cấp phép; công khai, cung cấp đầy đủ, trung thực thông tin về dịch vụ, chi phí và rủi ro liên quan; bảo đảm an toàn tài sản, thông tin của khách hàng; chủ động phòng ngừa, xử lý xung đột lợi ích; chịu trách nhiệm đối với thiệt hại phát sinh do vi phạm nghĩa vụ trong quá trình cung cấp dịch vụ.

Thúc đẩy các tổ chức chuyên nghiệp

Bộ trưởng Tài chính Ngô Văn Tuấn phát biểu giải trình. Ảnh: Media Quốc hội

Giải trình, tiếp thu ý kiến của các đại biểu Quốc hội tại Hội nghị, Bộ trưởng Tài chính Ngô Văn Tuấn khẳng định cơ quan soạn thảo đã rà soát kỹ lưỡng các nội dung.

Về mô hình Sở Giao dịch Chứng khoán, Bộ trưởng cho biết, thực hiện Nghị quyết 18 về tinh gọn bộ máy, giảm trung gian, định hướng tới đây là sẽ phân tách và bỏ mô hình trung gian (công ty mẹ - con hiện tại), chỉ giữ lại các sở chuyên biệt. Cụ thể, Sở Giao dịch Chứng khoán TP HCM (HOSE) sẽ chuyên trách về giao dịch cổ phiếu; Sở Giao dịch Chứng khoán Hà Nội (HNX) là cơ quan chuyên trách về trái phiếu và các sản phẩm phái sinh và Tổ chức lưu ký chịu trách nhiệm phát triển Trung tâm Lưu ký chứng khoán phù hợp với điều kiện mới.

Theo Bộ trưởng, các quy định đối với Sở Giao dịch Chứng khoán sẽ được siết chặt để tránh thao túng thị trường, bảo đảm công khai, minh bạch, bảo vệ quyền lợi người tham gia và thúc đẩy các tổ chức chuyên nghiệp, đáp ứng nhu cầu huy động vốn cho nền kinh tế.

Kết luận nội dung thảo luận, Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Hồng nêu yêu cầu dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Chứng khoán cần tiếp tục được rà soát kỹ lưỡng để bảo đảm tính thống nhất, đồng bộ với các luật hiện hành cũng như các dự án luật đang được soạn thảo trình Quốc hội.

Trên cơ sở ý kiến thảo luận tại Hội nghị, Phó Chủ tịch Quốc hội đề nghị Chính phủ chỉ đạo Bộ Tài chính phối hợp chặt chẽ với Ủy ban Kinh tế và Tài chính cùng các cơ quan liên quan nghiên cứu, tiếp thu đầy đủ, giải trình rõ ràng các ý kiến. Nội dung nào tiếp thu phải thể hiện rõ trong dự thảo Luật; nội dung không tiếp thu phải giải trình đầy đủ căn cứ.

Đối với những vấn đề còn ý kiến khác nhau, các chính sách mới hoặc có tác động lớn, cơ quan soạn thảo cần tiếp tục tham vấn ý kiến của các chuyên gia, nhà khoa học, hiệp hội doanh nghiệp và các đối tượng chịu tác động. Phó Chủ tịch Quốc hội lưu ý các cơ quan bảo đảm đúng thời hạn gửi hồ sơ dự án Luật đến các đại biểu Quốc hội tại kỳ họp thứ hai tới; đề nghị Ủy ban Kinh tế và Tài chính hoàn thiện báo cáo thẩm tra chính thức để trình Quốc hội xem xét, quyết định.