TP. Hồ Chí Minh: Nâng sức cạnh tranh du lịch bằng trải nghiệm khác biệt

Trải nghiệm khác biệt để giữ chân du khách

Du lịch TP. Hồ Chí Minh tiếp tục duy trì đà tăng trưởng tích cực

Trong 8 tháng năm 2026, thành phố ước đón 7,77 triệu lượt khách quốc tế, tăng 38,5% so với cùng kỳ; tổng thu du lịch đạt hơn 259.000 tỷ đồng, tăng 48,8%.

Kết quả này tạo nền tảng để thành phố chuyển mạnh hơn từ gia tăng số lượng sang nâng giá trị từ mỗi du khách. Bài toán đặt ra không chỉ là thu hút thêm khách mà còn phải kéo dài thời gian lưu trú, tăng chi tiêu và tạo sức hút để du khách quay trở lại.

Theo Viện trưởng Viện Phát triển Du lịch châu Á (ATI) Phạm Hải Quỳnh, khi so sánh với những trung tâm du lịch lớn trong khu vực như Thái Lan hay Singapore, mức chi tiêu bình quân và khả năng thu hút du khách quay trở lại là hai vấn đề du lịch Việt Nam cần tiếp tục cải thiện.

Việt Nam có lợi thế về cảnh quan, văn hóa, con người và chi phí cạnh tranh để thu hút khách lần đầu. Tuy nhiên, theo ông Phạm Hải Quỳnh, cạnh tranh bền vững không thể dựa vào cuộc đua giảm giá. Lợi thế dài hạn phải được tạo dựng từ chiều sâu văn hóa, bản sắc địa phương và những trải nghiệm khó tìm thấy ở điểm đến khác.

Vấn đề này càng đáng lưu ý với TP. Hồ Chí Minh khi thành phố có lợi thế về quy mô thị trường, vị trí cửa ngõ và khả năng kết nối nhiều điểm đến. Các sản phẩm MICE, ẩm thực, du lịch đường sông, mua sắm đã hình thành, song tính liên kết giữa các sản phẩm chưa thực sự sâu. Theo số liệu ông Phạm Hải Quỳnh nêu, thời gian lưu trú bình quân của du khách hiện khoảng 2 - 2,5 ngày.

Dư địa vì vậy nằm ở việc hình thành những sản phẩm đủ sức giữ khách ở lại lâu hơn. Kinh tế đêm cần vượt khỏi những mô hình phố đi bộ, chợ đêm tương đối giống nhau để phát triển các không gian kết hợp ẩm thực, nghệ thuật truyền thống, văn hóa và đời sống đô thị. Trong khi đó, nhu cầu của khách quốc tế đang dịch chuyển mạnh hơn về thiên nhiên, văn hóa bản địa và sinh kế cộng đồng.

Một số sản phẩm mới tại thành phố đã bắt đầu đi theo hướng kết nối nhiều giá trị trong cùng hành trình. “Hộ chiếu di sản” được ra mắt ngày 13/8, kết nối Bảo tàng Phở, Bảo tàng Chứng tích chiến tranh và Bảo tàng TP. Hồ Chí Minh, đưa lịch sử, văn hóa, ẩm thực và công nghệ vào chuỗi khám phá thay vì để từng điểm đến tồn tại riêng lẻ.

Cách tổ chức này mở ra hướng khai thác tài nguyên du lịch theo chiều sâu: không chỉ giới thiệu một địa danh hay sản phẩm đơn lẻ mà kết nối các điểm đến thành hành trình có câu chuyện, qua đó tạo thêm lý do để du khách tiếp tục khám phá và chi tiêu.

Gia tăng giá trị từ văn hóa, sinh thái

Chương trình nghệ thuật kết hợp trình chiếu 3D Mapping tại TP. Hồ Chí Minh

Không gian phát triển mới tạo thêm điều kiện để TP. Hồ Chí Minh mở rộng sản phẩm từ khu vực đô thị trung tâm tới Cần Giờ, Củ Chi, các vùng nông nghiệp, làng nghề và không gian sinh thái. Yêu cầu đặt ra là kết nối những tài nguyên này thành chuỗi sản phẩm thay vì phát triển riêng lẻ.

Viện trưởng ATI Phạm Hải Quỳnh đề xuất nghiên cứu hình thành “Hành lang di sản và sinh thái”, với TP. Hồ Chí Minh đóng vai trò hạt nhân của chuỗi giá trị du lịch liên vùng.

Theo đề xuất, hành trình có thể kết nối không gian kiến trúc, văn hóa khu vực trung tâm với rừng ngập mặn Cần Giờ, địa đạo Củ Chi, sau đó mở rộng tới nông nghiệp xanh, du lịch sinh thái và du lịch cộng đồng tại Đông Nam Bộ, Đồng bằng sông Cửu Long.

Điều cần thiết không phải là ghép thêm nhiều địa danh để tạo một tour dài hơn, mà hình thành mạch trải nghiệm xuyên suốt. Sản phẩm OCOP, làng nghề, nghệ thuật dân gian, ẩm thực và đặc sản địa phương có thể được đưa trực tiếp vào hành trình, vừa tạo nét riêng cho sản phẩm vừa mở rộng cơ hội tham gia chuỗi giá trị cho cộng đồng và doanh nghiệp địa phương.

Cần Giờ là một trong những không gian có nhiều dư địa cho hướng phát triển này. Đề án du lịch sinh thái tại Rừng phòng hộ Cần Giờ đến năm 2030 xác định các nhóm sản phẩm gắn với trải nghiệm thiên nhiên, giáo dục môi trường, văn hóa - lịch sử, du lịch cộng đồng, nghề truyền thống, làng chài và ẩm thực địa phương.

Phát triển sản phẩm xanh đồng thời phải đáp ứng những yêu cầu ngày càng cao của thị trường. Các đối tác quốc tế cũng ngày càng quan tâm đến chứng nhận sinh thái, giảm phát thải và trách nhiệm của doanh nghiệp đối với cộng đồng bản địa. Những tiêu chí này đang tác động trực tiếp đến cách doanh nghiệp thiết kế và vận hành sản phẩm du lịch.

Cùng với làm mới sản phẩm, cách tiếp cận thị trường cũng cần thay đổi. Thay vì “bán cái mình có”, cần dựa nhiều hơn vào nhu cầu, mức chi tiêu và xu hướng của từng nhóm khách, qua đó tập trung vào những phân khúc có khả năng lưu trú dài ngày, chi tiêu cao, quan tâm đến du lịch xanh, văn hóa bản địa và trải nghiệm có trách nhiệm.

Khi lượng khách và doanh thu tiếp tục tăng, dư địa nâng sức cạnh tranh của du lịch TP. Hồ Chí Minh nằm nhiều hơn ở giá trị tạo ra từ mỗi hành trình. Kết nối văn hóa, sinh thái, cộng đồng và công nghệ thành những trải nghiệm khác biệt sẽ là hướng để kéo dài thời gian lưu trú, tăng chi tiêu và tạo thêm sức hút để du khách quay trở lại.