Trí thức khoa học - công nghệ hiến kế phát triển Đà Nẵng trong giai đoạn mới

Phó Bí thư Thành ủy, Chủ tịch HĐND thành phố Nguyễn Đức Dũng nhấn mạnh như vậy tại diễn đàn trí thức khoa học - công nghệ đóng góp ý kiến phát triển thành phố diễn ra sáng 18/5.

Chủ tịch HĐND thành phố Nguyễn Đức Dũng phát biểu kết luận diễn đàn. Ảnh: NGỌC PHÚ

Nhiều đề xuất để Đà Nẵng phát triển

Tại diễn đàn, các chuyên gia, nhà khoa học cho rằng để đạt mục tiêu tăng trưởng kinh tế hai con số, Đà Nẵng cần sớm chuyển đổi mô hình phát triển theo hướng dựa vào tri thức, khoa học công nghệ và đổi mới sáng tạo, thay thế dần mô hình tăng trưởng truyền thống dựa vào vốn và lao động đang dần chạm ngưỡng.

Một trong những đề xuất trọng tâm là thành phố cần tập trung nâng cao năng suất lao động xã hội thông qua chuyển đổi số toàn diện; trong đó ưu tiên xây dựng thị trường công nghệ đủ mạnh để thúc đẩy doanh nghiệp chủ động đổi mới, ứng dụng khoa học kỹ thuật và nâng cao năng lực cạnh tranh. Năng suất của nền kinh tế chỉ có thể cải thiện bền vững khi từng doanh nghiệp thực sự chuyển mình.

Theo các chuyên gia, Đà Nẵng cần sớm triển khai mô hình Digital Twin 2.0 (bản sao số thế hệ mới) gắn với định hướng xây dựng trí tuệ nhân tạo (AI) City, tạo nền tảng quản trị đô thị thông minh dựa trên dữ liệu thời gian thực. Trước mắt, thành phố nên chọn lĩnh vực giao thông làm “điểm nổ” để thí điểm, từng bước tối ưu hạ tầng, điều phối lưu lượng và nâng cao chất lượng quản lý đô thị.

Về lâu dài, Đà Nẵng cần xây dựng hệ sinh thái nhân lực chất lượng cao theo mô hình liên kết giữa nhà trường, khu công nghệ cao và chính quyền; thúc đẩy hình thành các doanh nghiệp công nghệ khởi nguồn từ đại học. Cùng với đó là chính sách phát hiện, hỗ trợ và phát huy vai trò đội ngũ CEO, doanh nhân đổi mới sáng tạo như lực lượng dẫn dắt phát triển kinh tế.

Diễn đàn cũng đề xuất mạnh dạn xã hội hóa lĩnh vực y tế, giáo dục; giao quyền nhiều hơn cho các cơ sở đại học tham gia quản lý, vận hành bệnh viện, phát triển các mô hình trường học chất lượng cao với chi phí phù hợp; qua đó vừa nâng cao chất lượng dịch vụ công, vừa tạo thêm động lực phát triển bền vững cho thành phố.

Từ “mời góp ý” đến “đặt hàng trí thức”

Kết luận diễn đàn, Chủ tịch HĐND thành phố Nguyễn Đức Dũng nhấn mạnh, trong quá trình xây dựng và phát triển Đà Nẵng qua các thời kỳ, các thế hệ lãnh đạo thành phố luôn quan tâm, lắng nghe và phát huy vai trò của đội ngũ trí thức.

Nhiều ý tưởng, đề xuất có giá trị đã được tiếp thu, chuyển hóa thành chủ trương, chính sách, chương trình, công trình cụ thể; góp phần tạo nên những dấu ấn phát triển quan trọng của thành phố. Trong giai đoạn mới, tinh thần cầu thị ấy càng được phát huy mạnh mẽ hơn.

Chủ tịch HĐND thành phố Nguyễn Đức Dũng (bên trái) và Chủ tịch Ủy ban MTTQ Việt Nam thành phố Lê Trí Thanh đồng chủ trì diễn đàn. Ảnh: NGỌC PHÚ

Chủ tịch HĐND thành phố nhấn mạnh, Đà Nẵng đang bước vào giai đoạn phát triển mới, với không gian rộng hơn, dân số lớn hơn, tiềm năng đa dạng hơn nhưng yêu cầu đặt ra cũng cao, khó và phức tạp hơn.

Thành phố tiếp tục rà soát, điều chỉnh quy hoạch nhằm tổ chức lại không gian phát triển theo tư duy hiện đại, tích hợp, dài hạn; hướng tới mô hình đa cực, đa trục, đa chức năng; khai thác hài hòa tiềm năng vùng Đông, vùng Tây, không gian biển, đô thị, sinh thái, công nghiệp, dịch vụ và đổi mới sáng tạo trong một cấu trúc phát triển thống nhất.

Điều đó đòi hỏi phải chuyển từ tư duy phát triển theo từng địa bàn, từng ngành riêng lẻ sang tư duy tổ chức các chuỗi giá trị liên vùng, liên ngành; từ mở rộng không gian đơn thuần sang nâng cao hiệu suất sử dụng đất, hạ tầng, lao động, dữ liệu và tài nguyên; từ quản lý bằng kinh nghiệm sang quản trị bằng dữ liệu, mô phỏng, dự báo và đánh giá hiệu quả thực chất.

Nghị quyết Đại hội đại biểu lần thứ I Đảng bộ thành phố đặt ra mục tiêu đưa Đà Nẵng trở thành cực tăng trưởng của Việt Nam; địa phương tiên phong về khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số và hướng đến một đô thị sinh thái, thông minh, đáng sống, có sức cạnh tranh khu vực.

Để đạt được mục tiêu đó, thành phố phải đổi mới mạnh mẽ mô hình phát triển trên nền tảng tri thức, dữ liệu, công nghệ, con người và quản trị hiện đại. Trong đó, việc chuyển hóa trí tuệ của đội ngũ trí thức thành chính sách đúng, công nghệ hữu ích, dữ liệu dùng được, dự án khả thi và năng lực quản trị cụ thể là yêu cầu rất lớn.

Thành phố sẽ chuyển mạnh từ tư duy “mời góp ý” sang tư duy “đặt hàng trí thức giải quyết bài toán phát triển”. Các bài toán lớn của thành phố cần được đặt ra rõ địa chỉ hơn để các nhà khoa học, chuyên gia, trường đại học, viện nghiên cứu và doanh nghiệp công nghệ cùng tham gia giải quyết.

Cùng với đó, xây dựng hệ sinh thái đổi mới sáng tạo thực chất giữa chính quyền, đại học, viện nghiên cứu và doanh nghiệp. Đại học không chỉ là nơi đào tạo nhân lực mà phải trở thành hạ tầng tri thức của đô thị.

Doanh nghiệp ngoài là đối tượng thụ hưởng chính sách, còn là trung tâm của đổi mới công nghệ, nâng cao năng suất và thương mại hóa kết quả nghiên cứu. Chính quyền không chỉ quản lý mà kiến tạo môi trường, đặt hàng nhiệm vụ, mở không gian thử nghiệm, tháo gỡ thể chế và bảo vệ những sáng kiến vì lợi ích chung.

Gắn khoa học, công nghệ với giải quyết những vấn đề cụ thể của đời sống nhân dân, doanh nghiệp và yêu cầu quản trị thành phố. Trong đó, khoa học, công nghệ giúp bộ máy vận hành hiệu quả hơn, doanh nghiệp nâng cao năng suất, người dân tiếp cận dịch vụ công thuận lợi, bệnh viện phục vụ tốt hơn, trường học hiện đại, giao thông an toàn hơn, đô thị ít ngập hơn, môi trường trong lành; văn hóa được phát huy tốt hơn và chất lượng cuộc sống của nhân dân được nâng lên thực chất hơn.

Đại biểu chụp ảnh lưu niệm. Ảnh: NGỌC PHÚ

Cùng với đó, phát huy mạnh mẽ vai trò tư vấn, phản biện xã hội và hiến kế chính sách của đội ngũ trí thức; góp phần để giúp quyết sách đúng, ít rủi ro, hiệu quả và có sức thuyết phục xã hội cao hơn.

Chủ tịch HĐND thành phố đề nghị Ban Thường trực Ủy ban MTTQ Việt Nam thành phố phối hợp các đơn vị liên quan tổng hợp đầy đủ ý kiến của đội ngũ trí thức, chuyên gia, nhà khoa học để tham mưu cấp có thẩm quyền xem xét.

Đồng thời, yêu cầu Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật thành phố tiếp tục phát huy vai trò kết nối trí tuệ, phản biện chính sách; Đại học Đà Nẵng cùng các trường, viện nghiên cứu chủ động gắn đào tạo, nghiên cứu với nhu cầu phát triển thành phố, tập trung đào tạo nhân lực chất lượng cao và các đề tài ứng dụng phục vụ thiết thực quản lý, sản xuất và đời sống.