Trình Quốc hội nhiều cơ chế, chính sách đột phá phát triển công nghiệp văn hóa

Sáng 24/10, Quốc hội nghe tờ trình và thẩm tra về dự án Luật Phát triển công nghiệp văn hóa.

Trình bày tờ trình, bà Lâm Thị Phương Thanh - Bộ trưởng Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch cho biết, dự thảo Luật gồm 8 chương, 39 điều, tập trung vào 6 nhóm chính sách trọng tâm.

Nhóm thứ nhất: Lần đầu tiên quy định phần mềm phục vụ sáng tạo và nền tảng số hỗ trợ về quyền sở hữu trí tuệ trong các ngành công nghiệp văn hóa là hạ tầng có chức năng hỗ trợ sáng tạo, đồng thời lưu vết quá trình sáng tạo để có thể chứng minh, bảo hộ và khai thác thương mại.

Nhóm này cũng quy định căn cứ pháp lý rõ ràng hơn đối với việc sử dụng quyền sở hữu trí tuệ trong các ngành công nghiệp văn hóa và hỗ trợ nâng cao năng lực xác định giá trị quyền sở hữu trí tuệ trong các ngành công nghiệp văn hóa.

Nhóm thứ hai: Thiết lập quy định về thu hút, phát triển nhân lực trong các ngành công nghiệp văn hóa với nội dung trọng tâm quy định về khung năng lực nhân lực theo vị trí việc làm; cơ chế, chính sách đặc thù nhằm thu hút nghệ sĩ, nghệ nhân, chuyên gia trong phát triển nhân lực công nghiệp văn hóa; quy định về học bổng, miễn học phí, hỗ trợ sinh hoạt phí, tín dụng và đầu tư cơ sở vật chất phục vụ đào tạo các ngành công nghiệp văn hóa.

Bà Lâm Thị Phương Thanh - Bộ trưởng Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch (Ảnh: Media Quốc hội).

Nhóm thứ ba: Thiết lập quy định mới về tổ hợp sáng tạo văn hóa, cụm, khu công nghiệp sáng tạo văn hóa nhằm tạo mô hình hạ tầng tập trung cho phát triển công nghiệp văn hóa với nội dung trọng tâm quy định về công trình, thiết chế phục vụ công nghiệp văn hóa, tổ hợp sáng tạo văn hóa, cụm, khu công nghiệp sáng tạo văn hóa với cơ chế tổ chức hoạt động, sự kiện ở trong đó.

Đồng thời, quy định về đánh giá hiệu quả đối với hạ tầng và sử dụng không gian công cộng cho hoạt động công nghiệp văn hóa, hoạt động phát triển công nghiệp văn hóa trong các dự án đầu tư công trình xây dựng và hạ tầng văn hóa số.

Nhóm thứ tư: Quy định các hoạt động phát triển hệ sinh thái công nghiệp văn hóa và cơ chế thử nghiệm có kiểm soát phát triển sản phẩm công nghiệp văn hóa có giá trị gắn với bản sắc văn hóa Việt Nam.

Nhóm thứ năm: Quy định các nội dung về hình thành sàn giao dịch công nghiệp văn hóa để tạo lập thiết chế trung gian có vai trò kết nối chủ thể sáng tạo, quyền sở hữu trí tuệ, sản phẩm, nhà đầu tư và người sử dụng. 

Đồng thời quy định các nội dung hỗ trợ nâng cao năng lực phát triển đối với doanh nghiệp, hợp tác xã, liên hiệp hợp tác xã công nghiệp văn hóa; phát triển thương hiệu quốc gia về công nghiệp văn hóa, hỗ trợ phát triển thị trường và thúc đẩy tiêu dùng sản phẩm công nghiệp văn hóa.

Nhóm thứ sáu: Quy định về các nội dung về tài chính và hỗ trợ, ưu đãi đầu tư cho phát triển công nghiệp văn hóa nhằm khắc phục khoảng trống của pháp luật hiện hành, tạo động lực đủ mạnh để huy động nguồn lực xã hội, hình thành hệ sinh thái công nghiệp văn hóa và nâng cao năng lực cạnh tranh của công nghiệp văn hóa Việt Nam.

Ông Nguyễn Đắc Vinh - Chủ nhiệm Ủy ban Văn hóa và Xã hội của Quốc hội (Ảnh: Media Quốc hội).

Tại báo cáo thẩm tra dự án Luật, ông Nguyễn Đắc Vinh - Chủ nhiệm Ủy ban Văn hóa và Xã hội của Quốc hội cho biết, Ủy ban cơ bản tán thành với 6 nhóm chính sách của dự thảo luật; đề nghị tiếp tục rà soát, hoàn thiện các chính sách ưu tiên đầu tư phát triển các ngành công nghiệp văn hóa mà Việt Nam có thế mạnh, bảo đảm có trọng tâm, trọng điểm, lấy chủ thể sáng tạo, doanh nghiệp làm trung tâm.

Trong đó, cho ý kiến về nhân lực công nghiệp văn hóa, Ủy ban cơ bản tán thành với quy định của dự thảo luật. Tuy nhiên, việc công nhận Nghệ sĩ ưu tú, Nghệ sĩ nhân dân, Nghệ nhân nhân dân, Nghệ nhân ưu tú đáp ứng yêu cầu về trình độ đào tạo là chưa hợp lý vì đây là danh hiệu vinh dự nhà nước, khác với trình độ đào tạo theo pháp luật về giáo dục.

Ủy ban cơ bản tán thành quy định về giảng viên đồng cơ hữu, tuy nhiên đề nghị chỉ áp dụng đối với trường hợp là Nghệ sĩ nhân dân, Nghệ sĩ ưu tú, Nghệ nhân nhân dân, Nghệ nhân ưu tú, chuyên gia được đào tạo chuyên sâu và có thành tích nổi trội ở các ngành công nghiệp văn hóa.

Đồng thời có cơ chế kiểm soát để tránh lạm dụng chính sách; đề nghị cân nhắc việc mở rộng đối tượng được hưởng phụ cấp ưu đãi nghề đối với lĩnh vực đào tạo giáo dục để tránh mâu thuẫn với Luật Nhà giáo.

Có ý kiến đề nghị rà soát, chỉnh lý theo hướng làm rõ chính sách thu hút đối với nhân lực công nghiệp văn hóa chất lượng cao, chính sách thu hút, trọng dụng nhân tài công nghiệp văn hóa bảo đảm rõ ràng, minh bạch; nghiên cứu giao Chính phủ quy định tiêu chí, thẩm quyền xác định nhân lực chất lượng cao, nhân tài công nghiệp văn hóa.