Tu-22M3: Vì sao Nga vẫn giữ oanh tạc cơ này sau hàng chục năm?

Tu-22M3 được phát triển từ dòng máy bay ném bom siêu âm Tu-22M của Liên Xô. Máy bay thực hiện chuyến bay đầu tiên năm 1976 và được đưa vào sản xuất từ năm 1978. Thiết kế này đã phục vụ trong nhiều thập niên nhưng chưa bị loại bỏ hoàn toàn.

Một trong những lý do nằm ở chính nền tảng của Tu-22M3. Máy bay có tốc độ tối đa 2.300 km/h, tầm bay 6.800 km, trần bay 13.300 mét và tải trọng vũ khí tối đa 24 tấn.

Những thông số này vẫn cho phép Tu-22M3 đảm nhiệm các nhiệm vụ tấn công tầm xa.

Khả năng mang nhiều loại vũ khí cũng giúp kéo dài giá trị của máy bay. Trong thời kỳ Liên Xô, Tu-22M3 nổi bật với tên lửa không đối hạm Kh-22. Sau đó, máy bay được cải tiến để sử dụng những loại vũ khí mới hơn.

Đáng chú ý là tên lửa hành trình Kh-32. Đây là phiên bản phát triển từ Kh-22, được thiết kế để sử dụng trên Tu-22M3.

Việc tích hợp vũ khí mới cho phép Nga nâng cao khả năng tấn công của nền tảng mà không phải phát triển một loại máy bay hoàn toàn mới.

Tu-22M3 cũng được hiện đại hóa về hệ thống điện tử và thiết bị trên khoang. Những thay đổi này giúp máy bay thích nghi với vũ khí và phương thức tác chiến mới.

Đây là một lợi thế quan trọng của việc duy trì nền tảng cũ. Một chương trình phát triển máy bay ném bom hoàn toàn mới đòi hỏi thời gian, nguồn lực công nghiệp và chi phí rất lớn.

Trong khi đó, việc tiếp tục nâng cấp một thiết kế đã có sẵn cho phép tận dụng cơ sở sản xuất, hệ thống bảo đảm kỹ thuật và kinh nghiệm vận hành đã được tích lũy.

Tu-22M3 cũng nằm giữa 2 nhóm nhiệm vụ. Máy bay nhanh hơn nhiều loại máy bay ném bom chiến lược cận âm, nhưng vẫn có khả năng mang lượng vũ khí lớn.

Điều này giúp nó phù hợp với các nhiệm vụ tấn công tầm xa mà không nhất thiết phải thay thế ngay bằng một thiết kế hoàn toàn mới.

Tuy nhiên, việc duy trì Tu-22M3 không có nghĩa thiết kế này không có hạn chế. Máy bay có nguồn gốc từ một chương trình phát triển của thời kỳ Chiến tranh Lạnh.

Khung máy bay, động cơ và kiến trúc tổng thể đều thuộc một thế hệ công nghệ cũ.

Giá trị của Tu-22M3 vì vậy phụ thuộc rất lớn vào quá trình nâng cấp. Khi vũ khí và hệ thống điện tử tiếp tục được cải tiến, nền tảng cũ vẫn có thể đảm nhiệm những nhiệm vụ mà Nga yêu cầu.

Đây cũng là lý do Tu-22M3 chưa biến mất khỏi lực lượng hàng không tầm xa Nga. Thay vì bỏ toàn bộ nền tảng để bắt đầu lại, Nga tiếp tục khai thác những gì Tu-22M3 đã có, đồng thời thay đổi những thành phần quan trọng nhất.