Từ giấy vệ sinh đến tôm hùm: Mặt nổi của chiến tranh thương mại Mỹ - Canada

Sau khi các cuộc đàm phán thương mại giữa hai nước đổ vỡ cuối tuần trước, Thủ tướng Canada Mark Carney tuyên bố sẽ áp thuế đáp trả Mỹ theo nguyên tắc “đô la đổi đô la”. Ngoài ra, quốc gia này cũng công bố danh sách gần 900 mặt hàng của Mỹ chịu mức thuế 25-50%, bắt đầu từ ngày 8/9.

Các sản phẩm giấy nằm trong nhóm chịu ảnh hưởng đáng kể. Canada dự kiến áp thuế 25-50% đối với giấy vệ sinh và nguyên liệu sản xuất khăn giấy để đáp trả mức thuế 50% mà Washington áp lên hàng hóa Canada.

Mỹ nhập khẩu 328 triệu USD giấy vệ sinh từ Canada trong năm 2024, đưa Canada trở thành nguồn cung lớn nhất cho thị trường Mỹ. Ảnh minh họa: NurPhoto/Getty Images.

Dù phần lớn giấy vệ sinh và khăn giấy bán tại Mỹ được sản xuất trong nước, ngành này vẫn phụ thuộc đáng kể vào nguồn nguyên liệu từ Canada, quốc gia có nguồn tài nguyên gỗ dồi dào. Procter & Gamble, chủ sở hữu thương hiệu giấy vệ sinh Charmin, từng cho biết năm ngoái rằng công ty phải tăng giá bán do các mức thuế đã được áp dụng.

Theo Ngân hàng Thế giới, Mỹ nhập khẩu 328 triệu USD giấy vệ sinh từ Canada trong năm 2024, đưa Canada trở thành nguồn cung lớn nhất cho thị trường Mỹ, vượt xa các nước khác. Một số nhà bán lẻ lớn, trong đó có Costco, cũng nhập phần lớn sản phẩm giấy từ Canada.

Mỹ chiếm hơn 20% lượng tiêu thụ khăn giấy toàn cầu dù chỉ chiếm khoảng 4% dân số thế giới. Trung bình mỗi người Mỹ sử dụng 141 cuộn giấy vệ sinh mỗi năm, cao nhất thế giới và nhỉnh hơn mức 134 cuộn của người Đức.

Không chỉ giấy vệ sinh chịu tác động

Câu chuyện về giấy vệ sinh cho thấy mức độ gắn kết sâu sắc giữa hai nền kinh tế Bắc Mỹ, trong bối cảnh người tiêu dùng ở cả hai nước ngày càng lo ngại về tác động của thuế quan đối với giá cả.

Các sản phẩm khác cũng đang nằm trong vòng xoáy thương mại. Rượu mạnh Canada, trong đó có các thương hiệu whisky như Crown Royal và Canadian Club, hiện chịu mức thuế 50% từ Mỹ.

Canada chưa áp thuế trực tiếp lên rượu mạnh của Mỹ, nhưng hầu hết các tỉnh của nước này đã cấm bán rượu Mỹ để đáp trả các biện pháp thuế quan trước đó của Washington. Tổng thống Donald Trump từng viện dẫn các lệnh cấm này làm một trong những cơ sở cho việc áp thuế mới lên Canada.

Thủ tướng Carney đã kêu gọi lãnh đạo các tỉnh xem xét đưa rượu Mỹ trở lại kệ hàng. Tuy nhiên, Thủ hiến bang Nova Scotia (Canada), ông Tim Houston, cho rằng việc người dân có thực sự mua các sản phẩm này hay không lại là một vấn đề khác.

Thuế quan phủ bóng lên nhiều ngành của Mỹ

Ngành sữa cũng nằm trong cuộc đối đầu thương mại. Ông Trump đã áp thuế 50% đối với hầu hết sản phẩm sữa của Canada, ngoại trừ phô mai. Canada sau đó đáp trả bằng mức thuế tương tự đối với các sản phẩm sữa của Mỹ và thuế 25% đối với phô mai Mỹ.

Canada đồng thời áp thuế 25% lên cá và hải sản Mỹ, trong đó có tôm hùm đông lạnh. Động thái này khiến Chủ tịch Ủy ban Chuẩn chi Thượng viện Susan Collins (đảng Cộng hòa), đại diện bang Maine - nơi nổi tiếng với ngành tôm hùm - gọi chính sách mới của ông Trump là “một sai lầm”.

Ngành ô tô Mỹ cũng có nguy cơ chịu tác động khi Washington áp thuế 25% đối với ô tô và linh kiện nhập khẩu từ Canada. Các doanh nghiệp Mỹ phụ thuộc đáng kể vào linh kiện Canada trong quá trình sản xuất. Ông Trump đã cảnh báo có thể tăng gấp đôi mức thuế này lên 50% nếu hai bên không đạt được thỏa thuận trước ngày 1/1/2027.

Hiện chưa rõ các mức thuế trên sẽ được duy trì trong bao lâu hay liệu hai nước có thể đạt được một thỏa thuận mới hay không.

Trong khi đó, chính quyền Tổng thống Trump vẫn cho rằng cuộc chiến thương mại sẽ không gây ảnh hưởng đáng kể đến người tiêu dùng Mỹ. Đại diện Thương mại Mỹ Jamieson Greer khẳng định các yếu tố nền tảng của nền kinh tế vẫn tốt và tranh chấp thương mại với Canada sẽ không gây ra tác động lớn.