Từ một thỏa thuận vì lợi ích cộng đồng...
Câu chuyện kéo dài gần hai thập kỷ của gia đình bà Lê Thị Văn tại tổ dân phố Tân Tiến, xã Triệu Sơn (Thanh Hóa) bắt nguồn từ một quyết định thiếu tính pháp lý của chính quyền sở tại.
Báo Bảo vệ pháp luật đã nhận được đơn kiến nghị của gia đình bà Lê Thị Văn về câu chuyện trên. Theo hồ sơ và các văn bản liên quan mà phóng viên thu thập được, vào thời điểm năm 2005, UBND xã Minh Dân, huyện Triệu Sơn cũ (sau đó xã Minh Dân sáp nhập vào thị trấn Triệu Sơn và đổi tên thành thị trấn Triệu Sơn, năm 2025 thực hiện mô hình chính quyền địa phương hai cấp, thị trấn Triệu Sơn đổi tên thành xã Triệu Sơn) có chủ trương xây dựng nhà văn hóa thôn 3 nhằm phục vụ nhu cầu sinh hoạt cộng đồng của người dân. Tuy nhiên, vị trí đất sân kho cũ của thôn có diện tích khoảng 110 m² được đánh giá là quá nhỏ, không đáp ứng được yêu cầu xây dựng nhà văn hóa.
Nhà văn hóa thôn 3 đang bị bỏ hoang
Trước thực tế đó, chính quyền xã cùng ban lãnh đạo thôn đã vận động nhân dân tìm kiếm khu đất phù hợp hơn. Sau khi thảo luận, phương án được đưa ra là đổi đất giữa gia đình vợ chồng ông Lê Xuân Tâm và bà Lê Thị Văn với diện tích đất của xã tại khu sân kho.
Theo đó, ngày 13/5/2006, UBND xã Minh Dân lập biên bản thỏa thuận đổi đất. Theo nội dung biên bản, gia đình ông Lê Xuân Tâm đồng ý giao thửa đất số 1654, tờ bản đồ số 01, diện tích khoảng 310–344 m² (đất ở và vườn), có nguồn gốc do cha ông để lại và đã được cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất đứng tên ông Lê Xuân Lý (em trai ông Lê Xuân Tâm). Trước đó, ông Lê Xuân Lý đã viết giấy cho tặng quyền sử dụng đất cho ông Lê Xuân Tâm và bà Lê Thị Văn.
Đổi lại, UBND xã cam kết giao cho gia đình bà Văn thửa đất sân kho cũ diện tích khoảng 110 m² do xã quản lý và thực hiện thủ tục cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất cho gia đình.
Sau khi thỏa thuận được ký kết, gia đình bà Văn đã bàn giao mặt bằng thửa đất của mình để xã xây dựng nhà văn hóa thôn 3. Công trình này sau đó được xây dựng với kinh phí quyết toán khoảng 105 triệu đồng và đưa vào sử dụng phục vụ sinh hoạt cộng đồng.
Theo báo cáo của UBND thị trấn Triệu Sơn (cũ) ngày 29/9/2023, việc chuyển đổi đất giữa UBND xã Minh Dân và hộ gia đình ông Lê Xuân Tâm chưa được cơ quan có thẩm quyền phê duyệt, đồng thời thiếu các quy trình chuyển mục đích sử dụng đất theo quy định.
Điều này có nghĩa là giao dịch đổi đất chỉ dừng lại ở mức thỏa thuận và biên bản giữa địa phương với hộ dân, nhưng chưa được hoàn thiện bằng các quyết định hành chính hợp pháp của cấp có thẩm quyền.
Trong khi đó, gia đình bà Văn đã thực hiện nghĩa vụ của mình là bàn giao đất để xây dựng nhà văn hóa. Công trình sau đó được xây dựng và sử dụng suốt nhiều năm. Nhưng thửa đất sân kho mà xã cam kết giao cho gia đình bà thì lại chưa được cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất.
Thửa đất sân kho mà xã cam kết giao cho gia đình bà Văn suốt 20 năm qua chưa được cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất.
Bà Văn cho biết: Từ năm 2005 đến nay, gia đình bà nhiều lần làm đơn đề nghị chính quyền địa phương hoàn tất thủ tục cấp giấy chứng nhận đối với thửa đất sân kho, nhưng không có kết quả.Thậm chí trên thực tế, gia đình bà cũng không được sử dụng ổn định thửa đất này, khiến quyền lợi hợp pháp của người dân bị ảnh hưởng kéo dài.
Theo tìm hiểu của phóng viên, năm 2017, UBND xã Minh Dân (cũ) đã lập hồ sơ xin ý kiến các cơ quan chuyên môn của huyện để cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất cho gia đình bà Văn. Tuy nhiên, do thiếu cơ sở pháp lý từ giao dịch đổi đất ban đầu nên việc cấp giấy chứng nhận vẫn không thực hiện được.
Đến năm 2021, UBND thị trấn tiếp tục xin ý kiến cơ quan chuyên môn cấp trên để lập hồ sơ quy hoạch chi tiết mặt bằng nhằm tìm giải pháp xử lý, nhưng vấn đề vẫn chưa được giải quyết.
Tại Kết luận thanh tra huyện Triệu Sơn (cũ), ngày 11/12/2023 đã chỉ ra rõ: Nguyên nhân của việc đổi đất do UBND xã Minh Dân thực hiện vào giai đoạn 2002–2006 là không đúng trình tự, thủ tục và thẩm quyền giao đất theo quy định của Luật Đất đai năm 2003.
Cũng theo kết luận của Thanh tra huyện Triệu Sơn (cũ), xét trên nguồn gốc đất, hiện trạng sử dụng và các hồ sơ liên quan, việc xem xét giao đất cho gia đình bà Văn tại thửa đất nói trên là có cơ sở. Đồng thời, trách nhiệm của sai phạm thuộc về lãnh đạo UBND xã và cán bộ địa chính thời kỳ đó.
Tuy nhiên, do vụ việc đã diễn ra quá lâu nên hành vi vi phạm đã hết thời hiệu xử lý kỷ luật theo quy định hiện hành. Nói cách khác, sai phạm đã được xác định nhưng không còn khả năng xử lý trách nhiệm cá nhân.
Một yếu tố mới xuất hiện từ năm 2018 đã khiến câu chuyện càng trở nên nghịch lý hơn. Sau khi sáp nhập thôn 3 và thôn 4 thành tổ dân phố Tân Tiến, nhà văn hóa thôn 3 được xây dựng trên đất của gia đình bà Văn trước đây không còn sử dụng nữa (khu dân cư đã xây dựng một nhà văn hóa mới ở vị trí khác).
Điều này đồng nghĩa với việc thửa đất mà gia đình bà Văn đã nhường cho thôn không còn phục vụ mục đích cộng đồng như ban đầu, đang bỏ hoang nhiều năm gây lãng phí. Hiện khu nhà văn hóa nàyđã trở thành nơi để nông cụ và chăn nuôi gà. Trong khi đó, gia đình bà Văn vẫn chưa được cấp quyền sử dụng thửa đất sân kho mà xã cam kết giao.
Trước thực tế đó, gia đình bà Văn đã đưa ra nguyện vọng khá rõ ràng, mong muốn được trả lại thửa đất ban đầu của gia đình để làm nhà cho con cái. Đồng thời, gia đình bà cũng tự nguyện trả lại thửa đất sân kho đã được đổi mà không yêu cầu bất kỳ khoản bồi thường hay hỗ trợ nào khác.
Đáng chú ý, UBND thị trấn Triệu Sơn (cũ) đã có văn bản đề nghị UBND huyện và UBND tỉnh Thanh Hóa xem xét điều chỉnh Quyết định 996/QĐ-UBND ngày 26/3/2021 của UBND tỉnh, nhằm đưa nhà văn hóa thôn 3 ra khỏi danh mục cơ sở nhà đất tiếp tục sử dụng và thực hiện thanh lý tài sản công. Sau khi hoàn tất thủ tục này, địa phương sẽ có cơ sở pháp lý để chuyển trả lại diện tích đất đã đổi năm 2006 cho hộ gia đình bà Lê Thị Văn sử dụng vào mục đích đất ở.
Nhà văn hóa thôn trở thành nơi để nông cụ, chăn nuôi gà
Ông Lê Xuân Nam (con trai và Văn) bức xúc: Gia đình tôi đã nghiêm túc chấp hành và ủng hộ chủ trương, chương trình của thôn và xã với tinh thần tự nguyện đóng góp đất đai vì lợi ích chung. Tuy nhiên, đổi lại quyền lợi hợp pháp của gia đình lại bị xâm hại nghiêm trọng trong nhiều năm qua. Gia đình đã tốn rất nhiều thời gian, công sức để trình báo và kiến nghị tới các cơ quan chức năng, nhưng đến nay sự việc vẫn chưa được giải quyết thỏa đáng.
“Nay gia đình chúng tôi tha thiết đề nghị các cơ quan có thẩm quyền xem xét, xử lý dứt điểm vụ việc nhằm bảo đảm quyền và lợi ích hợp pháp cho gia đình. Gia đình chỉ đề nghị xem xét giải quyết theo một trong hai phương án sau: Hoặc trả lại diện tích đất mà gia đình đã đổi cho UBND xã Minh Dân; hoặc Cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất đối với thửa đất đã được giao đổi, để gia đình có cơ sở xây dựng nhà ở, đồng thời làm đất hương hỏa thờ cúng tổ tiên.”- ông Nam cho biết.
Trao đổi với phóng viên Báo Bảo vệ pháp luật, ông Lê Trọng Dũng, Phó Chủ tịch UBND xã Triệu Sơn cho biết: Vụ việc này xã cũng đã rà soát sau khi thực hiện chính quyền địa phương hai cấp. Trước đây, Thanh tra huyện cũ cũng đã có kết luận. Ông Dũng cho biết, xã cũng sẽ căn cứ theo nội dung của Kết luận Thanh Tra để trả lời cho người dân. Đồng thời, xã đang tiếp tục phối hợp với các cơ quan cấp trên để tìm phương án giải quyết theo đúng quy định pháp luật.
Tin nóng
Ban Quản lý các khu chế xuất và công nghiệp Cần Thơ cho biết trong năm 2026 sẽ tham mưu thành lập ba khu công nghiệp và lập đề án thành lập Khu kinh tế Trần Đề 40.000 ha.
Dữ liệu nghiên cứu của Công ty Savills Việt Nam cho thấy giá bán sơ cấp trung bình đã đạt khoảng 102 triệu đồng/m2, phản ánh xu hướng nâng cấp phân khúc ngày càng rõ rệt.
Dự án do Công ty Cổ phần Đầu tư và Xây dựng Vĩnh Toàn đầu tư hạ tầng kỹ thuật, tập trung phát triển các ngành cơ khí, chế biến thực phẩm, dược phẩm và dịch vụ hỗ trợ công nghiệp, hướng tới tạo cơ sở hạ tầng hiện đại, thúc đẩy phát triển kinh tế địa phương.
Khu nghỉ dưỡng và sân golf Đầm Vạc có quy mô hơn 75 ha nằm tại phường Vĩnh Yên (thuộc tỉnh Vĩnh Phúc cũ). Vị trí này giáp hồ Đầm Vạc và đường giao thông 33 m.
Liên quan đến việc xử lý vướng mắc dự án BOT giao thông, Thường trực Chính phủ đồng ý về nguyên tắc xây dựng chính sách bồi thường, chấm dứt hợp đồng bảo đảm nguyên tắc 'lợi ích hài hòa, rủi ro chia sẻ'.
Tây Ninh cập nhật tuyến đường sắt Bàu Bàng - Mộc Bài dài 57km vào quy hoạch, hình thành hành lang kinh tế liên vùng, kết nối logistics, công nghiệp và đô thị với TP.HCM.
Tin mới
Hai dự án cải tạo môi trường quy mô lớn tại Thành phố Hồ Chí Minh là rạch Xuyên Tâm và bờ bắc kênh Đôi đang được triển khai với tổng mức đầu tư hàng chục nghìn tỷ đồng, kỳ vọng thay đổi diện mạo đô thị và cải thiện chất lượng sống cho người dân.
Trước yêu cầu mở rộng không gian đô thị, Hà Nội định hướng quy hoạch tầm nhìn 100 năm, nhằm tạo nền tảng phát triển bền vững và dẫn dắt tương lai...
Tuyến đường bê tông gần 1,2 tỷ đồng xã hội hóa hoàn toàn tại thôn Phú Lễ (xã Hạ Bằng, thành phố Hà Nội) là điểm sáng tiêu biểu về phát huy sức mạnh lòng dân trong xây dựng nông thôn mới trên địa bàn Thủ đô.
Năm 2026, Đắk Lắk đẩy nhanh giải ngân hơn 10.000 tỷ đồng vốn đầu tư công, gắn trách nhiệm người đứng đầu, tháo gỡ vướng mắc để tạo động lực tăng trưởng kinh tế - xã hội.
Dự án Khu căn hộ và Dịch vụ ven sông Hàn sẽ xây dựng 104 căn hộ chung cư và 37 căn hộ lưu trú trên 30 tầng, dự kiến thực hiện từ quý IV/2026 - IV/2028 và đưa vào khai thác từ quý I/2029.
Dự án nhà ở xã hội tại 275 Nguyễn Trãi có quy mô hơn 400 căn hộ dành cho cán bộ, chiến sĩ công an, với mức giá bán trung bình khoảng 32,2 triệu đồng/m² và giá thuê mua khoảng 24,8 triệu đồng/căn/tháng.
Từ 'dòng sông Mẹ' hun đúc lịch sử Thăng Long - Hà Nội, sông Hồng đang được định vị là trục cảnh quan sinh thái - văn hóa chủ đạo trong chiến lược phát triển Thủ đô. Với hàng loạt dự án quy mô lớn như đại lộ ven sông, hệ thống cầu vượt và không gian đô thị sinh thái... Hà Nội từng bước hiện thực hóa tầm nhìn 'thành phố trong sông', hướng tới một kỳ tích phát triển mới trong kỷ nguyên hiện đại.
Thường trực Chính phủ đề nghị Hà Nội đánh giá tiềm năng, ưu thế cạnh tranh về việc đề xuất sân bay thứ 2 với các sân bay lân cận, đồng thời cần nghiên cứu phát triển kinh tế sân bay phải gắn với sự phát triển của các khu thương mại tự do.