Từ nhà màng đến khát vọng nông nghiệp xanh ở xã Thái Bình

Trung ương Hội Nông dân Việt Nam, lãnh đạo Hội Nông dân tỉnh thăm mô hình sản xuất nông sản công nghệ cao của chị Chu Thị Bình, thôn Đoàn Kết, xã Thái Bình.

Mạnh dạn đổi mới phương thức sản xuất

Từ phương thức canh tác truyền thống, gia đình chị Chu Thị Bình đã chuyển sang sản xuất rau, củ, quả trong nhà màng, từng bước ứng dụng khoa học, công nghệ vào sản xuất. Với tổng vốn đầu tư gần 800 triệu đồng, trong đó khoảng 700 triệu đồng dành cho xây dựng nhà màng, phần còn lại được sử dụng để đầu tư hệ thống tưới, giống, vật tư và các điều kiện sản xuất ban đầu, đây là bước chuyển đáng kể trong tư duy làm nông nghiệp của gia đình.

Triển khai từ tháng 2/2026, khu sản xuất rộng gần 2.000 m² được bố trí nhiều loại rau, củ, quả như dưa lưới, dưa chuột nếp, dưa bao tử, cải xanh, bắp cải, cà chua, mướp đắng, rau thơm và bí xanh. Việc đa dạng hóa cây trồng giúp gia đình chủ động hơn trong bố trí mùa vụ, đồng thời tạo nguồn cung nông sản phong phú cho thị trường.

Có kinh nghiệm nhiều năm trồng rau truyền thống, chị Bình hiểu đặc tính của từng loại cây. Tuy nhiên, khi chuyển sang môi trường nhà màng, chị vẫn phải chủ động học hỏi, theo dõi quá trình sinh trưởng và điều chỉnh kỹ thuật chăm sóc phù hợp với từng giai đoạn phát triển của cây trồng.

Một trong những thay đổi rõ nét là hiệu quả sử dụng thời gian và công lao động. Trước đây, việc tưới nước cho toàn bộ khu vườn có thể mất cả buổi sáng, nhưng từ khi sử dụng hệ thống tưới tự động, công việc này chỉ mất khoảng 15 phút vận hành. Thời gian tiết kiệm được giúp chị tập trung hơn vào theo dõi cây trồng, tìm hiểu kỹ thuật và xử lý các vấn đề phát sinh trong quá trình sản xuất.

Theo chị Bình, địa hình bằng phẳng, nguồn nước thuận lợi và giao thông thuận tiện là những lợi thế giúp mô hình triển khai tương đối thuận lợi, nhất là trong khâu chăm sóc và vận chuyển nông sản.

Ở vụ đầu tiên, gia đình đạt tổng doanh thu khoảng 170–175 triệu đồng. Sang vụ thứ hai, giá bán rau, củ, quả dao động từ 20.000–30.000 đồng/kg, tùy loại. Những kết quả ban đầu tạo thêm động lực để gia đình tiếp tục hoàn thiện quy trình sản xuất, nâng cao chất lượng nông sản và hướng tới hiệu quả kinh tế ổn định hơn.

Dù vậy, với mức đầu tư ban đầu tương đối lớn, hiệu quả lâu dài của mô hình vẫn phụ thuộc vào khả năng kiểm soát chi phí, duy trì năng suất, chất lượng sản phẩm và bảo đảm đầu ra ổn định.

Mô hình trồng dưa lưới trong nhà màng của chị Chu Thị Bình góp phần đa dạng hóa sản phẩm và thúc đẩy ứng dụng công nghệ trong sản xuất nông nghiệp tại địa phương.

Liên kết sản xuất, mở rộng hướng đi xanh

Xác định phát triển nông nghiệp bền vững gắn với kinh tế nông nghiệp xanh và ứng dụng công nghệ là hướng đi quan trọng, xã Thái Bình đang khuyến khích người dân chuyển đổi phương thức sản xuất, nâng cao chất lượng nông sản và tăng cường liên kết theo chuỗi giá trị.

Đồng chí Nguyễn Ngọc Toàn, Bí thư Đảng ủy, Chủ tịch HĐND xã Thái Bình, cho biết địa phương chú trọng thay đổi tư duy sản xuất của người dân, chuyển từ canh tác truyền thống sang sản xuất hiện đại, ứng dụng khoa học, công nghệ gắn với nhu cầu thị trường.

Theo đồng chí Nguyễn Ngọc Toàn, đầu tư nhà màng đòi hỏi nguồn vốn lớn, vì vậy người dân cần được hỗ trợ về kỹ thuật, tổ chức sản xuất và kết nối tiêu thụ. Xã đã chủ động làm cầu nối với doanh nghiệp, đồng thời phát huy vai trò của các tổ chức chính trị - xã hội trong thúc đẩy liên kết, hỗ trợ bao tiêu sản phẩm. Khi đầu ra từng bước được bảo đảm, người dân sẽ có thêm cơ sở để mạnh dạn đầu tư và phát triển sản xuất lâu dài.

Cùng với sự đồng hành của chính quyền, Hội Nông dân xã Thái Bình đẩy mạnh tuyên truyền, vận động hội viên thay đổi tập quán canh tác, tăng cường trao đổi kinh nghiệm và liên kết sản xuất.

Tổ nghề nghiệp trồng rau hữu cơ Thái Bình bước đầu có 5 hộ đăng ký tham gia, trong đó 3 hộ đã triển khai sản xuất trên tổng diện tích gần 5.000 m². Đây là cơ sở để các hộ cùng tiếp cận kỹ thuật, trao đổi kinh nghiệm và từng bước thống nhất phương thức sản xuất.

Anh Nguyễn Mạnh Dũng, Chủ tịch Hội Nông dân xã Thái Bình, cho biết thông qua tổ nghề nghiệp, các hộ có điều kiện chia sẻ kinh nghiệm, tiếp cận kỹ thuật và nâng cao trách nhiệm trong sử dụng vật tư nông nghiệp. Việc tổ chức sản xuất bài bản, đáp ứng yêu cầu của thị trường sẽ góp phần nâng cao hiệu quả kinh tế và tính bền vững của mô hình.

Đáng chú ý, gia đình chị Bình đã được lãnh đạo xã kết nối với HTX Sản xuất chế biến thực phẩm an toàn Sáng Nhung, hỗ trợ tiêu thụ khoảng 80% sản lượng, đồng thời cung ứng phân bón hữu cơ vi sinh phục vụ sản xuất. Sự liên kết này góp phần giảm áp lực tìm kiếm đầu ra, giúp gia đình chủ động hơn trong kế hoạch sản xuất và tiêu thụ nông sản.

Hướng tới nông nghiệp an toàn, bền vững

Thực tế từ mô hình của chị Chu Thị Bình cho thấy, ứng dụng công nghệ có thể giúp tiết kiệm công lao động, nâng cao khả năng chủ động trong sản xuất và tạo điều kiện đa dạng hóa sản phẩm. Tuy nhiên, để phát triển bền vững, người sản xuất cần tiếp tục hoàn thiện kỹ thuật canh tác, kiểm soát chi phí đầu vào, bảo đảm chất lượng và gắn sản xuất với nhu cầu thị trường.

Đối với định hướng nông nghiệp xanh, việc sử dụng phân bón hữu cơ vi sinh cần đi cùng quy trình quản lý dinh dưỡng hợp lý, sử dụng nước tiết kiệm, quản lý dịch hại an toàn và giảm thiểu tác động đến môi trường. Đồng thời, các hộ cần từng bước thực hiện ghi chép nhật ký sản xuất, kiểm soát vật tư đầu vào và đáp ứng yêu cầu về an toàn thực phẩm.

Việc hình thành tổ nghề nghiệp, tăng cường liên kết với hợp tác xã và doanh nghiệp tiêu thụ cũng tạo tiền đề để các hộ sản xuất nâng cao tính đồng bộ, cải thiện chất lượng và mở rộng khả năng tiếp cận thị trường. Đây là hướng đi cần thiết để chuyển từ sản xuất nhỏ lẻ sang sản xuất có tổ chức, từng bước gia tăng giá trị nông sản.

Từ mô hình nhà màng của chị Chu Thị Bình đến những bước đi ban đầu trong tổ chức nhóm hộ trồng rau hữu cơ, xã Thái Bình đang từng bước tạo dựng nền tảng cho phát triển nông nghiệp theo hướng hiện đại và bền vững. Sự chủ động đổi mới của người nông dân, cùng với hỗ trợ kỹ thuật, kết nối thị trường và định hướng của địa phương, sẽ là những yếu tố quan trọng để các mô hình tiếp tục hoàn thiện, nâng cao thu nhập và góp phần thúc đẩy chuyển đổi xanh trong nông nghiệp.