Ưu tiên nguồn lực đầu tư hạ tầng hải quan số

Theo đó, với đa số đại biểu Quốc hội tán thành, Quốc hội đã biểu quyết thông qua Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Hải quan. Luật có 4 điều, có hiệu lực thi hành từ ngày 1-3-2027.

 Quang cảnh phiên họp.

Trước đó, trình bày báo cáo tiếp thu, giải trình, chỉnh lý dự thảo luật, Bộ trưởng Bộ Tài chính Ngô Văn Tuấn cho biết, về ứng dụng khoa học, công nghệ, chuyển đổi số, Chính phủ cam kết ưu tiên nguồn lực đầu tư hạ tầng hải quan số, vận hành thử nghiệm trước khi Luật có hiệu lực; bổ sung vào dự thảo luật nguyên tắc không yêu cầu nộp lại hồ sơ đã có qua Cơ chế một cửa quốc gia. Dự thảo luật cũng chỉnh lý khái niệm Cơ chế một cửa quốc gia theo hướng làm rõ cơ chế phối hợp, chia sẻ dữ liệu qua hệ thống; thống nhất thuật ngữ và bổ sung nguyên tắc không yêu cầu nộp lại bản giấy đối với dữ liệu đã chia sẻ.

Về người khai hải quan, dự thảo luật bổ sung doanh nghiệp bưu chính, chuyển phát nhanh, chủ quản sàn thương mại điện tử, đơn vị trung chuyển vào nhóm người khai hải quan. Chính phủ cho biết, cơ chế kết nối dữ liệu định danh với Bộ Công an sẽ được quy định tại Nghị định.

Bộ trưởng Bộ Tài chính Ngô Văn Tuấn trình bày báo cáo tiếp thu, giải trình, chỉnh lý dự thảo Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Hải quan.

Đối với quy định về kiểm tra, giám sát hàng hóa xuất khẩu, nhập khẩu qua nền tảng thương mại điện tử, Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Hải quan quy định: Hàng hóa xuất khẩu, nhập khẩu qua nền tảng thương mại điện tử phải làm thủ tục hải quan, chịu sự kiểm tra, giám sát hải quan. Tổ chức, cá nhân tại Việt Nam khi mua, bán hàng hóa với nước ngoài qua nền tảng thương mại điện tử phải thực hiện định danh, xác thực điện tử. Chủ quản nền tảng thương mại điện tử có trách nhiệm kết nối với hệ thống xử lý dữ liệu về thương mại điện tử của cơ quan hải quan khi thực hiện định danh, xác thực điện tử. Chủ quản nền tảng thương mại điện tử, chủ kho ngoại quan, doanh nghiệp vận chuyển hoặc đại lý của doanh nghiệp vận chuyển, tổ chức, cá nhân có liên quan đến hàng hóa xuất khẩu, nhập khẩu qua nền tảng thương mại điện tử có trách nhiệm cung cấp thông tin liên quan đến hàng hóa cho cơ quan hải quan.

Tại báo cáo tiếp thu, giải trình, chỉnh lý dự thảo luật, Chính phủ khẳng định cần thiết quy định về kiểm tra, giám sát hàng hóa xuất khẩu, nhập khẩu qua nền tảng thương mại điện tử ở cấp luật do số lượng giao dịch lớn, chủ thể đa dạng. Luật chỉ quy định nguyên tắc, giao Chính phủ quy định chi tiết ngưỡng trị giá, quy trình, lộ trình xác thực. Đồng thời, bổ sung trách nhiệm kết nối dữ liệu của chủ quản nền tảng thương mại điện tử.

Bên cạnh đó, dự thảo luật cũng bổ sung trách nhiệm kết nối của chủ quản nền tảng thương mại điện tử, nghĩa vụ người khai hải quan và thẩm quyền quyết định trường hợp khác miễn kiểm tra thực tế; các nội dung còn lại được báo cáo là đã có quy định tại luật liên quan hoặc xin tiếp thu để quy định tại văn bản dưới luật.

Các nội dung liên quan đến bổ sung ưu tiên cho doanh nghiệp khoa học công nghệ, công nghệ cao, bán dẫn; ứng dụng blockchain; hướng dẫn xử lý hàng vượt thời hạn lưu kho ngoại quan; ưu tiên nông sản, thủy sản tươi sống; công nhận kết quả kiểm tra giữa Việt Nam và nước đối tác, theo báo cáo của Chính phủ, các nội dung này phần lớn đã được quy định tại Luật Hải quan hiện hành hoặc thuộc phạm vi luật chuyên ngành khác. Quy định về thời hạn lưu kho ngoại quan phù hợp Công ước Kyoto sửa đổi và thông lệ quốc tế.