Về 'làng số' xứ Tuyên, ra ngõ gặp YouTuber, TikToker

Cộng đồng sáng tạo nội dung số rất sôi động tại xã Lâm Bình (Tuyên Quang) với trên 50 kênh YouTube, TikTok hoạt động trên các nền tảng mạng xã hội…

Đổi đời nhờ thu nhập nghìn đô

Giữa núi rừng xanh thẳm ở xã vùng cao Lâm Bình, nhiều người dân tại các thôn Khau Cau, Nà Khậu, Bản Bon vốn quen với nương rẫy, nay đã trở thành các nhà sáng tạo nội dung số, sở hữu những kênh YouTube, TikTok, Facebook thu hút hàng triệu lượt theo dõi.

Phiên livestream bán hàng nông sản tại Làng sáng tạo nội dung số, xã Lâm Bình.

Phiên livestream bán hàng nông sản tại Làng sáng tạo nội dung số, xã Lâm Bình.

Theo thống kê, trên địa bàn xã hình thành cộng đồng sáng tạo nội dung số với trên 50 kênh YouTube, TikTok hoạt động thường xuyên. Trong đó, có hơn 20 kênh có lượng theo dõi, tương tác cao, nhiều nội dung đạt hàng triệu lượt xem trong và ngoài nước. Một số kênh tiêu biểu có thể kể đến như: Dự Đông Bắc, Lý Thị Ca, Kỹ năng nguyên thủy, Trieu Mai Huong, Lý Phúc An, Highland Boy…

Nội dung của các kênh chủ yếu phản ánh cuộc sống của người dân, hoạt động lao động sản xuất, phong tục tập quán, ẩm thực dân tộc, cảnh quan thiên nhiên, trải nghiệm sinh thái và văn hóa truyền thống của đồng bào Tày, Dao, Mông trên địa bàn xã.

Trong đó, Dự Đông Bắc là tài khoản có 179.000 người theo dõi trên Facebook, 236.000 người theo dõi trên TikTok, còn trên YouTube cũng có trên 25.000 người theo dõi. Chủ sở hữu kênh này là anh Quan Văn Dự, thôn Bản Bon.

Chia sẻ với chúng tôi, anh Dự tiết lộ, trước khi đến với nghề này, anh làm công nhân ở Bắc Ninh, thu nhập bấp bênh.

Đam mê sáng tạo nội dung số, anh Dự quyết định trở về nhà, chọn chính bản làng, công việc nhà nông làm chất liệu để khởi nghiệp. Không có người hướng dẫn, anh tự lên mạng học quay phim bằng điện thoại, học cách kể chuyện, tự dựng các video... Nhờ đó, đều đặn mỗi tháng thu nhập của anh qua các nền tảng đạt hơn 1.000 USD.

Quảng bá du lịch, livestream bán hàng

Tại Lâm Bình, người dân không chỉ biết tận dụng cảnh quan thiên nhiên, văn hóa truyền thống và đời sống thường ngày để tạo ra nội dung số, từ đó có thêm thu nhập, mà còn hoạt động livestream bán hàng, quảng bá, giới thiệu nông sản và dịch vụ du lịch, góp phần giải quyết vấn đề đầu ra cho sản phẩm địa phương.

Nghề sáng tạo nội dung số đang mang lại nguồn thu nhập cao cho nhiều hộ dân tại xã Lâm Bình.

Nghề sáng tạo nội dung số đang mang lại nguồn thu nhập cao cho nhiều hộ dân tại xã Lâm Bình.

Theo số liệu của xã Lâm Bình, năm 2024 tổng doanh thu từ hoạt động của các kênh YouTube, TikTok trên địa bàn đạt khoảng 41,5 tỷ đồng, nộp ngân sách Nhà nước 965,73 triệu đồng; năm 2025 tổng doanh thu đạt khoảng 40,7 tỷ đồng, nộp ngân sách Nhà nước 896,83 triệu đồng.

Chỉ trong 4 tháng đầu năm 2026, doanh thu từ các nền tảng số ước đạt hơn 46 tỷ đồng, nguồn thu thuế từ hoạt động này chiếm trên 23% tổng thu ngân sách của xã, một con số không dễ hình dung nếu chỉ nhìn vào dáng vẻ yên bình của vùng cao.

Tuy nhiên, theo lãnh đạo địa phương, hoạt động du lịch tại địa phương vẫn còn phân tán, sản phẩm chưa thật sự nổi bật. Việc sáng tạo nội dung số dù đã hình thành nhưng chủ yếu mang tính tự phát, thiếu sự liên kết và định hướng phát triển lâu dài.

Phát triển nội dung số gắn với du lịch

Sau sáp nhập, xã Lâm Bình có diện tích hơn 327km² với hơn 12.500 người, gồm 22 thôn, 19 dân tộc cùng sinh sống. Không gian hành chính mới không chỉ mở rộng dư địa phát triển mà còn đặt ra yêu cầu đổi mới tư duy, tìm hướng đi phù hợp điều kiện thực tiễn địa phương.

Lâm Bình đã xây dựng đề án thí điểm "Làng sáng tạo nội dung số gắn với phát triển du lịch giai đoạn 2026-2030". Đây là bước đi cụ thể nhằm triển khai Nghị quyết số 57 của Bộ Chính trị về đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia.

Ông Trương Văn Quang, Chủ tịch UBND xã Lâm Bình cho biết, trong bối cảnh chuyển đổi số trở thành xu thế tất yếu, phát triển kinh tế số vừa là yêu cầu, vừa là cơ hội để nâng cao thu nhập, rút ngắn khoảng cách phát triển giữa miền núi với khu vực thuận lợi hơn.

"Trên địa bàn xã đã có những cá nhân thành công trong sáng tạo nội dung số, nhưng còn thiếu sự liên kết. Vì vậy, việc xây dựng đề án nhằm hình thành mô hình phát triển mới, mang tính đột phá và có thể nhân rộng trong thời gian tới", ông Quang nói.

Đề án được xây dựng có không gian phát triển tổ chức theo hướng làng sinh thái - văn hóa truyền thống gắn với nền tảng số, lấy các thôn Khau Cau, Nà Khậu, Bản Bon làm hạt nhân, kết nối với khu vực lòng hồ và các điểm du lịch khác.

Một trong những sản phẩm đang được địa phương định hướng phát triển là trải nghiệm "Một ngày làm YouTuber".

Với sản phẩm này, du khách không chỉ tham quan mà còn được trực tiếp tham gia đời sống bản địa, tự quay phim, dựng video và chia sẻ hành trình khám phá của mình trên không gian mạng. Cùng đó, xã thành lập các "Tổ hạt nhân số cộng đồng" tại mỗi thôn. Đây sẽ là lực lượng hỗ trợ người dân tiếp cận kỹ năng số, từ quay dựng video, bán hàng trực tuyến đến thanh toán không dùng tiền mặt.

Lâm Bình cũng chú trọng khai thác tiềm năng du lịch cộng đồng. Nhiều điểm trải nghiệm đã được hình thành như khu vực suối Nặm Chang với các hoạt động chèo kayak, tắm suối, cắm trại; điểm check-in Km0; hệ thống homestay tại thôn Nặm Đíp, Bản Bon; các không gian giới thiệu văn hóa truyền thống, ẩm thực dân tộc và chương trình giao lưu văn nghệ phục vụ du khách…

Đi cùng với cơ hội là yêu cầu về trách nhiệm. Những người làm nội dung không chỉ kể chuyện, mà còn đang góp phần định hình hình ảnh của chính quê hương mình. Vì vậy, chính quyền địa phương cũng đặt ra yêu cầu rõ ràng: nội dung phải trung thực, lành mạnh, không làm sai lệch giá trị văn hóa bản địa.

Đề án của xã Lâm Bình đặt ra những mục tiêu và lộ trình cụ thể: Giai đoạn 2026 - 2028, phấn đấu hơn 60% hộ dân tham gia mô hình có hoạt động kinh tế số và được tiếp cận hạ tầng số cơ bản; thu hút hơn 3.000 lượt khách du lịch vào năm 2028; thu nhập của các hộ tham gia mô hình tăng tối thiểu 30% so với năm 2026. Tổng kinh phí thực hiện đề án hơn 5,2 tỷ đồng.

Đáng chú ý, giai đoạn 2029 - 2030, xã hướng tới mục tiêu hơn 90% hộ dân được đào tạo và tham gia hoạt động kinh tế số; số hóa, quảng bá ít nhất 8 sản phẩm trở lên; 100% điểm du lịch có nội dung giới thiệu được chuẩn hóa trên môi trường số, từng bước hình thành hệ sinh thái kinh tế số cộng đồng gắn với du lịch bền vững.

Văn Nhất

Nguồn Xây Dựng: https://baoxaydung.vn/ve-lang-so-xu-tuyen-ra-ngo-gap-youtuber-tiktoker-192260618094758019.htm