Vì sao ảnh Trái Đất 2026 lại 'thua xa' phiên bản 1972?

Ảnh chụp Trái Đất năm 1972 và năm 2026. Ảnh: NASA.

Những bức ảnh Trái Đất mới nhất do phi hành đoàn sứ mệnh Artemis II chụp được khi đang trên hành trình tới Mặt Trăng đã nhanh chóng gây chú ý toàn cầu. Tuy nhiên, thay vì chỉ nhận lời khen, loạt ảnh này lại kéo theo một cuộc tranh luận lớn trên mạng xã hội về chất lượng hình ảnh. Nhiều người cho rằng chúng “kém rực rỡ” hơn so với bức ảnh mang tính biểu tượng chụp cách đây hơn nửa thế kỷ.

Cụ thể, bức ảnh mới, được đặt tên “Hello, World”, do chỉ huy Reid Wiseman thực hiện, tái hiện lại góc chụp nổi tiếng của bức “Blue Marble” do phi hành gia Harrison Schmitt ghi lại trong sứ mệnh Apollo 17 năm 1972. Cả hai đều thể hiện Trái Đất với cực Nam hướng lên trên, nhưng cảm nhận thị giác lại rất khác biệt.

Trên các nền tảng như X, không ít người bày tỏ sự ngạc nhiên khi ảnh hiện đại, được chụp bằng thiết bị tiên tiến hơn nhiều lại có phần “nhạt màu” và thiếu độ tương phản. Một số ý kiến thậm chí đặt câu hỏi liệu đây có phải dấu hiệu của biến đổi khí hậu hay sự thay đổi môi trường toàn cầu.

Tuy vậy, các chuyên gia và cộng đồng yêu thiên văn nhanh chóng đưa ra lời giải thích mang tính kỹ thuật hơn là cảm tính.

Trước hết, điều kiện ánh sáng là yếu tố then chốt. Bức ảnh năm 1972 được chụp khi Trái Đất được chiếu sáng trực tiếp bởi Mặt Trời, trong khi ảnh năm 2026 lại ghi lại phần “mặt đêm” của hành tinh - nơi chỉ được chiếu sáng gián tiếp bởi ánh trăng. Điều này khiến hình ảnh có độ sáng yếu hơn, xuất hiện dải ánh sáng cong và thậm chí có thể thấy cả hiện tượng cực quang.

Bên cạnh đó, sự khác biệt về công nghệ ghi hình cũng đóng vai trò lớn. Ở thập niên 1970, các phi hành gia sử dụng máy ảnh phim, vốn có xu hướng làm màu sắc đậm và tương phản cao hơn một cách tự nhiên. Ngược lại, các thiết bị hiện đại như máy ảnh số hay điện thoại thông minh lại ưu tiên độ chính xác, cân bằng trắng và hiệu chỉnh khí quyển, khiến hình ảnh “thật” hơn nhưng đôi khi kém phần rực rỡ.

Theo NASA, phi hành đoàn Artemis II sử dụng nhiều thiết bị khác nhau, bao gồm máy ảnh DSLR Nikon và cả điện thoại iPhone, để ghi lại hành trình. Một số hình ảnh cũng có thể là sản phẩm xử lý hoặc ghép từ nhiều khung hình nhằm đảm bảo độ chi tiết cao nhất.

Dù còn tranh cãi, điểm chung mà cả hai bức ảnh mang lại vẫn không thay đổi: cái nhìn về Trái Đất như một thực thể thống nhất, không biên giới. Đại diện NASA cho rằng những hình ảnh này không chỉ có giá trị khoa học mà còn mang ý nghĩa biểu tượng, nhắc nhở con người về sự kết nối và trách nhiệm chung với hành tinh.

Sứ mệnh Artemis II, với sự tham gia của các phi hành gia Mỹ và Canada, đánh dấu chuyến bay có người lái đầu tiên vượt ra ngoài quỹ đạo Trái Đất tầm thấp sau hơn 50 năm. Trong hành trình kéo dài khoảng 10 ngày, phi hành đoàn sẽ bay vòng quanh Mặt Trăng, thử nghiệm các công nghệ quan trọng cho các sứ mệnh sâu hơn trong tương lai, bao gồm cả kế hoạch đưa con người lên sao Hỏa.